રાજસ્થાનની સ્થાનિક સ્વરાજ્યની ચૂંટણીઓમાં ભાજપનું વર્ચસ્વ!, RLP અને CPI(M)ને પણ ફાયદો

રાજસ્થાનમાં સ્થાનિક સ્વરાજ્યની સંસ્થાઓની ચૂંટણીના સોમવારે જાહેર થયેલા પરિણામોએ રાજ્યના શહેરી રાજકારણમાં મોટો ઉલટફેર સર્જ્યો છે. સત્તાધારી ભારતીય જનતા પાર્ટી અને વિરોધ પક્ષ કૉંગ્રેસ બંને માટે આ પરિણામો મિશ્ર સાબિત થયા છે. એક તરફ ભાજપે જયપુર, કોટા અને અલવર જેવા મુખ્ય શહેરોમાં પોતાની સરસાઈ જાળવી રાખી છે, તો બીજી તરફ કૉંગ્રેસે 36 વર્ષ પછી ભાજપના ગઢ ગણાતા અજમેરમાં ઐતિહાસિક વિજય મેળવીને સૌને ચોંકાવી દીધા છે.

ભાજપમાં ૫૬.૮%નો જંગી ઉછાળો   અગાઉની સ્થાનિક સ્વરાજની ચૂંટણીઓમાં, કોંગ્રેસ પાસે અંદાજે ૩,૦૪૨ વોર્ડ હતા, ભાજપ પાસે ૨,૬૬૬ અને અપક્ષ ઉમેદવારો પાસે ૧,૬૭૨ વોર્ડ હતા. તાજેતરના પરિણામોમાં, ભાજપની બેઠકોની સંખ્યા ૨,૬૬૬થી વધીને ૪,૧૭૯ થઈ છે, જે ૫૬.૮%નો વધારો દર્શાવે છે. બીજી તરફ, કોંગ્રેસની બેઠકો ૩,૦૪૨થી વધીને ૩,૬૧૩ થઈ છે, જેમાં માત્ર ૧૮.૭%નો વધારો નોંધાયો છે. અપક્ષ ઉમેદવારોની સંખ્યા પણ ૧,૬૭૨થી વધીને ૨,૨૭૩ થઈ છે, જે ૩૫.૯%નો વધારો છે.   RLP અને CPI(M)ને પણ ફાયદો   તાજેતરના આંકડા મુજબ, ભાજપે ૪,૧૭૯ વોર્ડ (૪૦.૮%) જીતીને પ્રથમ સ્થાન મેળવ્યું છે, જ્યારે મુખ્ય વિરોધ પક્ષ કોંગ્રેસ ૩,૬૧૩ વોર્ડ (૩૫.૩%) સાથે બીજા સ્થાને રહ્યો છે. અન્ય કેટલાક પક્ષો—જેમ કે AAP, CPI(M) અને હનુમાન બેનીવાલની રાષ્ટ્રીય લોકતાંત્રિક પાર્ટી (RLP)—એ પણ નોંધપાત્ર સફળતા મેળવી છે.   આ સ્થાનિક સ્વરાજની ચૂંટણીઓમાં પ્રાદેશિક પક્ષોએ પણ તેમની બેઠકોની સંખ્યામાં નોંધપાત્ર સુધારો દર્શાવ્યો છે. નાગૌરના સાંસદ હનુમાન બેનીવાલના નેતૃત્વ હેઠળની રાષ્ટ્રીય લોકતાંત્રિક પાર્ટી (RLP)ની વોર્ડ સંખ્યા ૧૪થી વધીને ૬૩ થઈ છે—જે ૩૫૦%નો જંગી ઉછાળો છે. RLPનો પ્રભાવ મુખ્યત્વે પૂર્વી અને પશ્ચિમ રાજસ્થાનના જાટ-પ્રભુત્વવાળા વિસ્તારોમાં કેન્દ્રિત છે. દરમિયાન, CPI(M)એ તેની બેઠકોની સંખ્યા ૮થી વધારીને ૩૮ વોર્ડ કરી છે, જે ૩૭૫%નો વધારો છે. તેની તુલનામાં, બહુજન સમાજ પાર્ટી (BSP)ની સંખ્યા ૨૪થી ઘટીને ૧૯ વોર્ડ થઈ છે, જે ૨૦.૮%નો ઘટાડો દર્શાવે છે.

રાત્રે 8.30 વાગ્યા સુધીમાં જાહેર થયેલા 10,244 વોર્ડ પૈકીના 10,235 વોર્ડના પરિણામો મુજબ ભાજપ 4,179 બેઠકો સાથે આગળ રહ્યું છે, જ્યારે કૉંગ્રેસે 3,613 બેઠકો જીતી છે. આ ચૂંટણીમાં અપક્ષ ઉમેદવારોએ પણ મોટો પ્રભાવ પાડતાં 2,273 બેઠકો પોતાના નામે કરી છે. બાકીની બેઠકો RLP, BSP, BAP, CPIM અને આમ આદમી પાર્ટી જેવા નાના પક્ષોના ફાળે ગઈ છે.

