એક જ શુદ્ધતાનું સોનું દિલ્હી, મુંબઈ અને ચેન્નઈમાં અલગ ભાવે કેમ મળે છે? જાણો 7 મોટાં કારણો

એક જ શુદ્ધતાનું સોનું દિલ્હી, મુંબઈ અને ચેન્નઈમાં અલગ ભાવે કેમ મળે છે? જાણો 7 મોટાં કારણો
તસવીર: gstv
આ સમાચાર સાંભળો

સોનું ખરીદતી વખતે ઘણીવાર જોવા મળે છે કે એક જ શુદ્ધતાનું સોનું અલગ-અલગ શહેરોમાં અલગ કિંમતે વેચાય છે. 24 કેરેટ, 22 કેરેટ કે 18 કેરેટ સોનું હોય, તેના ભાવમાં શહેર પ્રમાણે થોડો તફાવત જોવા મળી શકે છે. ઉદાહરણ તરીકે, 20 નવેમ્બરના રોજ ચેન્નઈ, હૈદરાબાદ અને મુંબઈમાં 24 કેરેટ સોનાનો ભાવ ₹12,557 પ્રતિ ગ્રામ હતો, જ્યારે દિલ્હીમાં આ જ શુદ્ધતાના સોનાનો ભાવ ₹12,572 પ્રતિ ગ્રામ નોંધાયો હતો. આવી સ્થિતિમાં સવાલ થાય કે જ્યારે સોનાની શુદ્ધતા એકસરખી છે, તો પછી તેની કિંમત અલગ કેમ હોય છે? તેની પાછળ ટ્રાન્સપોર્ટેશનથી લઈને સ્થાનિક માંગ અને જ્વેલર્સના નફા સુધીનાં અનેક કારણો જવાબદાર હોય છે. ચાલો જાણીએ સોનાના ભાવમાં શહેર પ્રમાણે તફાવત આવવાનાં 7 મુખ્ય કારણો.

1. ટ્રાન્સપોર્ટેશન અને સુરક્ષાનો ખર્ચ

ભારત પોતાની સોનાની જરૂરિયાતનો મોટો હિસ્સો વિદેશમાંથી આયાત કરે છે. આયાત બાદ આ સોનું દેશનાં અલગ-અલગ શહેરો અને બજારો સુધી પહોંચાડવામાં આવે છે. આ પ્રક્રિયામાં વાહનવ્યવહાર, ઈંધણ અને કર્મચારીઓનો ખર્ચ થાય છે. સોનું કિંમતી ધાતુ હોવાથી તેના પરિવહન દરમિયાન વિશેષ સુરક્ષા વ્યવસ્થા પણ રાખવી પડે છે. દરેક શહેર સુધી સોનું પહોંચાડવાનો ખર્ચ એકસરખો હોતો નથી. સપ્લાય ચેઈનની લંબાઈ અને સુરક્ષા વ્યવસ્થાના ખર્ચને કારણે સ્થાનિક બજારમાં સોનાના ભાવમાં તફાવત આવી શકે છે.

જાહેરાત

2. સ્થાનિક જ્વેલરી અને બુલિયન એસોસિએશનની ભૂમિકા

અલગ-અલગ શહેરોમાં સ્થાનિક જ્વેલરી અને બુલિયન એસોસિએશન પણ દૈનિક સોનાના ભાવ માટે સંકેત જાહેર કરવામાં ભૂમિકા ભજવે છે. આ સંસ્થાઓ બજારની સ્થિતિ, સોનાની ખરીદ-વેચાણની પ્રવૃત્તિ અને અન્ય પરિબળોને ધ્યાનમાં રાખે છે. જોકે, એસોસિએશન દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા ભાવના આધારે દરેક જ્વેલર એકસરખી કિંમત નક્કી કરે તે જરૂરી નથી. જ્વેલરની ખરીદ કિંમત, નફાનું માર્જિન અને વ્યવસાય કરવાની પદ્ધતિ અલગ હોઈ શકે છે. આ જ કારણ છે કે એક જ શહેરમાં બે અલગ જ્વેલર્સ પાસે પણ સોનાના ભાવમાં તફાવત જોવા મળી શકે છે.

3. સ્થાનિક માંગ અને ખરીદીના જથ્થાની અસર

ભારતનાં તમામ શહેરોમાં સોનાની માંગ એકસરખી નથી. ખાસ કરીને દક્ષિણ ભારતનાં રાજ્યોમાં સોનાની ખરીદી અને જ્વેલરીનો મોટો વેપાર થાય છે. જે શહેરોમાં સોનાની માંગ વધુ હોય છે, ત્યાં જ્વેલર્સ મોટા જથ્થામાં સોનું ખરીદી શકે છે. જથ્થાબંધ ખરીદીના કારણે તેમને સપ્લાયર્સ પાસેથી સારી કિંમત મેળવવાની તક મળે છે. જો જ્વેલરને ઓછા ભાવે સોનું મળે, તો તે ગ્રાહકોને પણ પ્રમાણમાં ઓછી કિંમતે વેચી શકે છે. આમ, સ્થાનિક માંગ અને ખરીદીના જથ્થાની અસર સોનાના ભાવ પર પડે છે.

