Video: APEC સમિટમાં ત્રણ મહાસત્તાઓનો સંવાદ, દુનિયાના અર્થતંત્ર માટે કેટલો મહત્વનો?

સોર્સ: gstv

દુનિયાની રાજનીતિમાં હવે માત્ર સરહદો નહીં, પરંતુ બજારો અને ઊર્જાના પ્રવાહો પણ સત્તાનું સંતુલન નક્કી કરશે.. 19 નવેમ્બરે ચીનના શેનઝેનમાં યોજાયેલી APEC સમિટે વૈશ્વિક વ્યવસ્થાની નવી ચર્ચા છેડી છે.. વેપાર, ટેક્નોલોજી, પરમાણુ સુરક્ષા અને મહાસત્તાઓના સંબંધો હવે આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકારણના કેન્દ્રમાં આવ્યા છે..

APEC એટલે એશિયા-પેસિફિક ઇકોનોમિક કોઓપરેશન… આ સંગઠનના 21 સભ્ય અર્થતંત્રો વૈશ્વિક વેપાર અને આર્થિક સહયોગ માટે એક મંચ પર આવે છે.. 18 અને 19 નવેમ્બરે શેનઝેનમાં યોજાયેલી 33મી APEC સમિટમાં ચીનના રાષ્ટ્રપ્રમુખ શી જિનપિંગે અધ્યક્ષતા કરી હતી.. આ વર્ષની થીમ હતી, સમૃદ્ધિ માટે એશિયા-પેસિફિક સમુદાયનું નિર્માણ.. સમિટના અંતે જાહેર થયેલા શેનઝેન આઉટલુકમાં વેપાર અને રોકાણ, કનેક્ટિવિટી, નવીનતા તથા આર્થિક વિકાસને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી.. ખાસ કરીને ડિજિટલ વેપાર, સરહદ પાર ઈ-કોમર્સ અને પેપરલેસ ટ્રેડને પ્રોત્સાહન આપવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો.. તેનો હેતુ વેપારની પ્રક્રિયા સરળ બનાવવાનો, દસ્તાવેજી વિલંબ ઘટાડવાનો અને આંતરરાષ્ટ્રીય વ્યવહારોને વધુ ઝડપી બનાવવાનો છે.. જોકે, વેપાર ખર્ચમાં છ ટકા ઘટાડો થવાનો દાવો સત્તાવાર રીતે નિશ્ચિત લક્ષ્ય તરીકે જાહેર થયો નથી..

જાહેરાત

આ સમિટનું બીજું મહત્વનું પાસું ઊર્જા સુરક્ષા છે.. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ, રશિયાના રાષ્ટ્રપ્રમુખ વ્લાદિમીર પુતિન અને ચીનના રાષ્ટ્રપ્રમુખ શી જિનપિંગ વચ્ચેની ત્રિપક્ષીય બેઠકમાં રિફાઇન્ડ પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોનું ઉત્પાદન અને પુરવઠો વધારવા અંગે સહમતિ વ્યક્ત કરવામાં આવી.. આ નિર્ણયનું મહત્વ એટલા માટે છે કે વિશ્વના અનેક દેશો ઊર્જા માટે આયાત પર નિર્ભર છે.. ખાસ કરીને મધ્યપૂર્વમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષો અને હોર્મુઝની ખાડીમાં ઊભા થતા જોખમો તેલના આંતરરાષ્ટ્રીય પરિવહનને અસર કરી શકે છે.. જો ખરેખર પુરવઠો વધે અને પરિવહન વ્યવસ્થા સ્થિર રહે તો તેલની ઉપલબ્ધતામાં સુધારો થઈ શકે છે.. ભારત જેવા મોટા આયાતકાર દેશ માટે આ રાહતરૂપ બની શકે છે.. જોકે, માત્ર જાહેરાતથી પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ તરત ઘટશે એવું માનવું યોગ્ય નથી.. ક્રૂડના આંતરરાષ્ટ્રીય ભાવ, રૂપિયાની કિંમત, કરવેરા અને આયાત ખર્ચ પણ તેની અસર નક્કી કરશે..

ટેક્નોલોજી ક્ષેત્રે પણ APEC સમિટે ભવિષ્યની દિશા સ્પષ્ટ કરી છે.. આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ, ડિજિટલ માળખું અને નવી ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ ઉત્પાદનક્ષમતા વધારવા માટે મહત્વનો માનવામાં આવ્યો છે.. ખાસ કરીને વિકાસશીલ દેશોમાં AIનો ઉપયોગ ખેતીમાં પાકની આગાહી, આરોગ્ય ક્ષેત્રે નિદાન, શિક્ષણમાં ડિજિટલ સુવિધાઓ અને ઉદ્યોગોમાં ઉત્પાદન વધારવા માટે થઈ શકે છે.. બીજી તરફ, તાજેતરની SCO સમિટ અને APECની ચર્ચાઓએ વૈશ્વિક રાજકારણમાં બહુધ્રુવીય વ્યવસ્થાની ચર્ચાને પણ વેગ આપ્યો છે.. SCOના માધ્યમથી ભારતને મધ્ય એશિયાના દેશો સાથે વેપાર, પરિવહન, સુરક્ષા અને આતંકવાદ વિરોધી સહયોગ વધારવાની તક મળે છે.. જોકે, ભારત માટે આ માર્ગ સરળ નથી.. પ્રાદેશિક તણાવ, ચીન સાથેના મતભેદો અને પાકિસ્તાન સંબંધિત સુરક્ષા પડકારો કનેક્ટિવિટીને અસર કરી શકે છે..

અમેરિકાની ટેરિફ નીતિઓ, ચીન સાથેની વૈશ્વિક સ્પર્ધા અને રશિયા પરના પશ્ચિમી પ્રતિબંધો ભારતના વેપાર પર સીધી કે આડકતરી અસર કરી શકે છે.. ભારતે એક તરફ અમેરિકા સાથેના વેપાર સંબંધો જાળવવાના છે, તો બીજી તરફ રશિયા પાસેથી ઊર્જા અને સંરક્ષણ ક્ષેત્રે સહયોગ પણ ચાલુ રાખવાનો છે.. ચીન સાથે વેપારની જરૂરિયાત હોવા છતાં વ્યૂહાત્મક સાવચેતી પણ જરૂરી છે.. એટલે APEC સમિટને માત્ર નેતાઓની બેઠક તરીકે જોવી પૂરતી નથી.. આ સમિટે વેપાર, ઊર્જા, AI અને વૈશ્વિક સુરક્ષાને એકબીજા સાથે જોડીને નવી ચર્ચા ઊભી કરી છે.. પરંતુ વાસ્તવિક પરિવર્તન ત્યારે જ આવશે, જ્યારે જાહેરાતોનું અમલીકરણ થશે અને દેશો પોતાના રાષ્ટ્રીય હિતોથી આગળ વધીને સહયોગ કરશે..

બ્યૂરો રિપોર્ટ જીએસટીવી

આ સમાચાર શેર કરો

જાહેરાત