આજે છે World Thalassemia Day, જાણો ક્યારે અને કેમ કરવામાં આવી આ દિવસની શરૂઆત

આજે એટલે કે 8 મે, 2025ના રોજ, વિશ્વ થેલેસેમિયા દિવસ (World Thalassemia Day) ઉજવવામાં આવી રહ્યો છે. આ દિવસનો હેતુ લોકોને થેલેસેમિયા નામના રોગ વિશે જાગૃત કરવાનો, તેનાથી પીડિત દર્દીઓ અને તેમના પરિવારોને ટેકો આપવાનો અને લોકો સુધી નિવારક પગલાં ફેલાવવાનો છે.

વર્ષ 2025માં પણ, આ દિવસ એક મહત્ત્વપૂર્ણ સંદેશ લઈને આવે છે, જે છે "થેલેસેમિયા મુક્ત ભવિષ્ય માટે એક થાઓ." પણ શું તમે જાણો છો કે આ દિવસ ક્યારે અને શા માટે શરૂ થયો? ચાલો તેના વિશે વિગતવાર જણાવીએ.

થેલેસેમિયા શું છે?

થેલેસેમિયા એક જેનેટિક બ્લડ ડિસઓર્ડર છે જેમાં શરીર પૂરતું હિમોગ્લોબિન ઉત્પન્ન નથી કરી શકતું. હિમોગ્લોબિન એ પ્રોટીન છે જે આખા શરીરમાં ઓક્સિજનનું વહન કરે છે. જ્યારે હિમોગ્લોબિનનું પ્રમાણ ઓછું હોય છે, ત્યારે એનિમિયા એટલે કે શરીરમાં લોહીનો અભાવ થાય છે. તમને જણાવી દઈએ કે થેલેસેમિયાથી પીડિત વ્યક્તિને જીવનભર વારંવાર બ્લડ ટ્રાન્સફયુઝનની જરૂર પડે છે.

વિશ્વ થેલેસેમિયા દિવસની શરૂઆત કેવી રીતે થઈ?

વિશ્વ થેલેસેમિયા દિવસ (World Thalassemia Day) ની શરૂઆત 1994માં થઈ હતી. તે થેલેસેમિયા ઈન્ટરનેશનલ ફેડરેશન (TIF) દ્વારા શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો. આ દિવસની સ્થાપના પેનોસ એંગ્લેઝોસ દ્વારા કરવામાં આવી હતી, જેમણે આ રોગને કારણે પોતાનો પુત્ર ગુમાવ્યો હતો.

આ દિવસ ઉજવવાનો મુખ્ય હેતુ 

• લોકોને થેલેસેમિયા વિશે માહિતી આપવી.
• સરકારોને આ દિશામાં પગલાં લેવા માટે પ્રેરિત કરવા.
• દર્દીઓ અને તેમના પરિવારોને સપોર્ટ અને આદર આપવો.
• લોકોને સુરક્ષિત રક્તદાન માટે પ્રેરિત કરવા.

થેલેસેમિયાના લક્ષણો શું છે?

• સતત થાક અને નબળાઈ
• ત્વચા નિસ્તેજ થવી
• હાડકાં નબળા પડવા
• વિકાસમાં વિલંબ (બાળકોમાં)
• વારંવાર ચેપ લાગવો

થેલેસેમિયાની સારવાર અને નિવારણ

• થેલેસેમિયાનો સંપૂર્ણ ