તહેવારોમાં સાયબર ઠગો સક્રિય: જાગૃત રહેજો! નકલી લિંક અને ફેક ડિસ્કાઉન્ટ ઓફરથી ખાલી થઇ જશે કમાણી

દિવાળી પર ઓનલાઈન શોપિંગ અને શાનદાર ડિસ્કાઉન્ટની રાહ હર કોઈને હોય છે. પરંતુ આ જ તકનો ફાયદો સાયબર ઠગ પણ ઉઠાવે છે. તે નકલી વેબસાઈટ, ફર્જી ઓફર અને ખતરનાક લિંક દ્વારા લોકોને પોતાનો શિકાર બનાવે છે. ઘણીવાર ઉતાવળમાં આપણે તપાસ કર્યા વગર કોઈપણ લિંક પર ક્લિક કરી દઈએ છીએ અને આપણી મહેનતની કમાણીની સાથે અંગત માહિતી પણ ગુમાવી બેસીએ છીએ. એટલા માટે તહેવારોમાં ઓનલાઈન ખરીદી કરતી વખતે કેટલીક બાબતોનું ધ્યાન રાખવું ખૂબ જરૂરી છે.

જરૂર કરતા વધારે ડિસ્કાઉન્ટ દેખાય તો સાવધાન થઈ જાઓ

સોશિયલ મીડિયા પર જો કોઈ મોંઘા સ્માર્ટફોન કે ગેજેટ પર 70-80 ટકા છૂટ દેખાઈ રહી છે, તો તરત ભરોસો ન કરો. ઘણી નકલી સાઇટ્સ મોંઘી પ્રોડક્ટ્સ અત્યંત ઓછી કિંમતમાં વેચવાનો દાવો કરે છે. તેનો હેતુ સામાન મોકલવાનો નહીં, પરંતુ પેમેન્ટ લઈને ગાયબ થવાનો હોય છે. ખરીદી કરતા પહેલા કિંમતને બ્રાન્ડની ઓફિશિયલ વેબસાઈટ અથવા ભરોસાપાત્ર શોપિંગ પ્લેટફોર્મ પર જરૂર તપાસો. વેબસાઈટ પર દેખાતા ઉલટા ટાઈમર અને ‘ફક્ત 3 આઈટમ બાકી છે’ જેવા મેસેજ પણ તમને ઉતાવળમાં નિર્ણય લેવા માટે દેખાડવામાં આવી શકે છે.

ફ્રી ગિફ્ટ અને લકી ડ્રોના મેસેજથી બચો

WhatsApp કે SMS પર આઈફોન, સોનાનો સિક્કો અથવા શોપિંગ વાઉચર જીતવાનો મેસેજ આવે, તો સાવધ રહો. આવા મેસેજ સાથે આપેલી લિંક પર ક્લિક કરવાથી તમારી અંગત અને કાર્ડ સાથે જોડાયેલી માહિતી ચોરાઈ શકે છે. યાદ રાખો, ઈનામ મેળવવા માટે UPI PIN કે OTP જણાવવાની જરૂર હોતી નથી. કોઈ અજાણ્યું પેજ તેની માંગ કરે, તો તેને તરત જ બંધ કરી દો.

નકલી વેબસાઈટ અને એપની આ રીતે ઓળખ કરો

ઠગ પ્રખ્યાત શોપિંગ વેબસાઈટ જેવી જ દેખાતી નકલી સાઈટ બનાવી લે છે. તેના URLમાં અવારનવાર એક-બે અક્ષરોનો ફરક હોય છે. પેમેન્ટ કરતા પહેલા વેબસાઈટનું સરનામું, Contact Us અને રિટર્ન પોલિસી જરૂર જુઓ. અજાણી લિંકથી APK ફાઇલ ડાઉનલોડ ન કરો. એપ હંમેશા Google Play Store અથવા Apple App Store પરથી જ ઇન્સ્ટોલ કરો.

ડિલિવરી અને કસ્ટમર કેરના નામે પણ ઠગી

પાર્સલ અટકી જવા કે એડ્રેસ અપડેટ કરવાના નામે આવેલા મેસેજના લિંક પર ક્લિક ન કરો. કસ્ટમર કેર નંબર પણ કંપનીની ઓફિશિયલ વેબસાઈટ અથવા એપ પરથી જ લો. કોઈપણ અજાણી વ્યક્તિને OTP, UPI PIN કે ફોનનું સ્ક્રીન-શેરિંગ એક્સેસ ન આપો. ઓર્ડરની માહિતી હંમેશા શોપિંગ એપમાં જઈને જ તપાસો.

ઓનલાઈન શોપિંગને સુરક્ષિત રાખવાના રીતો

વેબસાઈટનું સરનામું જાતે ટાઈપ કરો અથવા ઓફિશિયલ એપથી જ ખરીદી કરો.

પ્લેટફોર્મના સુરક્ષિત પેમેન્ટ સિસ્ટમનો ઉપયોગ કરો.

નવી સાઈટથી ખરીદી કરતા પહેલા તેના રિવ્યુઝ તપાસો.

દરેક એકાઉન્ટ માટે અલગ અને મજબૂત પાસવર્ડ રાખો.

ટૂ-સ્ટેપ વેરિફિકેશન ચાલુ રાખો.

ખૂબ વધારે છૂટ કે ઉતાવળના દબાણમાં પેમેન્ટ ન કરો.

ઓનલાઈન ઠગી થઈ જાય તો તરત શું કરવું?

જો તમને લાગે કે તમારી સાથે ફ્રોડ થયો છે, તો તરત જ બેંકને કોલ કરીને કાર્ડ અથવા એકાઉન્ટ બ્લોક કરાવો. સંબંધિત એકાઉન્ટ્સના પાસવર્ડ બદલો અને કોઈ શંકાસ્પદ એપ ડાઉનલોડ કરી હોય, તો તેને હટાવી દો. ત્યારબાદ cybercrime.gov.in પર ફરિયાદ નોંધાવો અથવા 1930 હેલ્પલાઈન પર કોલ કરો. ઝડપથી ફરિયાદ કરવાથી પૈસા રોકવાની સંભાવના વધી શકે છે.