હવે પેટ્રોલ વગર પણ દોડી શકશે કાર? E100 ઇંધણ માટે કેન્દ્ર સરકારનો મોટો નિર્ણય

ભારતમાં વૈકલ્પિક ઇંધણથી ચાલતાં વાહનોને પ્રોત્સાહન આપવા માટે કેન્દ્ર સરકારે મહત્વનું પગલું ભર્યું છે. હવે 100 ટકા સુધી ઇથેનોલ ધરાવતા E100 ઇંધણ પર ચાલતાં ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ વાહનો માટે નિયમનકારી માળખામાં જોગવાઈ કરવામાં આવી છે. કેન્દ્રીય માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રાલયે સેન્ટ્રલ મોટર વ્હીકલ રૂલ્સ, 1989માં સુધારા અંગેની અધિસૂચના જાહેર કરી છે. આ નિર્ણયથી વાહન ઉત્પાદકોને E100 ઇંધણને અનુકૂળ વાહનો વિકસાવવા, તેનું પરીક્ષણ કરવા અને પ્રમાણપત્ર મેળવવા માટે સ્પષ્ટ નિયમનકારી આધાર મળશે. જોકે, આનો અર્થ એવો નથી કે હાલમાં રસ્તા પર દોડતી તમામ પેટ્રોલ કારમાં E100 ઇંધણ ભરી શકાશે. આ ઇંધણનો ઉપયોગ માત્ર એવી કારમાં જ કરી શકાશે, જેને ઉત્પાદક કંપનીએ ખાસ આ ઇંધણ માટે ડિઝાઇન કરી હોય અને જરૂરી પ્રમાણપત્ર આપ્યું હોય.

શું છે E100 ઇંધણ?

E100 એવું ઇંધણ છે, જેમાં લગભગ સંપૂર્ણપણે ઇથેનોલ હોય છે. ઇથેનોલનું ઉત્પાદન શેરડી સહિતના જૈવિક સ્ત્રોતોમાંથી કરી શકાય છે. તેની સરખામણીમાં E85 ઇંધણમાં આશરે 85 ટકા ઇથેનોલ અને 15 ટકા પેટ્રોલ હોય છે. આ પ્રકારનાં ઇંધણનો ઉપયોગ કરવા માટે સામાન્ય પેટ્રોલ કાર કરતાં અલગ એન્જિન અને ફ્યુઅલ સિસ્ટમની જરૂર પડી શકે છે. ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ વાહનો એવી ટેક્નોલોજીથી બનાવવામાં આવે છે, જે નિર્ધારિત મર્યાદામાં પેટ્રોલ અને ઇથેનોલના અલગ-અલગ મિશ્રણ પર ચાલી શકે છે. વાહન કયા પ્રમાણનું ઇંધણ વાપરી શકે છે, તે તેના મોડેલ અને પ્રમાણપત્ર પર આધારિત હોય છે.

સરકારના નિર્ણયથી શું બદલાશે?

નિયમોમાં સુધારા બાદ E100 ઇંધણને ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ વાહનો માટે લાગુ પડતા ઉત્સર્જન ધોરણો અને પરીક્ષણ સંબંધિત જોગવાઈઓમાં સ્થાન મળ્યું છે. આથી કંપનીઓને E100 આધારિત વાહનોના વિકાસ અને બજારમાં પ્રવેશ માટે વધુ સ્પષ્ટ નિયમનકારી માર્ગ મળશે. સરકાર પેટ્રોલમાં ઇથેનોલનું મિશ્રણ વધારવા માટે પણ પ્રયાસો કરી રહી છે. તેનો એક મુખ્ય હેતુ કાચા તેલની આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડવાનો અને દેશમાં ઉત્પાદિત વૈકલ્પિક ઇંધણનો ઉપયોગ વધારવાનો છે. જોકે, E100 વાહનોનો વ્યાપક ઉપયોગ થાય તે માટે યોગ્ય વાહનોની સાથે ઇંધણના વેચાણ અને વિતરણની વ્યવસ્થા પણ વિકસાવવી પડશે.

શું હાલની પેટ્રોલ કારમાં E100 ભરી શકાશે?

ના. સામાન્ય પેટ્રોલ કારમાં સીધું E100 કે E85 ઇંધણ ભરવું યોગ્ય નથી, સિવાય કે વાહન ઉત્પાદકે તે માટે સ્પષ્ટ મંજૂરી આપી હોય. E20 ઇંધણ માટે તૈયાર કરેલી કાર પણ આપમેળે E100 માટે યોગ્ય બની જતી નથી. ઇથેનોલનું પ્રમાણ વધતાં એન્જિનની સેટિંગ, ઇંધણ પહોંચાડવાની સિસ્ટમ અને અન્ય ભાગોમાં વિશેષ ફેરફારોની જરૂર પડી શકે છે. ખોટા પ્રકારનું ઇંધણ વાપરવાથી વાહનના પ્રદર્શન અને તેના ભાગોને નુકસાન થવાની શક્યતા રહે છે. તેથી વાહન ઉત્પાદકની સૂચના વિના ઇંધણનો પ્રકાર બદલવો નહીં.

E100થી કાર ચલાવવાનો ખર્ચ ઘટશે?

ઇથેનોલને વૈકલ્પિક ઇંધણ તરીકે પ્રોત્સાહન આપવાનું એક કારણ તેની સ્થાનિક સ્તરે ઉત્પાદન કરવાની શક્યતા છે. તેનાથી તેલની આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડવામાં મદદ મળી શકે છે. જોકે, E100થી કાર ચલાવવાનો ખર્ચ ખરેખર કેટલો ઘટશે તે ઇંધણની કિંમત, વાહનની માઇલેજ, એન્જિનની કાર્યક્ષમતા અને ઇંધણની ઉપલબ્ધતા પર આધારિત રહેશે. E100નો વ્યાપક ઉપયોગ શરૂ કરવા માટે પૂરતાં વાહન મોડેલ અને ઇંધણ પૂરાં પાડતાં સ્ટેશનો ઉપલબ્ધ થવા જરૂરી છે. આ વ્યવસ્થા વિકસે ત્યાં સુધી સામાન્ય કારચાલકો માટે E100નો વિકલ્પ મર્યાદિત રહી શકે છે.

E20 પેટ્રોલ વાપરતા કારચાલકોએ શું કરવું?

E20માં 20 ટકા ઇથેનોલ અને 80 ટકા પેટ્રોલ હોય છે. E20 માટે અનુકૂળ કાર ધરાવતા લોકોએ નવા નિયમોને કારણે પોતાની કારમાં કોઈ ફેરફાર કરાવવાની કે E100 ઇંધણ અપનાવવાની જરૂર નથી. E100 માટેની નવી જોગવાઈ ખાસ કરીને વધુ પ્રમાણમાં ઇથેનોલ વાપરી શકે તેવાં વાહનોને લાગુ પડે છે. આમ, કેન્દ્ર સરકારનો નિર્ણય ભારતમાં ઇથેનોલ આધારિત વાહન ટેક્નોલોજીના વિકાસ માટે મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે. જોકે, E100 ઇંધણ સામાન્ય પેટ્રોલનો તાત્કાલિક વિકલ્પ બની જશે એવું માનવું યોગ્ય નથી; તેનો ઉપયોગ વાહનની ટેક્નિકલ ક્ષમતા, પ્રમાણપત્ર અને ઇંધણની ઉપલબ્ધતા પર નિર્ભર રહેશે.