અમદાવાદમાં દર 5 મિનિટે એક હિંસક ઝઘડો, 112 હેલ્પલાઇનના ડેટાએ મચાવ્યો હડકંપ

અમદાવાદ શહેરની શાંત અને સુરક્ષિત હોવાની વર્ષો જૂની છબી હવે સરકારી ઈમરજન્સી લોગના આંકડા સામે નબળી પડતી દેખાઈ રહી છે. કડક દારૂબંધી અને ઓર્ગેનાઈઝ્ડ ક્રાઈમના નીચા દર માટે વખણાતા ગુજરાતના આ આર્થિક પાટનગરમાં એક કડવી વાસ્તવિકતા સામે આવી છે: શહેરના જાહેર માર્ગો, રહેણાંક વિસ્તારો અને કોમર્શિયલ હબ સતત શેરી હિંસા, ઝઘડા અને શારીરિક હુમલાઓની ચપેટમાં છે.

ઓગસ્ટ 2025 ના અંતમાં શરૂ થયેલી 112 ઈમરજન્સી હેલ્પલાઈનના 334 દિવસના પોલીસ લોગ ડેટાએ "સેફ સિટી" ના દાવાઓને ખોટા સાબિત કર્યા છે. જુલાઈ 2026 સુધી નોંધાયેલા કુલ 210,593 ઈમરજન્સી કૉલ્સમાંથી 100,081 કૉલ્સ માત્ર શારીરિક માથાકૂટ, જાહેર ઝઘડા અને હિંસક હુમલાના હતા. આ આંકડો દર્શાવે છે કે શહેરમાં દર 4.8 મિનિટે એક હિંસક ઝઘડો નોંધાય છે, એટલે કે ચોવીસે કલાક દર કલાકે સરેરાશ 12 થી 13 હિંસક કૉલ આવે છે.

શેરી હિંસાનો દૈનિક ગ્રાફ

આ કોઈ છૂટાછવાયા કિસ્સા નથી, પરંતુ હિંસક બનાવો હવે મેટ્રોપોલિટન વિસ્તારમાં પોલીસ ઈમરજન્સી પ્રતિસાદના આશરે અડધોઅડધ ભાગ જેટલા થઈ ગયા છે. અમદાવાદના પોલીસ સ્ટેશનોના બીટ કોન્સ્ટેબલો હવે તેમનો મોટો સમય સિવિલ કે મ્યુનિસિપલ ફરિયાદો ઉકેલવાને બદલે આવી હિંસક અને ઉગ્ર માથાકૂટો શાંત પાડવામાં વિતાવે છે.

દારૂબંધીના દરોડા vs 'દારૂ પીધા પછી દંગલ'

ભાવનગરના લઠ્ઠાકાંડ બાદ ગુજરાત પોલીસે રાજ્યવ્યાપી દરોડા પાડીને મોટા પ્રમાણમાં ગેરકાયદે દારૂ જપ્ત કર્યો છે. પરંતુ 112 હેલ્પલાઈન ડેટા દર્શાવે છે કે દારૂના નશામાં થતી હિંસા શહેરમાં કોઈ નવી વાત નથી. જાહેર ઝઘડા અને હુમલાના 89,449 મુખ્ય કૉલ્સમાંથી 17,050 કૉલ્સ સીધા પીધેલાઓના દંગલ અને બુટલેગિંગથી પ્રેરાયેલી ગુંડાહરકતો સાથે જોડાયેલા હતા. આનો અર્થ એ થાય કે અમદાવાદના રસ્તાઓ પર થતી દર 5 માંથી 1 હિંસક ઘટના ગેરકાયદે નશાને કારણે થાય છે. કાગળ પર કડક દારૂબંધી હોવા છતાં, આ આંકડા દર્શાવે છે કે પોલીસ કાર્યવાહી માત્ર ઉપરછલ્લી છે અને નશામાં ધૂત લોકો જાહેર બજારો અને રહેણાંક શેરીઓને અડ્ડો બનાવી રહ્યા છે.

જાહેર સ્થળોએ વધતો ટોળાંનો આતંક 

કૉલના આંકડા દિવસના પ્રકાશમાં ઝડપથી વધતી ટોળાશાહીની માનસિકતા પણ છતી કરે છે. 

વસ્ત્રાલ મોબ એટેક: એક નાના વ્યવસાયિક વિવાદે ઉગ્ર સ્વરૂપ ધારણ કર્યું, જ્યાં તલવારો અને લોખંડના પાઈપોથી સજ્જ 20 જણાના ટોળાએ એક SUV ચાલક પર હુમલો કરી તેને ઢોર માર માર્યો અને વાહનોની તોડફોડ કરી.

વાડજ સર્કલ લિંચિંગ: બાળ અપહરણકર્તાઓની અફવાઓને કારણે જૂના વડજ સર્કલ નજીક 30 લોકોના ટોળાએ એક ઓટો-રિક્ષાને ઘેરી લીધી. ટોળાએ રિક્ષામાંથી 4 મહિલાઓને બહાર ખેંચી શારીરિક હુમલો કર્યો, જેમાં એક મહિલાનું મોત નીપજ્યું હતું.

સતત દબાણ હેઠળ ઈમરજન્સી કંટ્રોલ રૂમ

આ આક્રમકતા માત્ર રસ્તાઓ સુધી સીમિત નથી પરંતુ ઘરો સુધી પહોંચી છે. શેરી ઝઘડા ઉપરાંત 112 કંટ્રોલ સેન્ટર પર જીવનના જોખમ (Threat to Life) ના 5,583 કૉલ, ગાળાગાળી/મૌખિક અબ્યુઝના 4,769 કૉલ અને ઘરેલુ હિંસાના 3,749 કૉલ આવ્યા છે, જ્યારે મહિલા કે બાળકની સુરક્ષા સંબંધિત 5,842 કૉલ નોંધાયા છે. અન્ય મોટા ભારતીય શહેરોની સરખામણીએ અમદાવાદમાં ગેંગ-સિંડિકેટ ક્રાઈમ ઓછો હોઈ શકે છે, પરંતુ દર કલાકે નોંધાતા 13 હિંસક કૉલ્સ શહેરની સાર્વજનિક સુરક્ષાની સ્થિતિ પર ગંભીર પ્રશ્નાર્થચિહ્ન મૂકે છે.