માસિક સ્રાવ દરમ્યાન સ્ત્રીએ કોઈ ધાર્મિક નિયમ તોડ્યુ હોય, તો ઋષિ પંચમીના દિવસે કરો આ કાર્યો
ભાદ્રપદ શુક્લ પંચમી તિથિના રોજ દર વર્ષે ઉજવાતો તહેવાર ઋષિ પંચમી આ વ
ભાદ્રપદ શુક્લ પંચમી તિથિના રોજ દર વર્ષે ઉજવાતો તહેવાર ઋષિ પંચમી આ વખતે ગુરુવાર, 28 ઓગસ્ટ 2025 ના રોજ ઉજવવામાં આવશે. આ તિથિ ગણેશ ચતુર્થી (27 ઓગસ્ટ) ના બીજા દિવસે આવી રહી છે.
ધાર્મિક ગુરૂઓ કહે છે કે ગણપતિની પૂજા જીવનમાંથી અવરોધો દૂર કરે છે, જ્યારે બીજા દિવસે ઋષિ પંચમી પર સપ્તર્ષિઓની પૂજા જ્ઞાન, સંસ્કાર અને આત્મશુદ્ધિના આશીર્વાદ આપે છે.
ઋષિ પંચમીનો તહેવાર દરેક વ્યક્તિને યાદ અપાવે છે જેમણે પોતાના જીવનમાં ગુરુ, આચાર્ય અને ઋષિઓનું ઋણ ચૂકવવાનું છે. આ દિવસ ભક્તિ, તપસ્યા અને કૃતજ્ઞતાનો તહેવાર છે. જે કોઈ આ દિવસે ઉપવાસ અને પૂજા કરે છે, તેનું જીવન સુખ, શાંતિ અને સમૃદ્ધિથી ભરાઈ જાય છે. ધાર્મિક ગુરૂઓના મતે, ઋષિ પંચમી ફક્ત એક ધાર્મિક પરંપરા નથી, પરંતુ આ તહેવાર આપણને ગુરુઓ અને જ્ઞાનના મહત્વની યાદ અપાવે છે.
ઋષિ પંચમી પૂજા મુહૂર્ત
પંચાંગ અનુસાર, ઋષિ પંચમી પૂજાનો શુભ સમય સવારે ૧૧:૦૫ થી બપોરે ૦૧:૩૯ સુધીનો રહેશે. વિદ્વાનોના મતે, આ સમયે સપ્તર્ષિઓની પૂજા અને ઉપવાસ સૌથી ફળદાયી માનવામાં આવે છે.
ઋષિ પંચમી શા માટે ઉજવવામાં આવે છે?
એક પૌરાણિક માન્યતા છે કે જે સ્ત્રી અજાણતાં ઋતુ ધર્મનું પાલન કરવામાં અસમર્થ હોય છે, તે ઋષિ પંચમીના ઉપવાસ દ્વારા શુદ્ધિકરણ પ્રાપ્ત કરી શકે છે. આ દિવસે, સપ્તર્ષિઓ, કશ્યપ, અત્રિ, ભારદ્વાજ, વિશ્વામિત્ર, વશિષ્ઠ, જમદગ્નિ અને ગૌતમની પૂજા કરવાનો નિયમ છે. એવું માનવામાં આવે છે કે તેમની પૂજા કરવાથી પાપોનો નાશ થાય છે અને જીવનમાં જ્ઞાન અને સમૃદ્ધિ આવે છે.
સપ્તર્ષિ પૂજાનું મહત્વ
ઋષિ પંચમીનો સીધો સંબંધ સપ્તર્ષિઓ સાથે છે, જેમને હિન્દુ ધર્મમાં જ્ઞાન અને તપસ્યાનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે. વેદ, આયુર્વેદ, જ્યોતિષ અને સંસ્કૃત જેવી જ્ઞાનની શાખાઓ તેમના દ્વારા જ પ્રગતિ કરી. એવું માનવામાં આવે છે કે જે કોઈ આ દિવસે સપ્તર્ષિઓની પૂજા કરે છે, તેના જીવનમાં ધન, બુદ્ધિ, સંતાન અને સુખ વધે છે.
કયા સપ્તર્ષિઓની પૂજા કરવામાં આવે છે?
સપ્તર્ષિઓ: આ તહેવાર ઋષિ કશ્યપ, ઋષિ અત્રિ, ઋષિ ભારદ્વાજ, ઋષિ વિશ્વામિત્ર, ઋષિ વશિષ્ઠ, ઋષિ જમદગ્નિ અને ગૌતમ ઋષિની તપસ્યા અને જ્ઞાનને શ્રદ્ધાંજલિ આપવા માટે સમર્પિત છે.
સ્ત્રીઓ માટે ઋષિ પંચમીનો તહેવાર કેમ ખાસ છે?
હિન્દુ શાસ્ત્રો અનુસાર, ઋષિ પંચમીનું વ્રત મુખ્યત્વે સ્ત્રીઓ માટે વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે જો માસિક સ્રાવ દરમિયાન અજાણતામાં કોઈ ધાર્મિક નિયમનું ઉલ્લંઘન થાય છે, તો આ દિવસે ઉપવાસ કરીને સપ્તર્ષિઓની પૂજા કરવાથી બધા પાપોનો નાશ થાય છે.
પૂજા પદ્ધતિ
સવારે સ્નાન કરો અને સ્વચ્છ કપડાં પહેરો.
ઘરે માટી અથવા ગાયના છાણમાંથી સપ્તર્ષિઓની મૂર્તિઓ બનાવો અને તેમની પૂજા કરો.
ધૂપ, દીવા, ફૂલો અને પ્રસાદ ચઢાવો.
સપ્તર્ષિઓની સાથે, અરુંધતી દેવીની પણ પૂજા કરવામાં આવે છે.
દિવસભર ઉપવાસ કર્યા પછી, સાંજે બ્રાહ્મણોને દાન અને ભોજન પીરસવામાં આવે છે.
