'વિપક્ષના નેતા રબર સ્ટેમ્પ નથી': રાહુલે CBI ચીફની પસંદગી પ્રક્રિયા પર સવાલ ઉઠાવ્યા

લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા અને કોંગ્રેસના સાંસદ રાહુલ ગાંધી મંગળવારે 7, લોક કલ્યાણ માર્ગ ખાતે પ્રધાનમંત્રીના નિવાસસ્થાને પહોંચ્યા, જ્યાં દેશના આગામી સેન્ટ્રલ બ્યુરો ઓફ ઇન્વેસ્ટિગેશન (CBI) ના ડિરેક્ટરની પસંદગી માટે પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં એક મહત્વપૂર્ણ બેઠક યોજાઈ હતી. આ બેઠક દરમિયાન, લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ પસંદગી પ્રક્રિયા સામે જોરદાર વિરોધ નોંધાવ્યો અને ઔપચારિક રીતે અસંમતિનો એક નોંધ પણ સુપરત કરી.

'વિરોધ પક્ષના નેતા કોઈ રબર સ્ટેમ્પ નથી'

રાહુલ ગાંધીએ સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું હતું કે વિપક્ષના નેતા ફક્ત રબર સ્ટેમ્પ નથી. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે તેઓ તેમની બંધારણીય જવાબદારીઓ સાથે સમાધાન કરી શકતા નથી, કે તેમાં ભાગ લઈને કોઈપણ પક્ષપાતી પ્રક્રિયાને કાયદેસરતા આપી શકતા નથી.  

પસંદગી પ્રક્રિયા પર ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા થયા

રાહુલ ગાંધીએ આરોપ લગાવ્યો હતો કે સરકાર સતત સીબીઆઈનું રાજકીયકરણ કરી રહી છે, અસરકારક રીતે સંસ્થાને વિપક્ષી નેતાઓ, પત્રકારો અને ટીકાકારોને નિશાન બનાવવાના સાધનમાં ફેરવી રહી છે. તેમણે નોંધ્યું હતું કે આ જ કારણસર પસંદગી સમિતિમાં વિપક્ષના નેતાની ભૂમિકા નિયુક્ત કરવામાં આવી હતી; જોકે, હાલમાં તેમને કોઈપણ અર્થપૂર્ણ ભાગીદારીનો ઇનકાર કરવામાં આવી રહ્યો છે.

માહિતી છુપાવવાના આરોપો

રાહુલ ગાંધીના મતે, તેમને લાયક ઉમેદવારો વિશે જરૂરી માહિતી પૂરી પાડવામાં આવી ન હતી - જેમ કે તેમના સ્વ-મૂલ્યાંકન અહેવાલો અને 360-ડિગ્રી મૂલ્યાંકન. તેમણે જણાવ્યું હતું કે 69 ઉમેદવારોની ફાઇલો ફક્ત બેઠક દરમિયાન જ સમીક્ષા માટે ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવી હતી, જેના કારણે યોગ્ય મૂલ્યાંકન અશક્ય બન્યું હતું. આને પસંદગી પ્રક્રિયાની પારદર્શિતાનું ઉલ્લંઘન ગણાવતા, તેમણે સૂચવ્યું કે આ પગલું ચોક્કસ ઉમેદવારને પસંદ કરવાના પૂર્વનિર્ધારિત નિર્ણય તરફ નિર્દેશ કરે છે.

ટોચના પદ માટેની રેસમાં જીપી સિંહ

નવા સીબીઆઈ ડિરેક્ટર પદની રેસમાં ઘણા આઈપીએસ અધિકારીઓના નામ સામે આવ્યા છે. તેમાંથી એક આઈપીએસ અધિકારી છે જેમને કેન્દ્ર સરકારમાં બે શક્તિશાળી મંત્રીઓનું સમર્થન પ્રાપ્ત છે. હવે એ જોવાનું બાકી છે કે પીએમઓ આખરે કોના નામને લીલી ઝંડી આપે છે. તેમાંથી મુખ્ય દાવેદાર સીઆરપીએફ ડીજી જીપી સિંહ છે. તેઓ કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહના વિશ્વાસુ છે. સીઆરપીએફમાં જોડાતા પહેલા, તેમણે આસામ માટે પોલીસ મહાનિર્દેશક (ડીજીપી) તરીકે સેવા આપી હતી. તેમણે આસામમાં બળવાખોરીને કાબુમાં લેવામાં અને ત્યારબાદ - સીઆરપીએફ સાથેના તેમના કાર્યકાળ દરમિયાન - માઓવાદ સામે લડવામાં મહત્વપૂર્ણ યોગદાન આપ્યું છે. પશ્ચિમ બંગાળની ચૂંટણી દરમિયાન જીપી સિંહ બે અઠવાડિયાથી વધુ સમય સુધી જમીન પર રહ્યા. તેમણે બંગાળમાં મુક્ત અને ન્યાયી મતદાન સુનિશ્ચિત કરવા માટે તેમના સૈનિકો સાથે દિવસ-રાત અથાક મહેનત કરી. હવે તેમને આ પ્રયાસો માટે પુરસ્કાર મળી શકે છે.

નવા ડિરેક્ટરનું નામ ક્યારે નક્કી થશે?

ગયા વર્ષે, કેન્દ્ર સરકારે વર્તમાન સીબીઆઈ ડિરેક્ટર પ્રવીણ સૂદનો કાર્યકાળ એક વર્ષ માટે લંબાવ્યો હતો. સીબીઆઈના નવા ડિરેક્ટર તરીકે કોણ સેવા આપશે તે નક્કી કરવા માટે એક ઉચ્ચ-શક્તિવાળી સમિતિ બોલાવવામાં આવી છે, જેમાં નવા ડિરેક્ટરનું નામ અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવશે. આ સમિતિમાં વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી, વિરોધ પક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધી અને સુપ્રીમ કોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ સૂર્યકાંત શર્માનો સમાવેશ થાય છે. પ્રવીણ સૂદને 2023 માં બે વર્ષના કાર્યકાળ માટે સીબીઆઈ ચીફ તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા. કેબિનેટની નિમણૂક સમિતિ (ACC) એ તેમને સેવા વિસ્તરણ આપીને તેમનો કાર્યકાળ એક વર્ષ લંબાવ્યો હતો. 2021 માં, કેન્દ્ર સરકારે બે વટહુકમોને મંજૂરી આપી હતી જેમાં સીબીઆઈ અને ED ના ડિરેક્ટરોનો કાર્યકાળ બે વર્ષથી વધારીને પાંચ વર્ષ કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હતો. તે મુજબ, નિશ્ચિત બે વર્ષનો કાર્યકાળ પૂર્ણ થયા પછી, તેમને એક-એક વર્ષના ત્રણ સેવા વિસ્તરણ આપવામાં આવી શકે છે. સૂત્રો સૂચવે છે કે, હાલમાં, પ્રવીણ સૂદને બીજો સેવા વિસ્તરણ મળવાની શક્યતા ખૂબ જ ઓછી દેખાય છે.