બાળકોના માનસિક સ્વાસ્થ્ય સાથે ચેડાં ભારે પડ્યા! સોશિયલ મીડિયાએ રૂ. 256 કરોડનું વળતર ચૂકવી કરી કેસની પતાવટ

Social Media companies pay $27 million settlement : સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ્સ બાળકો અને કિશોરોના માનસિક સ્વાસ્થ્યને નુકસાન પહોંચાડી રહ્યા હોવાના આરોપો હવે કાનૂની સ્વરૂપ ધારણ કરી રહ્યા છે. અમેરિકામાં એક  મહત્ત્વપૂર્ણ કેસમાં ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, સ્નેપચેટ, ટિકટોક અને યુટ્યુબ જેવી દિગ્ગજ કંપનીઓએ કન્ટકીના એક સ્કૂલ ડિસ્ટ્રિક્ટને 2.7 કરોડ ડોલર (આશરે 256 કરોડ રૂપિયા) ચૂકવીને કેસ સેટલ કર્યો છે.

શું હતો સમગ્ર મામલો?

બ્રેથિટ કાઉન્ટી સ્કૂલ ડિસ્ટ્રિક્ટે આ કંપનીઓ પર આરોપ લગાવ્યો હતો કે તેમના પ્લેટફોર્મ્સ વિદ્યાર્થીઓમાં તણાવ, ઊંઘની અછત અને ભાવનાત્મક પરેશાનીઓ જેવી ગંભીર સમસ્યાઓ વધારી રહ્યા છે. આ કેસ દેશભરમાં દાખલ થયેલા 1200થી વધુ મુકદમાઓમાં એક 'ટેસ્ટ કેસ' તરીકે જોવામાં આવતો હતો.

કઈ કંપની કેટલું ચૂકવશે?

• મેટા (ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ): 90 લાખ ડોલર
• સ્નેપ (સ્નેપચેટ): 80 લાખ ડોલર
• બાઇટડાન્સ (ટિકટોક): 80 લાખ ડોલર
• ગૂગલ (યુટ્યુબ): 20 લાખ ડોલર રોકડ + 9 લાખ ડોલરના ટ્રેનિંગ સોફ્ટવેર

ગૂગલ તેના સોફ્ટવેર લાયસન્સ અને ટ્રેનિંગ પ્રોગ્રામ દ્વારા વિદ્યાર્થીઓના માનસિક સ્વાસ્થ્ય અને શીખવાની ક્ષમતા વધારવામાં મદદ કરશે. જોકે, આ સમાધાનનો અર્થ એ નથી કે કંપનીઓએ પોતાની ભૂલ સ્વીકારી છે.

શા માટે આ નિર્ણય મહત્ત્વનો છે?

આ સમાધાન સોશિયલ મીડિયા કંપનીઓ માટે એક મોટી ચેતવણી છે. અગાઉ પણ મેટા અને ગૂગલને તેમના પ્લેટફોર્મ્સની 'લત લગાવતી પ્રકૃતિ' માટે જવાબદાર ઠેરવવામાં આવ્યા છે. લોસ એન્જલસ અને ન્યૂ મેક્સિકોના કાનૂની નિર્ણયો દર્શાવે છે કે ટેક કંપનીઓ હવે બાળકોની સુરક્ષાને લઈને વધુ જવાબદાર બની રહી છે.

રાજ્ય અને કેન્દ્ર સ્તરે દબાણ

માત્ર એક સ્કૂલ ડિસ્ટ્રિક્ટ જ નહીં, પરંતુ અમેરિકાના 30થી વધુ રાજ્યો પણ મેટા વિરુદ્ધ કાનૂની લડાઈ લડી રહ્યા છે. આગામી સમયમાં જ્યારે આ 1200થી વધુ કેસની સુનાવણી થશે, ત્યારે આ સમાધાન એક મજબૂત આધાર તરીકે કામ કરશે અને અન્ય કંપનીઓ પર પણ સેટલમેન્ટ કરવાનું દબાણ વધારશે.