VIDEO: દુનિયાની સૌથી મોટી રથયાત્રા કઈ છે? જાણો કેમ ખાસ છે આ મહાપર્વ!

ભારત તહેવારોનો દેશ છે, છતાં પણ કેટલાક એવા તહેવારો છે જેની ભવ્યતા આખી દુનિયાને મંત્રમુગ્ધ કરી દે છે. આવું જ એક આયોજન છે ઓડિશાના પુરીમાં યોજાતી ભગવાન જગન્નાથની રથયાત્રા, જેને દુનિયાના સૌથી મોટા ધાર્મિક ઉત્સવોમાં ગણવામાં આવે છે. દર વર્ષે અષાઢ મહિનાના સુદ પક્ષના બીજા દિવસે (અષાઢ સુદ બીજ) આયોજિત થનારી આ રથયાત્રામાં લાખોની સંખ્યામાં શ્રદ્ધાળુઓ અને પ્રવાસીઓ સામેલ થાય છે. પોતાના વિશાળ રથો, અનોખી પરંપરાઓ અને આસ્થાના અદ્ભુત સંગમના કારણે, તેને દુનિયાની સૌથી પ્રસિદ્ધ અને મોટી રથયાત્રાઓમાંની એક માનવામાં આવે છે...

હજારો વર્ષ જૂનો ઇતિહાસ અને વિશાળ રથ

માનવામાં આવે છે કે પુરીમાં રથયાત્રાનો ઇતિહાસ હજારો વર્ષ જૂનો છે. ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, આ દિવસે ભગવાન જગન્નાથ, તેમના મોટા ભાઈ બલભદ્ર અને તેમના બહેન સુભદ્રા પોતાના મંદિરથી નીકળીને ગુંડિચા મંદિરની યાત્રા પર જાય છે. આ યાત્રા માટે દર વર્ષે નવા લાકડામાંથી ત્રણ વિશાળ રથ બનાવવામાં આવે છે. આ રથ પરંપરાગત નિયમો અનુસાર એક ખાસ પ્રકારના લાકડામાંથી જ તૈયાર કરવામાં આવે છે.

ભગવાન જગન્નાથના રથને 'નંદીઘોષ', ભગવાન બલભદ્રના રથને 'તાલધ્વજ' અને દેવી સુભદ્રાના રથને 'દર્પદલન' કહેવામાં આવે છે. આ રથો ઘણા ફૂટ ઊંચા હોય છે અને હજારો ભક્તો જાડા દોરડા વડે તેને ખેંચે છે. એવી માન્યતા છે કે રથનું દોરડું ખેંચવાથી આધ્યાત્મિક પુણ્ય મળે છે. તેથી લાખો લોકો આ સેવા કાર્યમાં સામેલ થવાની ઈચ્છા રાખે છે. રથયાત્રાની સૌથી ખાસ વાત એ છે કે દેવી-દેવતાઓ મંદિરથી બહાર આવીને પોતાના ભક્તોને મળે છે. આનાથી એ લોકો પણ દેવી-દેવતાઓની એક ઝલક મેળવી શકે છે જેઓ કદાચ મંદિરના ગર્ભગૃહની અંદર તેમના દર્શન નથી કરી શકતા. આ જ પરંપરા આ તહેવારને આટલો ખાસ બનાવે છે.

ભક્તિના રંગમાં રંગાયું પુરી'

રથયાત્રા દરમિયાન, પુરી શહેર ભક્તિના માહોલમાં ડૂબી જાય છે. દેશ-વિદેશથી લાખો પ્રવાસીઓ આ શહેરમાં આવે છે. રસ્તાઓ ભજનો, કીર્તનો, પરંપરાગત નૃત્યો, સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો અને "જય જગન્નાથ"ના જયઘોષથી ગુંજી ઉઠે છે. આ ભવ્ય મહોત્સવનું વિશ્વભરના ઘણા દેશોના દર્શકો માટે સીધું પ્રસારણ (લાઈવ ટેલિકાસ્ટ) પણ કરવામાં આવે છે.

પુરીની જગન્નાથ રથયાત્રા માત્ર એક ધાર્મિક આયોજન નથી. આ ભારતની સમૃદ્ધ સંસ્કૃતિ, પરંપરાઓ અને આસ્થાનું એક જીવંત પ્રતીક છે. તેની ભવ્યતા અને લોકોની ભારે ભાગીદારી તેને દુનિયાના સૌથી પ્રસિદ્ધ અને મોટા રથ ઉત્સવોમાં એક ખાસ સ્થાન અપાવે છે.