New Virus: ચામાચીડિયામાં 20 નવા વાયરસ મળી આવ્યા, શું બીજી કોઈ મહામારી ફેલાઈ શકે છે?

ચીની વૈજ્ઞાનિકોએ ચામાચીડિયામાં(Bats) 20 નવા વાયરસ શોધી કાઢ્યા છે, જેમાંથી બે ઘાતક વાયરસ નિપાહ અને હેન્દ્રા જેવા જ છે. આ બંને વાયરસ મનુષ્યોના મગજમાં ગંભીર બળતરા પેદા કરે છે અને શ્વસન રોગોનું કારણ પણ બને છે. PLOS પેથોજેન્સ મેગેઝિનમાં પ્રકાશિત થયેલા અહેવાલ મુજબ, ચામાચીડિયાના પેશાબથી મનુષ્યો અને પ્રાણીઓમાં રોગ ફેલાવાનું જોખમ ઊભું થઈ શકે છે.

યુનાન ચામાચીડિયાના અભ્યાસમાં શું જાણવા મળ્યું?

યુનાન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ એન્ડેમિક ડિસીઝ કંટ્રોલ એન્ડ પ્રિવેન્શનના(Yunnan Institute of Endemic Disease Control and Prevention) સંશોધકોએ 2017 થી 2021 વચ્ચે એકત્રિત કરવામાં આવેલા 10 પ્રજાતિઓના 142 ચામાચીડિયાના કિડનીના નમૂનાઓની તપાસ કરી. આ તપાસમાં 22 વાયરસ મળી આવ્યા, જેમાંથી 20 એવા હતા જેના વિશે કોઈને પહેલાં કોઈ માહિતી નહોતી. લોકોની ચિંતામાં વધારો કરનારા બે વાયરસ યુનાન બેટ હેનિપાવાયરસ(Yunnan Bat Henipavirus) 1 અને 2 હતા, જે હેન્ડ્રા અને નિપાહ વાયરસ જેવા જ છે. આ બંને વાયરસ મનુષ્યો અને પ્રાણીઓ માટે ખૂબ જ ઘાતક સાબિત થાય છે.

શું આ વાયરસ ચામાચીડિયાના પેશાબ દ્વારા ફેલાય છે?

વૈજ્ઞાનિકોએ તેમના અભ્યાસમાં શોધી કાઢ્યું છે કે આ વાયરસ ચામાચીડિયાના પેશાબ દ્વારા ફેલાય છે અને આ જ તેમને ચિંતા છે. આ વાયરસ કિડનીમાં જોવા મળ્યા હતા જે પેશાબ બનાવે છે. આવી સ્થિતિમાં, તેઓ માને છે કે તે પેશાબ દ્વારા ફેલાઈ શકે છે. જો ચામાચીડિયાના રહેવાની જગ્યા પાસેનું ફળ કે પાણી ગંદુ થઈ જાય, તો આ વાયરસ તેના દ્વારા માણસો કે પ્રાણીઓમાં ફેલાઈ શકે છે.

શું અભ્યાસમાં બીજું કંઈ મળ્યું?

અભ્યાસ દરમિયાન, વૈજ્ઞાનિકોને એક નવો પ્રોટોઝોઆ પરોપજીવી (ક્લોસીએલા યુનાનેન્સિસ) અને ફ્લેવોબેક્ટેરિયમ યુનાનેન્સિસ નામનો પહેલાં ક્યારેય ન જોયેલો બેક્ટેરિયા મળ્યો છે.

શું આ રોગચાળો ફેલાવવાનું કારણ બની શકે છે?

હાલમાં, કોઈ પણ પ્રકારનો રોગચાળો ફેલાવાનો કોઈ ભય નથી, પરંતુ આ અભ્યાસ પછી વાઇરોલોજિસ્ટ ખૂબ ચિંતિત છે. નિષ્ણાતો કહે છે કે આ એક ગંભીર યાદ અપાવે છે કે ખતરનાક વાયરસ હજુ પણ પ્રકૃતિમાં છુપાયેલા છે. ચિંતાજનક વાત એ છે કે આજ પહેલાં ક્યારેય એવું ધ્યાનમાં આવ્યું ન હતું કે વાયરસ પેશાબ દ્વારા પણ ફેલાઈ શકે છે. હાલમાં, કોઈ પણ રોગ ફેલાવાના કોઈ પુરાવા નથી, પરંતુ પ્રાણીઓથી માણસોમાં વાયરસ ફેલાવાનો ભય હજુ પણ રહે છે.

પ્રકૃતિનો નાશ કરીને, માણસો ત્યાં પોતાના ઘરો બનાવી રહ્યા છે, જેના કારણે હવે માણસો અને જંગલી પ્રાણીઓ એકબીજાનો સામનો કરી રહ્યા છે. આબોહવા પરિવર્તન પણ તેનું એક મોટું કારણ છે.

આ ચામાચીડિયા ક્યાંથી મળી આવ્યા?

આ ચામાચીડિયા ગામડાઓની નજીક આવેલા ફળોના બગીચાઓમાં પોતાના ઘર બનાવતા હતા. આ એક એવો વિસ્તાર છે જ્યાં તેઓ સરળતાથી માણસોના સંપર્કમાં આવી શકે છે. વાસ્તવમાં, આ ચામાચીડિયા ફળોને દૂષિત કરીને લોકોને ચેપ પણ લગાવી શકે છે. સંશોધન દર્શાવે છે કે ગંદા ફળો અથવા પાણી દ્વારા કિડનીને નુકસાન થવાનું જોખમ હોઈ શકે છે.

તેને ફેલાતા કેવી રીતે રોકવું?

નિષ્ણાતોએ તેને ફેલાતા અટકાવવા માટે કેટલાક સરળ રસ્તાઓ સૂચવ્યા છે, જેનું પાલન કરી શકાય છે.

1. વૈજ્ઞાનિકોએ ચામાચીડિયાના બધા અંગોની વધુ નજીકથી તપાસ કરવી પડશે. ખાસ કરીને તેમની કિડની.

2. સ્થાનિક જાહેર આરોગ્ય માળખામાં સુધારો.

3. લોકોને ખાતા પહેલા ફળો ધોવા અથવા ઢાંકવા અને ઉકળતા પાણીથી ધોવા ખૂબ જરૂરી છે. 

4. દેશમાં રોગચાળાના ફેલાવાને રોકવા માટે જંગલી પ્રાણીઓ પર નજર રાખવી.