4. જ્વેલર્સની ખરીદ કિંમત, ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટી અને ટેક્સ

જ્વેલર્સ સોનું જે કિંમતે ખરીદે છે, તેની સીધી અસર ગ્રાહકોને આપવામાં આવતા ભાવ પર પડે છે. અલગ-અલગ વેપારીઓની ખરીદ કિંમતમાં તફાવત હોઈ શકે છે. આ ઉપરાંત, સોનાની આયાત પર લાગતી ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટી અને લાગુ પડતા ટેક્સ પણ તેની કુલ કિંમતનો ભાગ બને છે. ટેક્સની વ્યવસ્થા સામાન્ય રીતે દેશભરમાં લાગુ પડતી હોવા છતાં જ્વેલર્સનો ખરીદ ખર્ચ, સ્થાનિક બજારની સ્થિતિ અને નફાનું માર્જિન અલગ હોઈ શકે છે. પરિણામે શહેર પ્રમાણે સોનાના ભાવમાં તફાવત જોવા મળે છે.

5. મોંઘવારી, વ્યાજદર અને વૈશ્વિક બજારની સ્થિતિ

સોનાના ભાવ પર માત્ર સ્થાનિક બજારની જ નહીં, પરંતુ દેશ-વિદેશની આર્થિક સ્થિતિની પણ અસર થાય છે. મોંઘવારી વધે અથવા વૈશ્વિક અર્થતંત્રમાં અનિશ્ચિતતા ઊભી થાય ત્યારે ઘણા રોકાણકારો સોનાને સુરક્ષિત રોકાણ વિકલ્પ તરીકે પસંદ કરે છે. તેના કારણે સોનાની માંગ વધી શકે છે. આ ઉપરાંત, વ્યાજદરમાં થતા ફેરફારો પણ સોનામાં રોકાણ કરવાની વૃત્તિને અસર કરે છે. વૈશ્વિક સ્તરે સોનાની માંગ અને પુરવઠામાં થતા ફેરફારો પણ તેની કિંમતોને પ્રભાવિત કરે છે.

6. શું કોઈ એક શહેરમાં હંમેશાં સોનું સસ્તું મળે છે?

એવું કોઈ એક શહેર નથી જ્યાં સોનું હંમેશાં દેશનાં અન્ય શહેરો કરતાં સસ્તું જ મળે. સોનાના ભાવ દરરોજ બદલાઈ શકે છે અને સ્થાનિક માંગ, જ્વેલર્સની ખરીદ કિંમત તથા બજારની સ્થિતિ પ્રમાણે તેમાં ફેરફાર થઈ શકે છે. સોનું ખરીદતી વખતે માત્ર પ્રતિ ગ્રામ ભાવની સરખામણી કરવી પૂરતી નથી. જ્વેલરી ખરીદતી વખતે મેકિંગ ચાર્જ, લાગુ પડતો GST અને અન્ય વધારાના ખર્ચની પણ માહિતી લેવી જરૂરી છે. ઘણીવાર સોનાનો મૂળ ભાવ ઓછો હોવા છતાં વધારાના ચાર્જને કારણે અંતિમ કિંમત વધી શકે છે.

7. જ્વેલરી, સિક્કા, બાર અને ડિજિટલ ગોલ્ડના ભાવ અલગ

સોનું કયા સ્વરૂપમાં ખરીદવામાં આવે છે તેના આધારે પણ તેની અંતિમ કિંમત બદલાય છે. સોનાની જ્વેલરી, સિક્કા અને ગોલ્ડ બાર પર અલગ-અલગ પ્રકારના વધારાના ચાર્જ લાગી શકે છે. તેથી એકસરખી શુદ્ધતા હોવા છતાં આ તમામ સ્વરૂપોની અંતિમ કિંમત સરખી હોતી નથી. બીજી તરફ, ડિજિટલ ગોલ્ડની કિંમત નક્કી કરવાની પદ્ધતિ અલગ હોય છે. તેમાં પ્લેટફોર્મ સ્પ્રેડ, સ્ટોરેજ અને અન્ય ચાર્જનો સમાવેશ થઈ શકે છે. તેથી ડિજિટલ ગોલ્ડ ખરીદતાં પહેલાં પણ તેની સાથે જોડાયેલા તમામ ખર્ચની માહિતી મેળવવી જરૂરી છે.

સોનું ખરીદતાં પહેલાં આ બાબતો ખાસ તપાસો

સોનું ખરીદતી વખતે માત્ર શહેર પ્રમાણેના ભાવ પર આધાર રાખવાને બદલે અલગ-અલગ જ્વેલર્સ પાસેથી કિંમતની સરખામણી કરવી જોઈએ. સોનાની શુદ્ધતા, પ્રતિ ગ્રામ ભાવ, મેકિંગ ચાર્જ, GST અને અંતિમ બિલની વિગતો તપાસવી જરૂરી છે. આમ કરવાથી એક જ શુદ્ધતાનું સોનું ખરીદતી વખતે વધારાનો ખર્ચ ટાળી શકાય છે.

આ સમાચાર શેર કરો

જાહેરાત