10 મહાનગરપાલિકાઓમાં ભાજપ અને કોંગ્રેસ વચ્ચે કાંટાની ટક્કર

રાજસ્થાનની 10 મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનોમાં ભાજપ અને કૉંગ્રેસ વચ્ચે કાંટાની ટક્કર જોવા મળી છે.

ભાજપનું વર્ચસ્વ

ભાજપ જયપુર, કોટા અને અલવરમાં સૌથી મોટા પક્ષ તરીકે ઉભરી આવ્યો છે. જ્યારે ઉદયપુર અને ભીલવાડામાં ભાજપે સ્પષ્ટ બહુમતી હાંસલ કરી લીધી છે.

વસુંધરા રાજેના ગઢમાં કોંગ્રેસની જીત

બીકાનેરમાં કૉંગ્રેસે સ્પષ્ટ બહુમતી મેળવી છે, જ્યારે અજમેર અને પાલીમાં કૉંગ્રેસ સૌથી મોટો પક્ષ બન્યો છે. પૂર્વ મુખ્યમંત્રી વસુંધરા રાજેના ગૃહ નગર ઝાલાવાડમાં પણ કૉંગ્રેસે વિજય મેળવ્યો છે.

જોધપુરમાં ભાજપ અને કોંગ્રેસ વચ્ચે ટાઈ

ભરતપુરમાં અપક્ષ ઉમેદવારોનું સૌથી મજબૂત પ્રદર્શન રહ્યું છે, જ્યારે જોધપુરમાં ભાજપ અને કૉંગ્રેસ વચ્ચે લગભગ સરખી બેઠકો સાથે ટાઈ જેવી સ્થિતિ સર્જાઈ છે.

અજમેરમાં 36 વર્ષ પછી ભાજપનો પરાજય

રાજ્ય ચૂંટણી પંચના આંકડા મુજબ, અજમેરમાં ભાજપ 36 વર્ષ પછી ચૂંટણી હારી ગયું છે. અજમેરના 80 વોર્ડમાંથી કૉંગ્રેસે 37 બેઠકો જીતીને સૌથી મોટો પક્ષ બનવાનું ગૌરવ મેળવ્યું છે, જ્યારે ભાજપને 32 અને અપક્ષોને 11 બેઠકો મળી છે. ગત ચૂંટણીમાં ભાજપને 48 બેઠકો મળી હતી અને કૉંગ્રેસ માત્ર 18 બેઠકો પર અટકી ગઈ હતી.

જયપુરમાં ભાજપ બહુમતીથી માત્ર 1 બેઠક દૂર, પૂર્વ મેયરની હાર

જયપુર મહાનગરપાલિકાના 150 વોર્ડમાં ભાજપ સ્પષ્ટ બહુમતીથી માત્ર એક બેઠક છેટું રહી ગયું છે. ભાજપે 75 વોર્ડમાં જીત મેળવી છે, જ્યારે કૉંગ્રેસને 50 અને અપક્ષોને 12 બેઠકો મળી છે.

પૂર્વ મેયરની હાર: કૉંગ્રેસ છોડીને ભાજપની ટિકિટ પર લડેલા જયપુરના પૂર્વ મેયર જ્યોતિ ખંડેલવાલ કૉંગ્રેસના ઉમેદવાર સુનિતા મેથી સામે હારી ગયા છે.

મેયર પદના દાવેદારની જીત: ભાજપના સુનિલ કોઠારી, જેમને મેયર પદના પ્રબળ દાવેદાર માનવામાં આવે છે, તેઓ પોતાની બેઠક જીતી ગયા છે.

રાજસ્થાનની નગરપાલિકાની ચૂંટણીઓમાં ૪૧% વોર્ડ જીતીને ભાજપે પોતાની સ્થિતિ વધુ મજબૂત બનાવી છે, જ્યારે કોંગ્રેસ ૩૫% સુધી સીમિત રહી છે. અગાઉની નગરપાલિકા ચૂંટણીઓની સરખામણીમાં ભાજપને ૫%નો ફાયદો થયો છે, જ્યારે કોંગ્રેસના પ્રદર્શનમાં આશરે ૫%નો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. જોકે, આ વખતે બેઠકોની સંખ્યાની તુલના કરવી થોડી મુશ્કેલ છે કારણ કે સીમાંકન પ્રક્રિયાને લીધે રાજસ્થાનમાં નગરપાલિકાની કુલ બેઠકોની સંખ્યામાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે.