મહર્ષિ દુર્વાસાના ક્રોધથી કેળાનું ઝાડ કેવી રીતે બન્યું? પોતાની પત્નીને બાળીને રાખ કર્યા પછી તેમને પસ્તાવો થયો
હિન્દુ ધર્મમાં કેળાના ઝાડને શુભ અને પવિત્ર માનવામાં આવે છે. પૂજા અને ધાર્મિક વિધિઓમાં પણ તેનું વિશેષ મહત્ત્વ છે. પરંતુ શું તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે કેળાના ઝાડને આટલું શુભ કેમ માનવામાં આવે છે? એક દંતકથા અનુસાર, તે મહર્ષિ દુર્વાસાના ક્રોધ અને તેમના પસ્તાવા સાથે જોડાયેલું છે.
મહર્ષિ દુર્વાસાનો ક્રોધ આટલો ભયંકર કેમ હતો?
મહર્ષિ દુર્વાસા તેમના તપ, જ્ઞાન અને તપસ્યા શક્તિ માટે પ્રખ્યાત હતા. જોકે, તેમને ખૂબ જ ગુસ્સો હોવાનું કહેવાય છે. પૌરાણિક કથાઓમાં તેમના શ્રાપના અનેક કિસ્સાઓ વર્ણવવામાં આવ્યા છે જેના કારણે દેવતાઓ અને અન્ય લોકોના જીવનમાં મોટા ફેરફારો થયા.
એક લોકપ્રિય દંતકથા અનુસાર, એક દિવસ મહર્ષિ દુર્વાસાને યજ્ઞ કરવા માટે બીજા આશ્રમમાં જવું પડ્યું. તેમણે તેમની પત્ની (કંડાલી) ને બીજા દિવસે સૂર્યોદય પહેલા જગાડવા કહ્યું જેથી તે સમયસર યજ્ઞમાં પહોંચી શકે.
પરંતુ તેમની પત્ની તેમને સમયસર જગાડવાનું ભૂલી ગઈ. જ્યારે દુર્વાસા જાગ્યા ત્યારે સવાર થઈ ગઈ હતી. આ જોઈને તેઓ ગુસ્સે થઈ ગયા અને તેમણે તેમની પત્નીને બાળીને રાખ કરી દીધી.
પત્નીની રાખ જોઈને તેને પોતાની ભૂલનો અહેસાસ થયો
પત્નીના મૃત્યુ પછી તેના પિતા ત્યાં પહોંચ્યા. પોતાની પુત્રીની રાખ જોઈને તેનું હૃદય તૂટી ગયું. તેણે મહર્ષિ દુર્વાસાને પ્રશ્ન કર્યો કે શું આટલી નાની ભૂલ માટે આટલી કઠોર સજા વાજબી છે?
તેમની વાત સાંભળ્યા પછી દુર્વાસાને પોતાની ભૂલનો અહેસાસ થયો. તેમને સમજાયું કે જે ક્રોધને તેઓ પોતાની શક્તિ માનતો હતો તેનાથી આટલી મોટી આફત આવી.
કેળાનું ઝાડ શુભતાનું પ્રતીક કેવી રીતે બન્યું?
દંતકથા અનુસાર, પસ્તાવો કર્યા પછી, મહર્ષિ દુર્વાસાએ પોતાની તપસ્યાની શક્તિ દ્વારા તેમની પત્નીની રાખને કેળાના ઝાડમાં પરિવર્તિત કરી. પછી તેમણે વૃક્ષને આશીર્વાદ આપ્યા, ધાર્મિક વિધિઓ, પ્રાર્થનાઓ અને યજ્ઞોમાં તેને વિશેષ સ્થાન આપવાનું વચન આપ્યું.
આ માન્યતા અનુસાર, કેળાના ઝાડને શુભતા અને પવિત્રતાનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે. મહર્ષિ દુર્વાસા અને તેમની પત્ની કંડલી સાથે સંબંધિત આ વાર્તાનો સંદર્ભ બ્રહ્મવૈવર્ત પુરાણમાં જોવા મળે છે.
