સાનિયા મિર્ઝા અને મહેશ ભૂપતિ ચૂંટણીના મેદાનમાં, ટેનિસ એસોસિએશન પર કોનું રાજ?

ભારતીય ટેનિસ જગતના જાણીતા ખેલાડીઓ સાનિયા મિર્ઝા (Sania Mirza) અને મહેશ ભૂપતિ (Mahesh Bhupathi) હવે રમતના મેદાન બાદ વહીવટી ક્ષેત્રમાં પણ પોતાની ભૂમિકા મજબૂત બનાવવા આગળ આવ્યા છે. ઓલ ઈન્ડિયા ટેનિસ એસોસિએશન (All India Tennis Association – AITA)ની આગામી ચૂંટણી પહેલાં બંને દિગ્ગજ ખેલાડીઓએ સ્પોર્ટ્સ પર્સન ઓફ આઉટસ્ટેન્ડિંગ મેરિટ (Sports Person of Outstanding Merit – SOM)ની ચૂંટણી માટે ઉમેદવારી નોંધાવી છે.

જોકે, આ ચૂંટણીમાં સૌથી વધુ ચર્ચા લિએન્ડર પેસ (Leander Paes)ની ગેરહાજરીને લઈને થઈ રહી છે. પશ્ચિમ બંગાળ ટેનિસ એસોસિએશને AITAના પ્રમુખ પદ માટે તેમની ઉમેદવારીને સમર્થન આપ્યું હતું, પરંતુ SOMના ઉમેદવારોની યાદીમાં તેમનું નામ જોવા મળ્યું નથી. આ કારણે વર્તમાન પાત્રતા નિયમો હેઠળ AITAના પ્રમુખ બનવાની તેમની આશાઓને મોટો ફટકો પડ્યો છે.

7 નવેમ્બરે ચૂંટણી, ટેનિસના દિગ્ગજો વચ્ચે રસપ્રદ સ્પર્ધા

AITAની SOM ચૂંટણી 7 નવેમ્બરે યોજાવાની છે. આ ચૂંટણીમાં સાનિયા મિર્ઝા અને મહેશ ભૂપતિ ઉપરાંત અન્ય છ ભૂતપૂર્વ ખેલાડીઓએ પણ ઉમેદવારી નોંધાવી છે. તેમાં અંકિતા ભામ્બરી, વર્તમાન ડેવિસ કપ કોચ આશુતોષ સિંહ, ગૌરવ નાતેકર, જાનકી કૃષ્ણમૂર્તિ, શાલિની ઠાકુર ચાવલા અને વર્તમાન બિલી જીન કિંગ કપના કેપ્ટન વિશાલ ઉપ્પલનો સમાવેશ થાય છે.

એક્ઝિક્યુટિવ કમિટી (Executive Committee) માટેની ઉમેદવારોની યાદીમાં મહેશ ભૂપતિ, સાનિયા મિર્ઝા, અંકિતા ભામ્બરી, જાનકી કૃષ્ણમૂર્તિ અને વિશાલ ઉપ્પલનાં નામ સામેલ છે.

આ ચૂંટણીને ભારતીય ટેનિસમાં ખેલાડીઓની ભાગીદારી વધારવાના પ્રયાસ તરીકે જોવામાં આવી રહી છે. રમતના મેદાન પર આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સફળતા મેળવનારા ખેલાડીઓ હવે નીતિ ઘડતર અને રમતના વહીવટમાં પણ વધુ સક્રિય ભૂમિકા ભજવી શકે છે.

લિએન્ડર પેસનું નામ કેમ ગાયબ છે?

લિએન્ડર પેસની ગેરહાજરી આ ચૂંટણીનું સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ પાસું છે. તેઓ 40 સભ્યોની યાદીમાં ટિયર-1 (Tier I)માં સ્થાન ધરાવતા એકમાત્ર ખેલાડી છે. જોકે, AITAના પ્રમુખ પદ માટે ચૂંટણી લડવા માટે તેમણે SOM પ્રક્રિયા મારફતે જરૂરી પાત્રતા મેળવવી જરૂરી હતી.

રાષ્ટ્રીય રમતગમત શાસન કાયદા (National Sports Governance Act) અને તેના નિયમો અનુસાર, રાષ્ટ્રીય રમતગમત સંસ્થામાં હોદ્દા માટે ઉમેદવારી કરવા ઇચ્છતા વ્યક્તિએ રાજ્ય સ્તરની રમતગમત સંસ્થામાં ઓછામાં ઓછો એક કાર્યકાળ હોદ્દેદાર તરીકે પૂર્ણ કર્યો હોવો જરૂરી છે.

પેસે રાજ્ય એસોસિએશનમાં જરૂરી કાર્યકાળ પૂર્ણ કર્યો ન હોવાથી તેમની પ્રમુખ પદની ઉમેદવારી માટે પાત્રતાનો પ્રશ્ન ઊભો થયો છે. અહેવાલ મુજબ, તેઓ 27 નવેમ્બરે યોજાનારી AITAની ચૂંટણીમાં પશ્ચિમ બંગાળનું પ્રતિનિધિત્વ કરી શકે છે, પરંતુ તે માર્ગે પ્રમુખ પદ માટે ચૂંટણી લડી શકશે નહીં.

