₹50 હજારના પગારમાં 25 વર્ષમાં 2.46 કરોડનું ફંડ!, EPF કે NPS, ક્યાં રોકાણ કરવાથી થશે વધુ ફાયદો?
નિવૃત્તિ પછી આર્થિક રીતે કોઈના પર નિર્ભર ન રહેવું પડે તે માટે નોકરીના શરૂઆતના વર્ષોથી જ બચત અને રોકાણનું આયોજન કરવું ખૂબ જ જરૂરી છે. નોકરીયાત વર્ગ પાસે આ માટે કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ એટલે કે EPF અને નેશનલ પેન્શન સિસ્ટમ એટલે કે NPS જેવા ઉત્તમ વિકલ્પો ઉપલબ્ધ છે. બંનેનો હેતુ ભવિષ્ય માટે મોટું ફંડ તૈયાર કરવાનો છે, પરંતુ બંનેમાં રોકાણની પદ્ધતિ અને મળતું રિટર્ન અલગ-અલગ હોય છે. EPFમાં વ્યાજના આધારે નાણાં વધે છે, જ્યારે NPSમાં બજાર આધારિત રોકાણ દ્વારા રિટર્ન મળે છે.
25 વર્ષના રોકાણનું ગણિત અને ફંડનું અનુમાન
જો કોઈ કર્મચારીની મૂળભૂત સેલેરી (બેસિક સેલેરી) 50,000 રૂપિયા મહિનો હોય અને તે આગામી 25 વર્ષ સુધી રોકાણ ચાલુ રાખે, તો નિવૃત્તિ સુધીમાં કયા વિકલ્પમાં વધુ મોટું ફંડ તૈયાર થઈ શકે? ધારો કે 35 વર્ષની ઉંમરનો એક કર્મચારી 60 વર્ષની ઉંમરે નિવૃત્ત થવા માંગે છે, જેમાં સેલેરીમાં દર વર્ષે 5%નો વધારો અને EPF પર વાર્ષિક 8.25% વ્યાજ ગણવામાં આવે તો, 25 વર્ષ પછી EPFમાં આશરે 1.58 કરોડ રૂપિયાનું ફંડ તૈયાર થઈ શકે છે.
બીજી તરફ, NPSમાં રિટર્ન બજારના પ્રદર્શન પર આધારિત હોવાથી અલગ-અલગ અંદાજ મુજબ ગણતરી કરવામાં આવી છે. જો NPSમાં 8% રિટર્ન મળે તો 1.43 કરોડ રૂપિયા, 10% રિટર્ન મળે તો 1.87 કરોડ રૂપિયા અને જો 12% રિટર્ન મળે તો આશરે 2.46 કરોડ રૂપિયા સુધીનું ફંડ બની શકે છે. આ સરખામણી પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે જો NPSમાં ઊંચું રિટર્ન મળે તો તે મોટું ફંડ બનાવી શકે છે, જ્યારે EPF નિશ્ચિત અને સુરક્ષિત રિટર્ન આપે છે.
EPFમાં નાણાં જમા થવાની પ્રક્રિયા અને વિશેષતાઓ
EPFનું સંચાલન કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO) દ્વારા કરવામાં આવે છે. તેમાં કર્મચારીના બેસિક પગાર અને મોંઘવારી ભથ્થા (DA)ના 12% નાણાં દર મહિને જમા થાય છે અને નોકરીદાતા (કંપની) પણ પોતાની તરફથી 12% ફાળો આપે છે, જેમાંથી એક હિસ્સો કર્મચારી પેન્શન યોજના (EPS)માં જાય છે. EPFની સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે તેમાં શેરબજારના ઉતાર-ચઢાવનું સીધું જોખમ હોતું નથી અને સરકાર દ્વારા નક્કી કરેલ વ્યાજ મળે છે. નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માટે EPFની વ્યાજ દર 8.25% છે, જોકે ભવિષ્યમાં આ દર બદલાઈ શકે છે.
NPSમાં રોકાણ અને ફંડ વધવાની પદ્ધતિ
NPS એ બજાર સાથે જોડાયેલી રિટર્ન સેવિંગ સ્કીમ છે. તેમાં રોકાણની રકમ મુખ્યત્વે ત્રણ એસેટ ક્લાસ એટલે કે ઇક્વિટી (શેરબજાર), કોર્પોરેટ બોન્ડ અને સરકારી સિક્યોરિટીઝમાં રોકવામાં આવે છે. ઇક્વિટીમાં રિટર્નની સંભાવના વધુ હોય છે પરંતુ જોખમ પણ વધારે રહે છે. રોકાણકારો પોતાની જરૂરિયાત અને જોખમ લેવાની ક્ષમતા મુજબ 'એક્ટિવ ચોઈસ' અથવા 'ઓટો ચોઈસ' દ્વારા રોકાણનો રેશિયો જાતે અથવા આપમેળે પસંદ કરી શકે છે.
