Independence Day 2024: ત્રિરંગો ફરકાવ્યા બાદ ઉતારવાનો છે નિયમ, ધ્વજ ફાટી જાય તો શું કરવું? 

સ્વતંત્રતા દિવસ એટલે કે 15મી ઓગસ્ટના અવસર પર દેશભરના લોકો પોતાના ઘરે ધ્વજ લગાવે છે. આઝાદીની ઉજવણી બાદ હવે લોકોની જવાબદારી છે કે રાષ્ટ્રધ્વજનું સન્માન કરે અને ત્રિરંગાને ફરીથી સન્માન સાથે રાખવામાં આવે. વાસ્તવમાં જેમ ધ્વજ ફરકાવવાના ઘણા નિયમો છે, તેવી જ રીતે ધ્વજ રાખવા અને ઉતારવા માટે પણ ઘણા નિયમો છે. આવી સ્થિતિમાં આજે અમે તમને જણાવી રહ્યા છીએ કે તમારે તમારા ઘરમાંથી ધ્વજ કેવી રીતે હટાવવો જોઈએ અને તેને કેવી રીતે રાખવો જોઈએ.

રાષ્ટ્રધ્વજ નીચે ઉતારવા અંગે શું નિયમ છે?

ત્રિરંગાને લઈને સ્પષ્ટ નિયમો છે. આ નિયમો હેઠળ વ્યક્તિએ ધ્વજ ફરકાવવો અને નીચે ઉતારવો જોઈએ. હર ઘર તિરંગા અભિયાને દરેક વ્યક્તિને પોતાના ઘરે રાષ્ટ્રધ્વજ ફરકાવવાની તક આપી. પરંતુ ધ્વજને લહેરાવતી વખતે જેટલો આદર આપવામાં આવે છે તેટલો જ આદર તેને નીચે ઉતારતી વખતે પણ આપવો જોઈએ. ત્રિરંગાને આદરપૂર્વક નીચે ઉતારવો જોઈએ અને પછી સમેટી કરીને સુરક્ષિત જગ્યાએ રાખવું જોઈએ.

ધ્વજ કેવી રીતે રાખવો જોઈએ?

ત્રિરંગો એકઠો કરવા માટે પણ સ્પષ્ટ નિયમ છે. સૌપ્રથમ બે લોકો ત્રિરંગો પકડશે. તે પછી લીલા રંગની પટ્ટીને પહેલા સમેટવામાં આવશે. પછી લીલા રંગની પટ્ટી પર કેસરી રંગની પટ્ટી ફોલ્ડ કર્યા પછી, બંને લોકો પોતપોતાની બાજુએ ત્રિરંગાને ફોલ્ડ કરશે. આમ કરવાથી અશોક ચક્ર ઉપરની તરફ આવે છે. આ રીતે ત્રિરંગો ભેગો કરવો જોઈએ. આ સિવાય ઘણી સંસ્થાઓ ધ્વજ પાછો લેવા માટે અભિયાન ચલાવી રહી છે, તેથી જો તમે તેમ કરવા માંગતા હો, તો તમે તેમને પણ દાન આપી શકો છો.

જો ત્રિરંગો ફાટી જાય તો શું કરવું

દરેક વ્યક્તિએ ત્રિરંગાનું સન્માન કરવું જોઈએ. પરંતુ, જો ત્રિરંગો ફાટી જાય તો તેનો નિકાલ કરવો ખૂબ જ જરૂરી છે. આવી સ્થિતિમાં ત્રિરંગો ફાટી જાય તો તેને લાકડાના બોક્સમાં પેક કરી દેવામાં આવે છે. આ પછી ત્રિરંગાને દફનાવી અથવા બાળી શકાય છે. બંને પરિસ્થિતિઓ સંપૂર્ણપણે શાંત જગ્યાએ થવી જોઈએ. ઉપરાંત, દફનવિધિ અથવા અગ્નિવિધિ પછી મૌન જાળવવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. તેને ડસ્ટબીનમાં કે બીજે ક્યાંય ફેંકશો નહીં. જો તમને લાગે કે તમારો ધ્વજ અકબંધ છે અને ફરીથી લહેરાવી શકાશે તો તેને તમારી સાથે રાખો.

ત્રિરંગા સંબંધિત કાયદાકીય જોગવાઈઓ

ત્રિરંગો ધ્વજ ઉતાર્યા પછી તેને ફોલ્ડ કરીને સુરક્ષિત જગ્યાએ રાખો. તમારા ઘરની અંદર કે આસપાસ ધ્વજનું અપમાન ન થાય તેની ખાતરી કરવાની જવાબદારી તમારી છે. જો કોઈ વ્યક્તિ રાષ્ટ્રધ્વજનું અપમાન કરે છે અને તેનો દુરુપયોગ કરે છે તો તેને ત્રણ વર્ષ સુધીની જેલ થઈ શકે છે. ત્રિરંગાને લઈને કડક કાયદાકીય જોગવાઈઓ છે. જો રાષ્ટ્રગીત અને રાષ્ટ્રધ્વજનું સન્માન ન થાય તો તે સજાપાત્ર ગુનો છે. ભારતીય કાયદા હેઠળ આવી વ્યક્તિ સામે કડક પગલાં લઈ શકાય છે. તેથી રાષ્ટ્રધ્વજનું સંપૂર્ણ સન્માન કરવું એ આપણા સૌની ફરજ છે.