સ્ટાર્ટઅપ ઇન્ડિયાના સ્થાપના દિવસ: કેન્દ્રીય મંત્રી પિયુષ ગોયલે લોન્ચ કરી ઇમ્પેક્ટ ફેક્ટબુક, ઇન્ડિયા સ્ટાર્ટઅપ ચેલેન્જ

કેન્દ્રીય વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રી પીયૂષ ગોયલે ગુરુવારે નવી દિલ્હીમાં સ્ટાર્ટઅપ ઇન્ડિયાના 9 વર્ષની ઉજવણી દરમિયાન 'ઇમ્પેક્ટ ફેક્ટબુક' અને 'ઇન્ડિયા સ્ટાર્ટઅપ ગ્રાન્ડ ચેલેન્જ' લોન્ચ કર્યું. આ કાર્યક્રમમાં સ્ટાર્ટઅપ મહાકુંભની બીજી આવૃત્તિનું પણ ઉદ્ઘાટન કરવામાં આવ્યું હતું. ગોયલે જણાવ્યું હતું કે એપ્રિલમાં શરૂ થનારા સ્ટાર્ટઅપ મહાકુંભમાં 2500 સ્ટાર્ટઅપ્સ ભાગ લેશે. સ્ટાર્ટઅપ ઈન્ડિયા ઉજવણીમાં બોલતા, કેન્દ્રીય મંત્રીએ કહ્યું, “સ્ટાર્ટઅપ ઈન્ડિયા મિશનની સફળતા માટે સ્મોલ ઈન્ડસ્ટ્રીઝ ડેવલપમેન્ટ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (SIDBI) દ્વારા સંચાલિત સ્ટાર્ટઅપ્સ માટે ફંડ ઓફ ફંડ્સ (FFS) જેવા ભંડોળ સાધનોને શ્રેય આપવો જોઈએ અને ભારત સરકાર દ્વારા ભંડોળ પૂરું પાડવામાં આવે છે."

X પરની એક પોસ્ટમાં આ કાર્યક્રમ વિશે બોલતા, કેન્દ્રીય મંત્રીએ સમજાવ્યું કે આ પ્રસંગ "આપણા ઉદ્યોગસાહસિકોના અથાક પ્રયાસોની ઉજવણી કરે છે જેમણે નવીનતા અને ઉદ્યોગસાહસિકતામાં ભારતની વૈશ્વિક સ્થિતિને ફરીથી વ્યાખ્યાયિત કરવામાં કોઈ કસર છોડી નથી."

વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલયના સત્તાવાર નિવેદન અનુસાર, પિયુષ ગોયલે સ્ટાર્ટઅપ્સના વિકાસને વેગ આપવા માટે ખાનગી ઇક્વિટી (PE) અને વેન્ચર કેપિટલ (VC) ની ભૂમિકા કેવી રીતે 'મહત્વપૂર્ણ' રહી છે તે વિશે પણ વાત કરી. નિવેદન અનુસાર, ગોયલે જણાવ્યું હતું કે, "PE અને VC કંપનીઓ સાથેનો અમારો સહયોગ નવીનતાને ટેકો આપવા અને સ્ટાર્ટઅપ્સની વિચારધારાથી અમલીકરણ સુધીની સફરને વેગ આપવા માટે મહત્વપૂર્ણ રહ્યો છે. આ ભાગીદારીએ માત્ર ભંડોળ પૂરું પાડ્યું નથી પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરે પણ એક્સપોઝર લાવ્યું છે. તેઓએ કુશળતા અને નેટવર્ક્સ જેણે અમારા સ્ટાર્ટઅપ્સને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સ્પર્ધા કરવામાં મદદ કરી છે."

દેશમાં વધતી જતી સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમ સાથે, મંત્રીએ ધ્યાન દોર્યું કે કેવી રીતે ભારતમાં 2024 માં 76 પ્રારંભિક જાહેર ઓફર (IPO) જોવા મળ્યા અને 15 જાન્યુઆરી, 2025 સુધીમાં 1,59,157 સ્ટાર્ટઅપ્સ સાથે વિશ્વનું ત્રીજું સૌથી મોટું ઇકોસિસ્ટમ બન્યું. 2016 માં ફક્ત 500 સ્ટાર્ટઅપ્સ હતા તેનાથી આ એક નોંધપાત્ર ઉછાળો છે.

તેમના મતે, આનાથી ૧૭.૨ લાખ સીધી નોકરીઓનું સર્જન થયું છે અને સ્ટાર્ટઅપ્સને સરકાર તરફથી ૧૩ ટ્રિલિયન રૂપિયા મળ્યા છે. તેમણે વધુમાં સમજાવ્યું કે આ યોજના કેવી રીતે ખાસ કરીને ટાયર II અને ટાયર III શહેરોમાં સ્ટાર્ટઅપ્સને ટેકો આપવા માટે ખાનગી મૂડી એકત્ર કરવાનો એક માર્ગ છે. તે એક પરિવર્તનશીલ સાધન, જે સ્ટાર્ટઅપ્સને તેમના કાર્યોને વધારવા અને દેશના અર્થતંત્રમાં નોંધપાત્ર યોગદાન આપવા માટે સશક્ત બનાવે છે. તેમણે કહ્યું કે આગામી દિવસોમાં વધુ ખાનગી ભંડોળ સાથે સ્ટાર્ટઅપ ચળવળ વેગ પકડશે.

તેમણે કહ્યું કે ભાસ્કર પ્લેટફોર્મ દ્વારા, સરકાર સ્ટાર્ટઅપ્સને નાણાકીય સાધનો અને માર્ગદર્શન સાથે જોડવા માંગે છે તેમજ સ્ટાર્ટઅપ્સને દેશભરના અન્ય લોકો સાથે જોડવામાં મદદ કરવા માંગે છે. મંત્રીએ આર્થિક યોગદાન ઉપરાંત સ્ટાર્ટઅપ્સની વ્યાપક ભૂમિકા પર પણ પ્રકાશ પાડ્યો. તેમણે કહ્યું કે સ્ટાર્ટઅપ્સ ફક્ત વ્યવસાયો નથી; તેઓ પરિવર્તનના એજન્ટ છે. તેમણે આપણા સમયના કેટલાક સૌથી મહત્વપૂર્ણ પડકારોનો ઉકેલ લાવ્યો છે - પછી ભલે તે ટકાઉપણું હોય, નવીનીકરણીય ઉર્જા હોય, આરોગ્યસંભાળ હોય કે ડિજિટલ પરિવર્તન હોય. તેમણે કહ્યું, “જેમ જેમ આપણે નાના ટેક સપોર્ટથી ડિજિટલ ટેકનોલોજી તરફ આગળ વધી રહ્યા છીએ, તેમ તેમ અમે ડિજિટલ ટેકનોલોજી માટે ઉકેલો બનાવવામાં મદદ કરી રહ્યા છીએ. જેમ કે ડિજિટેક, હેલ્થટેક, ફિનટેક, બિગ ડેટા, જેમ જેમ આપણે એક એવી સિસ્ટમમાં વિકસિત થયા છીએ જે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ અને ડેટા એનાલિટિક્સનો સમાવેશ કરે છે, હું ભારતના સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમના ઝડપી વિકાસને વેગ આપવા અને ભારતના ઉદ્યોગસાહસિકતાને ટેકો આપવા અને પ્રોત્સાહન આપવા માટે સરકારની અતૂટ પ્રતિબદ્ધતાને પુનઃપુષ્ટિ કરવા માંગુ છું."