તમને ફિલ્મ અને વેબ સિરીઝ દેખાડીને આ રીતે કમાણી કરે છે OTT કંપનીઓ, સરળ ભાષામાં સમજો બિઝનેસ મોડલ

કોરોના મહામારી દરમિયાન ડિજિટલ વિશ્વમાં એક અદ્ભુત ક્રાંતિ થઈ. OTT પ્લેટફોર્મનો ટ્રેન્ડ શહેરથી ગામડા સુધી વધ્યો. લોકોને તેમની મનપસંદ વેબ સિરીઝ, ફિલ્મ અને ટીવી શો મોબાઈલ પર જ મળવા લાગ્યા. જેના કારણે હવે તેમને ક્યાંય જવાની જરૂર નથી પડતી. કોરોના પછી, ખૂબ જ ઓછા સમયમાં, 'OTT' દરેક વ્યક્તિના જીવનનો અભિન્ન ભાગ બની ગયો છે અને લોકો માટે મનોરંજનની પહોંચ પણ સરળ બનાવી છે. આમાંથી માત્ર OTT પ્લેટફોર્મ જ કમાણી નથી કરતા પરંતુ OTT પર આવતી ફિલ્મો અને વેબ સિરીઝ પણ જબરદસ્ત કમાણી કરે છે.

OTT શું છે?

OTTનું ફૂલ ફોર્મ 'ઓવર ધ ટોપ' છે. આ એક એવું પ્લેટફોર્મ છે જ્યાં તમે ઇન્ટરનેટ દ્વારા એપ પર જ વેબ સિરીઝ, મૂવીઝ અને સિરિયલો જોઈ શકો છો. તમને OTT પ્લેટફોર્મ પર દરેક પ્રકારની સામગ્રી મળે છે. કેટલાક OTT પ્લેટફોર્મ છે જ્યાં તમારે વેબ સિરીઝ અને ફિલ્મો જોવા માટે ચાર્જ ચૂકવવો પડે છે, જ્યારે કેટલાક સંપૂર્ણપણે ફ્રી છે. OTT પ્લેટફોર્મ ઇન્ટરનેટની મદદથી ચાલે છે.

અબજોમાં કરે છે કમાણી

OTT પ્લેટફોર્મ અને વિશ્વભરની કંપનીઓ તેમના રેવન્યુ મોડલથી લાખો અને કરોડો રૂપિયાથી વધુની કમાણી કરે છે. માત્ર ભારત વિશે વાત કરીએ તો, ભારતમાં 45 કરોડ OTT સબ્સ્ક્રાઇબર્સ છે જેમાંથી OTT કંપનીઓ રૂ. 22.62 અબજની આવક પેદા કરે છે. એક અહેવાલ મુજબ, OTT ક્રેઝ વધવાથી આ આવક 2025 સુધીમાં રૂ. 93.67 અબજ સુધી પહોંચવાની ધારણા છે. પરંતુ પ્રશ્ન એ થાય છે કે તેઓ કેવી રીતે કમાણી કરે છે? આવી સ્થિતિમાં, ચાલો જાણીએ OTT કમાણીની સંપૂર્ણ માહિતી.

બિઝનેસ મોડલ 

TVOD (Transactional Video On Demand) - આમાં યુઝર્સ પ્લેટફોર્મ પરથી કંઈક ડાઉનલોડ કરવા માટે ચૂકવણી કરે છે. ધારો કે તમે કોઈ વેબ સિરીઝ અથવા મૂવી જોવા માંગો છો, પરંતુ તે OTT પ્લેટફોર્મ પર રેન્ટ પર ઉપલબ્ધ છે, તો આવી સ્થિતિમાં તમારે તે કન્ટેન્ટ ડાઉનલોડ કરવા માટે OTT પ્લેટફોર્મને પૈસા ચૂકવવા પડશે.

SVOD (Subscription Video On Demand) - આમાં યુઝર્સ એક મહિના અથવા વર્ષ માટે ચૂકવણી કરીને સબ્સ્ક્રિપ્શન લે છે અને મનપસંદ કન્ટેન્ટ જુએ છે. તમે આને એવી રીતે સમજી શકો છો કે તમે તે OTT પ્લેટફોર્મ પર મૂવી જોવા માટે એક મહિનાનું સબસ્ક્રિપ્શન લઈ શકો છો. આ પૈસા સીધા OTT કંપનીને જાય છે.

AVOD (Advertising Video On Demand) - તે સંપૂર્ણપણે મફત છે. આ માટે કોઈ પૈસા ચૂકવવાના નથી. જો કે, કન્ટેન્ટની વચ્ચે ઘણી વખત પ્રમોશન અથવા જાહેરાતો દેખાય છે. આને સ્કિપ ન કરી શકાય. OTT પ્લેટફોર્મને આ જાહેરાતો માટે પૈસા મળે છે. આનાથી સારી એવી કમાણી થાય છે.

મલ્ટી સ્ક્રીન મોડલ - OTTનું આ બિઝનેસ મોડલ એકદમ સરળ છે. જો કોઈ વ્યક્તિ પાસે સબ્સ્ક્રિપ્શન હોય, તો તે સ્માર્ટફોન સિવાય લેપટોપ, ટીવી, આઈપેડ, ટેબલેટ પર તેની સુવિધા અનુસાર કોઇપણ કન્ટેન્ટ જોઈ શકે છે. જો કે, મલ્ટિ-સ્ક્રીન સબ્સ્ક્રિપ્શન સિંગલ-સ્ક્રીન સબ્સ્ક્રિપ્શન કરતા વધુ ખર્ચ કરે છે.

આ રીતે પણ કરે છે કમાણી 

આ પદ્ધતિઓ ઉપરાંત, OTT પ્લેટફોર્મ ડાયરેક્ટ એડવર્ટાઇઝિંગમાંથી પણ કમાણી કરે છે. તે એડવર્ટાઇઝર્સ સાથે પાર્ટનરશિપ કરી અને તેમનીપહોંચને વિસ્તૃત કરવાની તકો ઊભી કરવામાં મદદ કરે છે અને બીજી તરફ ઓડીયન્સ માટે એકંદર યુઝર એક્સપીરીયન્સ પણ બહેતર બનાવી શકે છે.

ડાયરેક્ટ એડવર્ટાઇઝિંગનો અર્થ એ છે કે કોઈપણ ડિવાઇઝ પર સીધા ઓડીયન્સને એડ પહોંચાડવી. ડાયરેક્ટ એડવર્ટાઇઝિંગમાં સામાન્ય રીતે એડવર્ટાઇઝિંગ એક્સચેન્જ અથવા અન્ય મધ્યસ્થીઓના બદલે સીધા એડવર્ટાઇઝર્સ અથવા એડ એજન્સીઓ સાથે ડીલ કરવામાં આવે છે. એડવર્ટાઇઝર્સ સામાન્ય રીતે તેમની એડ OTT પ્લેટફોર્મ પર દેખાડવા માટે ફી ચૂકવે છે, અને વિવિધ સ્વરૂપોમાં એડ પ્લેસમેન્ટ લઈ શકે છે, જેમ કે પ્રી-રોલ એડ કે જે વીડિયો પહેલા દેખાડવામાં આવે છે, મિડ-રોલ એડ જે વીડિયો દરમિયાન દેખાડવામાં આવે છે અથવા બેનર એડ જે પ્લેટફોર્મની વેબસાઈટ અથવા એપ્લિકેશન પર દેખાય છે.

સરળ ભાષામાં બિઝનેસ મોડલ

OTT પરનું બિઝનેસ મોડલ ખૂબ જ સરળ છે. પ્રથમ પ્લેટફોર્મ કન્ટેન્ટ બનાવવા અથવા ખરીદવા માટે નાણા ખર્ચે છે અને પછી તે કન્ટેન્ટને ઓડીયન્સ અથવા યુઝર્સ પાસેથી ફી વસૂલ કરીને વેચવામાં આવે છે. OTT પ્લેટફોર્મ બનાવવું એ ખૂબ જ વ્યસ્ત પ્રક્રિયા છે અને વ્યાપાર વિશ્વમાં તે નેગેટિવ કેશ ફ્લોવાળી સિસ્ટમ છે. પ્લેટફોર્મ્સ યુઝર્સની સુવિધા અનુસાર દર અઠવાડિયે, દર મહિને, દૈનિક અને વાર્ષિક જેવી પેમેન્ટ સિસ્ટમો પણ પ્રદાન કરે છે.

ટોપ સ્ટ્રીમિંગ પ્લેટફોર્મ

લોકપ્રિય OTT પ્લેટફોર્મ વિશે વાત કરીએ તો, અગ્રણી નામોમાં Netflix, Amazon Prime Video, Disney Plus Hotstar, ZEE5, Sony Liv, MX Player, Alt Balaji, Voot, Hoichoi અને Eros Now નો સમાવેશ થાય છે. જ્યારે, જો આપણે કમાણીના દૃષ્ટિકોણની વાત કરીએ તો, Hotstar ટોચ પર છે, ત્યારબાદ Amazon Prime Video, Netflix, zee5, Jio સિનેમા છે.