"ઓછામાં ઓછું ₹11995નું બોનસ પાક્કું! માત્ર 30 દિવસની નોકરી પર પણ મળશે પૂરો લાભ, જાણો સરકારનો નવો કાયદો!"

કેન્દ્ર સરકારના શ્રમ અને રોજગાર મંત્રાલય દ્વારા કર્મચારીઓના હિતમાં બે મહત્વપૂર્ણ જાહેરનામા (નોટિફિકેશન) બહાર પાડવામાં આવ્યા છે. આ નવા નિયમો અનુસાર, દર મહિને ₹21,000 સુધીનો પગાર મેળવતા તમામ કર્મચારીઓ માટે કંપનીઓ કે માલિકોએ વાર્ષિક બોનસ આપવું ફરજિયાત બનશે. જોકે, ₹21,000થી વધુ માસિક પગાર ધરાવતા કર્મચારીઓ માટે બોનસ આપવું કંપનીઓ માટે ફરજિયાત રહેશે નહીં. કંપની પોતાની સ્વેચ્છાએ તેમને બોનસ આપી શકે છે, પરંતુ તેના માટે કોઈ કાયદાકીય બાધ્યતા રહેશે નહીં.
કોને મળશે બોનસનો લાભ?
'કોડ ઓન વેજીસ, 2019' (Code on Wages, 2019) ની કલમ 26(1) હેઠળ જારી કરાયેલા નોટિફિકેશન મુજબ જે કર્મચારીનો માસિક પગાર ₹21,000 અથવા તેનાથી ઓછો હોય. કર્મચારીએ નાણાકીય વર્ષ દરમિયાન સંસ્થામાં ઓછામાં ઓછા 30 દિવસ કામ કર્યું હોવું ફરજિયાત છે.
બોનસની ગણતરી કેવી રીતે થશે?
પાત્ર કર્મચારીઓને વાર્ષિક ધોરણે લઘુત્તમ 8.33 ટકા અને મહત્તમ 20 ટકા સુધી બોનસ મળવાપાત્ર રહેશે. આ બોનસની ગણતરી માસિક ₹7,000 અથવા રાજ્ય સરકાર દ્વારા નિર્ધારિત લઘુત્તમ વેતન (Minimum Wage)—આ બંનેમાંથી જે વધારે હોય તે રકમ પર કરવામાં આવશે.
ઉદાહરણ તરીકે: જો કોઈ કર્મચારીનો માસિક પગાર ₹15,000 હોય, પરંતુ તે રાજ્યમાં તેના કામ માટે લઘુત્તમ વેતન ₹10,000 નક્કી થયેલું હોય, તો નવા શ્રમ કાયદા મુજબ બોનસની ગણતરી ₹10,000ના આધારે જ થશે (કારણ કે તે ₹7,000 કરતાં વધુ છે).
કેટલું બોનસ મળશે? (ગણતરીનું ફોર્મ્યુલા)
વાર્ષિક લઘુત્તમ બોનસની ગણતરી માટેનું સૂત્ર: વાર્ષિક બોનસ = (લઘુત્તમ વેતન અથવા ₹7,000) × 8.33% × 12 મહિના
ઉદાહરણ: જો કોઈ કર્મચારીનું લઘુત્તમ વેતન દર મહિને ₹12,000 ગણવામાં આવે, તો: 12,000 × 8.33% × 12 = ₹11,995
આમ, આવા કર્મચારીને વાર્ષિક ઓછામાં ઓછું ₹11,995 જેટલું બોનસ સીધું બેંક ખાતામાં મળશે.
ક્યાં સુધીમાં બોનસ ચૂકવવું પડશે?
નવા શ્રમ કાયદા 'કોડ ઓન વેજીસ, 2019'ની કલમ 39(1) મુજબ, નાણાકીય (એકાઉન્ટિંગ) વર્ષ પૂર્ણ થયાના 8 મહિનાની અંદર બોનસની સંપૂર્ણ રકમ સીધી કર્મચારીના બેંક ખાતામાં જમા કરાવવી પડશે. જો કંપની કે એમ્પ્લોયર યોગ્ય કારણો રજૂ કરીને સમય મર્યાદા વધારવા માટે સત્તાવાર અરજી કરે, તો આ સમયગાળો વધુમાં વધુ બે વર્ષ સુધી લંબાવી શકાય છે. અગાઉ 'પેમેન્ટ ઓફ બોનસ એક્ટ, 1965' ની કલમ 19 હેઠળ પણ 8 મહિનાની સમયમર્યાદા નિર્ધારિત હતી.

