સુપ્રીમ કોર્ટમાં મીડિયા સંગઠનની રજૂઆત: ભીડ નિયંત્રણના બહાને દિલ્હી પોલીસ પત્રકારોની અટકાયત ન કરી શકે

વિરોધ પ્રદર્શનોના કવરેજ દરમિયાન પત્રકારો પર મૂકવામાં આવતા નિયંત્રણો મામલે 'ધ નેટવર્ક ઓફ વિમેન ઇન મીડિયા, ઇન્ડિયા' (NWMI) એ સુપ્રીમ કોર્ટમાં દિલ્હી પોલીસની કાર્યવાહી સામે સખત વાંધો ઉઠાવ્યો છે. એક અહેવાલ મુજબ, સંગઠને રવિવારે કોર્ટમાં સ્પષ્ટ રજૂઆત કરી હતી કે પત્રકારોને સ્થળ પરથી હટાવવા, પોલીસ વાહનોમાં બેસાડવા અને તેમની અવરજવર રોકવા જેવી કાર્યવાહીને અટકાયત કે ધરપકડને બદલે 'ભીડ નિયંત્રણ' અથવા 'ચકાસણી' જેવા બહાના હેઠળ યોગ્ય ઠેરવી શકાય નહીં.
શનિવારે દાખલ કરવામાં આવેલા પ્રત્યુત્તર સોગંદનામામાં (રિજોઈન્ડર), મીડિયા સંગઠને ઓક્ટોબર મહિનામાં દિલ્હીમાં મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર વિરુદ્ધ થયેલા વિરોધ પ્રદર્શનો દરમિયાન દિલ્હી પોલીસની કાર્યવાહીના દાવાઓને પડકાર્યા હતા. ઉલ્લેખનીય છે કે, પોલીસે ગયા અઠવાડિયે કોર્ટને જણાવ્યું હતું કે તેમની કાર્યવાહીનો હેતુ પ્રદર્શનકારીઓને વિખેરવાનો અને જાહેર વ્યવસ્થા જાળવવાનો હતો, પત્રકારોને તેમનું કામ કરતા અટકાવવાનો નહોતો.
સમાચાર એજન્સીના અહેવાલ મુજબ, મીડિયા સંગઠને રજૂઆત કરી હતી કે પોલીસ માત્ર તેને અટકાયત કે ધરપકડ ન કહીને વ્યક્તિગત સ્વતંત્રતામાં કરવામાં આવેલી દખલગીરીને યોગ્ય ઠેરવી શકે નહીં.
દિલ્હી પોલીસે પોતાના સોગંદનામામાં કહ્યું હતું કે તેણે જાણીજોઈને પત્રકારોના કામમાં અવરોધ ઊભો કર્યો નથી. પોલીસે એવો પણ બચાવ કર્યો હતો કે 11 ઓક્ટોબરના રોજ સુપ્રીમ કોર્ટે પોલીસને પત્રકારો, વકીલો અને અન્ય વ્યાવસાયિકોને તેમની ફરજ બજાવતા ન અટકાવવા માટે આપેલો નિર્દેશ 'રીલ-મેકર્સ' અને સોશિયલ મીડિયા ઇન્ફ્લુએન્સર્સને લાગુ પડતો નથી.
જોકે, મીડિયા સંગઠને સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે સમાચાર એકત્ર કરવાનો અને રિપોર્ટિંગ કરવાનો અધિકાર સરકારી માન્યતા (એક્રેડિટેશન), કોઈ માન્યતા પ્રાપ્ત મીડિયા સંસ્થામાં કાયમી નોકરી અથવા સંસ્થા દ્વારા આપવામાં આવેલા ઓળખપત્ર પર નિર્ભર નથી. સ્વતંત્ર (ફ્રીલાન્સ) અને ડિજિટલ પત્રકારો પણ જાહેર સ્થળોએ કાયદેસર રીતે સમાચાર એકત્ર કરવાનો અધિકાર ધરાવે છે.
'લાઈવ લો'એ મીડિયા સંગઠનની રજૂઆતને ટાંકીને જણાવ્યું હતું કે, "જાહેર વિરોધ પ્રદર્શન દરમિયાન પોલીસની કાર્યવાહીને પ્રકાશિત કરવા માટે રેકોર્ડ કરવી એ સમાચાર એકત્ર કરવાની અને પ્રસારિત કરવાની પ્રક્રિયા છે, પછી ભલે તે કોઈ પણ સમયગાળા, ફોર્મેટ કે પ્લેટફોર્મ માટે કરવામાં આવી હોય."
આ પ્રત્યુત્તરમાં ત્રણ મહિલા પત્રકારો દ્વારા કરવામાં આવેલી જાતીય સતામણીની ફરિયાદોના પોલીસ નિકાલ અંગે પણ ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
અગાઉ દિલ્હી પોલીસે સુપ્રીમ કોર્ટને જણાવ્યું હતું કે વિરોધ પ્રદર્શન દરમિયાન પોલીસ કર્મચારીઓ દ્વારા જાતીય સતામણી કરવામાં આવી હોવાના ત્રણ મહિલા પત્રકારોના આરોપોની પુષ્ટિ થઈ શકી નથી અને આ ફરિયાદો બંધ કરી દેવામાં આવી છે. પોલીસના જણાવ્યા મુજબ, બે પત્રકારો પોતાની ફરિયાદ આગળ વધારવા માંગતા ન હતા, જ્યારે ત્રીજા પત્રકારે તપાસમાં ભાગ લીધો ન હતો. પોલીસે એવું પણ કહ્યું હતું કે CCTV ફૂટેજની તપાસમાં જાતીય હુમલાની કોઈ ઘટના સામે આવી નથી.
આ મુદ્દે મીડિયા સંગઠને દલીલ કરી હતી કે જે પોલીસ દળના કર્મચારીઓ પર ગેરવર્તણૂકનો આરોપ લાગ્યો છે, તે જ પોલીસ દળ દ્વારા આ ફરિયાદો બંધ કરી દેવામાં આવી છે, તેથી આ મામલે સ્વતંત્ર તપાસ થવી અત્યંત જરૂરી છે. સંગઠને એવી પણ દલીલ કરી હતી કે ફરિયાદી દ્વારા પોલીસ તપાસ આગળ ન વધારવાનો નિર્ણય લેવાનો અર્થ એ નથી થતો કે આવી કોઈ ઘટના બની જ નથી.