આથી, ભારતીય ટેનિસના સૌથી જાણીતા ખેલાડીઓમાંના એક પેસની ગેરહાજરી આગામી પ્રમુખપદની ચૂંટણીને વધુ રસપ્રદ બનાવે છે.

મહેશ ભૂપતિએ ખેલાડીઓને વહીવટમાં સ્થાન આપવાની કરી હિમાયત

મહેશ ભૂપતિએ રમતગમતના વહીવટમાં ઉચ્ચ સ્તરે રમી ચૂકેલા ખેલાડીઓની ભાગીદારીને મહત્ત્વપૂર્ણ ગણાવી છે. તેમના મતે, આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે રમતનો અનુભવ ધરાવતા ખેલાડીઓ રમતગમત સંસ્થાઓમાં પરિવર્તન લાવવામાં મદદ કરી શકે છે.

ભૂપતિએ બેડમિન્ટનનું ઉદાહરણ આપતાં પી. ગોપીચંદના યોગદાનનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું કે, ઉચ્ચ સ્તરે રમત રમી ચૂકેલા ખેલાડીઓ રમતના વિકાસ અને સંચાલનમાં મહત્ત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી શકે છે.

ભૂપતિ પોતે ડબલ્સમાં વિશ્વના નંબર-1 ખેલાડી રહી ચૂક્યા છે અને તેમણે અનેક ગ્રાન્ડ સ્લેમ (Grand Slam) ટાઇટલ જીત્યાં છે. બીજી તરફ, સાનિયા મિર્ઝા પણ ડબલ્સમાં વિશ્વની નંબર-1 ખેલાડી રહી ચૂકી છે અને મહિલા તથા મિક્સ્ડ ડબલ્સમાં કુલ છ ગ્રાન્ડ સ્લેમ ટાઇટલ જીતીને ભારતીય ટેનિસમાં આગવી ઓળખ બનાવી છે.

AITAની નવી વ્યવસ્થામાં ખેલાડીઓને કેટલું મહત્ત્વ મળશે?

AITAના સુધારેલા બંધારણ (Amended Constitution) હેઠળ SOM પ્રતિનિધિઓને સંસ્થાના વહીવટમાં સ્થાન આપવાની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે. જનરલ બોડી (General Body)માં ચાર SOM પ્રતિનિધિઓ માટે જગ્યા રાખવામાં આવી છે, જેમાં બે પુરુષ અને બે મહિલા પ્રતિનિધિઓનો સમાવેશ થશે.

આ ઉપરાંત, 15 સભ્યોની એક્ઝિક્યુટિવ કમિટીમાં પણ બે SOM પ્રતિનિધિઓની ચૂંટણી કરવામાં આવશે. તેમાં એક પુરુષ અને એક મહિલા પ્રતિનિધિનો સમાવેશ થશે.

આ વ્યવસ્થાનો મુખ્ય હેતુ રમતગમતમાં નોંધપાત્ર સિદ્ધિઓ મેળવનારા ખેલાડીઓને નીતિ ઘડતર અને સંચાલનમાં વધુ તક આપવાનો છે. ખેલાડીઓની ભાગીદારી વધવાથી રમતના વિકાસ, તાલીમ, આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધાઓની તૈયારી અને ખેલાડીઓની જરૂરિયાતો અંગે વધુ વ્યવહારુ નિર્ણયો લઈ શકાય તેવી આશા છે.

હવે ભારતીય ટેનિસની ચૂંટણી પર સૌની નજર

સાનિયા મિર્ઝા અને મહેશ ભૂપતિ જેવા જાણીતા ખેલાડીઓની ઉમેદવારીથી AITAની ચૂંટણીમાં રસ વધ્યો છે. બંનેએ આંતરરાષ્ટ્રીય ટેનિસમાં ભારતનું નામ ઊંચું કર્યું છે અને હવે રમતના વહીવટમાં યોગદાન આપવાની તક શોધી રહ્યા છે.

બીજી તરફ, લિએન્ડર પેસનું નામ SOM ઉમેદવારોની યાદીમાં ન હોવાને કારણે પ્રમુખ પદની ચૂંટણી અંગે ચર્ચા તેજ બની છે. હવે 7 નવેમ્બરની SOM ચૂંટણી અને ત્યારબાદ 27 નવેમ્બરની AITA ચૂંટણીમાં શું પરિણામ આવે છે તે જોવાનું રહેશે.

ભારતીય ટેનિસ માટે આ ચૂંટણી માત્ર હોદ્દાની પસંદગી નથી, પરંતુ રમતના વહીવટમાં ખેલાડીઓની ભૂમિકા કેટલી મજબૂત બને છે તેની પણ કસોટી છે.