શું શેરબજારમાં અસ્થિરતા ઓછી થઈ રહી છે? ભારતનો VIX તેના સૌથી નીચા સ્તરે કેમ પહોંચ્યો? શેરબજારમાં નીચા VIX સાથે કેવી રીતે ટ્રેડિંગ કરવું?

ભારતીય શેરબજારનો વધઘટનો ગ્રાફ દર્શાવતો ભારતનો વોલેટાલિટી ઇન્ડેક્સ એટલે કે ઇન્ડિયા વિક્સ બહુ નીચો આવી ગયો છે. સામાન્ય રીતે આ વોલેટાલિટી ઇન્ડેક્સ 12થી 22ની વચ્ચે રહેતો હોય છે, પરંતુ અત્યારે તે દસ પર આવી ગયો છે. મતલબ કે તે બજારની સુસ્તી દર્શાવે છે અને નીચા વિક્સની અસર ઓપ્શન ટ્રેડિંગ પર પડે છે. 

શુક્રવારે શેરબજારમાં ઊંચા સ્તરેથી પ્રોફિટ બુકિંગ જોવા મળ્યું છે. સેન્સેક્સ અને નિફ્ટી ફ્લેટ ખુલ્યા, પરંતુ ઓપનિંગ બેલ  પછી નફારૂપી વેચવાલીનું  દબાણ વધ્યું અને નિફ્ટી 25,290 ના દિવસના નીચલા સ્તરે પહોંચ્યો. બેંકિંગ અને આઇટી ક્ષેત્રોમાં પણ વેચવાલી જોવા મળી.

એચડીએફસી બેંક, ઇન્ફોસિસ, રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ અને ભારતી એરટેલ જેવા દિગ્ગજોએ નિફ્ટીને નીચે ખેંચી લીધી હતી. ઇન્ફોસિસ અને એચડીએફસી બેંક જેવા શેરોમાં 1 ટકા સુધીનો ઘટાડો થયો હતો. દરમિયાન, બજારની અસ્થિરતા સૂચક, ઇન્ડિયા વિક્સ, ઘટ્યો અને 10 ની નજીક પહોંચ્યો

ભારત વિક્સ બજારની અસ્થિરતા દર્શાવે છે. સામાન્ય રીતે, ભારત વિક્સ 12 અને 22 ની વચ્ચે હોય છે, પરંતુ 10 નું વાંચન સુસ્ત બજાર સૂચવે છે. નીચો વિક્સ ઓપ્શન ટ્રેડિંગને અસર કરે છે. નીચો વિક્સ હંમેશા સ્પાઇક આવવાનું જોખમ ધરાવે છે.

ઇન્ડિયા વિક્સ શું છે

ઇન્ડિયા વિક્સ એટલે કે ઇન્ડિયા વોલેટાલિટી ઇન્ડેક્સ, તે ટૂંકમાં ઇન્ડિયા વિક્સ તરીકે ઓળખાય છે. તે ભારતીય શેરબજારમાં એક મહત્વપૂર્ણ સૂચકાંક છે, જેને "ભય માપક એટલે કે ફીયર ગેજ" તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. આ સૂચકાંક બજારમાં ભયના સ્તરને માપે છે. નેશનલ સ્ટોક એક્સચેન્જે 2008 માં ઇન્ડિયા વિક્સ શરૂ કર્યો હતો, જેનો ઉદ્દેશ્ય સામાન્ય રોકાણકારોને બજારના નેચરને સમજવામાં મદદ કરવાનો હતો.

આ ઇન્ડેક્સ બજારમાં આગામી 30 દિવસની અપેક્ષિત વોલેટાલિટી માપે છે. સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો આ દર્શાવે છે કે, રોકાણકાર અને ટ્રેડર્સ નિફ્ટી 50 ઇન્ડેક્સમાં કેટલા મોટા ચડાવ ઉતારની અપેક્ષા રાખે છે. આ વિક્સ નિફ્ટી ઓપ્શન્સની ઓર્ડર બુકમાંથી કાઢવામાં આવે છે, શેરના ભાવ પરથી કાઢવામાં નથી આવતો. 

તે વર્તમાન અને આગામી અઠવાડિયા માટે ઓપ્શન પ્રીમિયમને અસર કરે છે. બજાર પર ઇમ્પ્લાઇડ વોલેટિલિટી (આઇવી) ની અસરને સમજવા માટે, વિક્સ પર નજર રાખવી મહત્વપૂર્ણ છે.

પરંતુ અત્યારે આ વોલેટાલિટી ઇન્ડેક્સ 10થી નીચેના લેવલે આવી ગયો છે, જે બજારમાં વધુ પડતો આત્મવિશ્વાસ દર્શાવે છે. નીચો વોલેટાલિટી ઇન્ડેક્સ મોટે ભાગે બજાર પડવાનો ખતરો દર્શાવે છે. નીચા વોલેટાલિટી ઇન્ડેક્સમાં મોટે ભાગે એવો અનુભવ થયો છે કે, શેરબજારની ચાલ ધીમી પરંતુ ઉપરની તરફ હોય છે, ઇન્ટ્રા ડે ટ્રેડર્સને બહુ જ ઓછી તક મળે છે, જ્યારે લાંબા ગાળાના રોકાણકારોને ફાયદો થાય છે. 

નીચો વિક્સ બજારના હકારાત્મક વલણનો સંકેત આપે છે, પરંતુ વેપારીઓએ ધ્યાન રાખવું જોઈએ કે આ સ્થિરતા કામચલાઉ હોઈ શકે છે અને બજાર ગમે ત્યારે ઉલટું પડી શકે છે.

નીચા વિક્સમાં વેપારીઓએ કઈ વ્યૂહરચના અપનાવવી જોઈએ?

નીચો વિક્સ સ્થિર બજાર સૂચવે છે, જેના પરિણામે ઓપ્શન પ્રીમિયમ ઓછું થાય છે. ઓછી વોલેટિલિટી ઓપ્શન્સનું મૂલ્ય ઘટાડે છે. નીચા વિક્સવાળા માર્કેટમાં, ટ્રેડરોએ જોખમ ઘટાડીને ટ્રેન્ડ-ફોલોઇંગ વ્યૂહરચના અપનાવવી જોઈએ.

વેપારીઓએ આવા બજારોમાં તેમના લિવરેજને ઓછું રાખવાની કાળજી રાખવી જોઈએ, કારણ કે અચાનક ઉછાળાનું જોખમ રહેલું છે. જો વેપાર પોઝિશનલ હોય, તો તેને યોગ્ય રીતે હેજ કરો.

ઓછા વિક્સમાં ઓપ્શન વેચાણ જોખમ વધારે છે કારણ કે ઓપ્શન પ્રીમિયમ ઓછા હોય છે અને ઓપ્શન વેચાણમાં વધારો થવાથી ઓપ્શન પ્રીમિયમ અચાનક વધી શકે છે, તેથી જ્યારે વિક્સ 12 થી નીચે હોય ત્યારે ઓપ્શન વેચાણ ટાળવું જોઈએ.