60 વર્ષ અને 400 ક્રેશ 200 પાઈલટ શહીદ, ફ્લાઈંગ કોફિન મિગ-21ને એરફોર્સમાંથી રિટાયર કરશે ભારત

મિગ-21 શીત યુદ્ધ યુગનું ફાઈટર જેટ છે. ભારતીય વાયુસેના આવતા વર્ષે એટલે કે 2025માં આ ફાઈટર જેટને તેના કાફલામાંથી હટાવી રહી છે. ધ ફ્લાઈંગ કોફીન તરીકે ઓળખાતા આ ફાઈટર જેટે 1971ના યુદ્ધમાં પાકિસ્તાનને ચોક્કસપણે હરાવ્યું હતું. તેની 60 વર્ષની હવાઈ ફરજમાં તેણે 200 પાઈલટ અને 60 નાગરિકોના જીવ લીધા. તે ટેક્નિકલ કારણોસર ક્રેશ થયું હતું. એટલું જ નહીં, તેને વિધવા મેકર પણ કહેવામાં આવે છે. ભારત પાસે 1966થી 1984 વચ્ચે 840 મિગ-21 ફાઈટર જેટ હતા. પરંતુ અડધા ક્રેશ થઈ ગયા. તાજેતરમાં પણ અકસ્માતો થયા છે.

28 જુલાઈ, 2022ના રોજ રાજસ્થાનમાં મિગ-21 ક્રેશ થતાં બે પાયલટ શહીદ થયા હતા. 8 મે, 2023ના રોજ, ફાઇટર જેટને તકનીકી ખામીને કારણે બહાર કાઢવું ​​​​પડ્યું હતું. જોકે, પાયલટ બચી ગયો. પરંતુ મિગ-21 ક્રેશને કારણે બે નાગરિકોના મોત થયા હતા. 2010થી અત્યાર સુધીમાં 20થી વધુ મિગ-21 ક્રેશ થયા છે. હવે માત્ર ત્રણ સ્ક્વોડ્રન બાકી છે. જેઓ આવતા વર્ષે નિવૃત્ત થશે. દરેક સ્ક્વોડ્રનમાં 20 ફાઈટર જેટ છે. મિગ-21 ફાઈટર જેટની મદદથી ભારતીય વાયુસેનાએ પાકિસ્તાનને હરાવ્યું હતું. વિંગ કમાન્ડર અભિનંદન વર્ધમાને આ એરક્રાફ્ટથી PAKના F-16 ફાઈટર જેટને તોડી પાડ્યું હતું. આ વિમાન સતત અપડેટ થતું રહ્યું.

માત્ર એક પાયલટ તેને ઉડાવે છે. 48.3 ફૂટ લાંબા એરક્રાફ્ટની ઊંચાઈ 13.5 ફૂટ છે. તે મહત્તમ 2175 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે ઉડે છે. મહત્તમ રેન્જ 660 KM છે. તે મહત્તમ 57,400 ફૂટની ઊંચાઈ સુધી પહોંચી શકે છે. તે માત્ર 8.30 મિનિટમાં આ ઊંચાઈ સુધી પહોંચી જાય છે. તે 23 એમએમ ગનથી સજ્જ છે જે પ્રતિ મિનિટ 200 રાઉન્ડ ફાયર કરી શકે છે. આ સિવાય પાંચ હાર્ડ પોઈન્ટ છે. તેમાં ચાર રોકેટ લગાવી શકાય છે. આ ઉપરાંત હવાથી હવામાં પ્રહાર કરતી ત્રણ પ્રકારની મિસાઇલો તૈનાત કરી શકાય છે.

આ સિવાય 500 કિલોના બે બોમ્બ લગાવી શકાય છે. હાલમાં વાયુસેના તેના સ્થાને તેજસ ફાઈટર જેટને સામેલ કરી રહી છે. મિગ-21ની પહેલી ઉડાન 16 જૂન 1955ના રોજ સોવિયત સંઘમાં થઈ હતી. ચાર ખંડોમાં લગભગ 60 દેશો તેનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે.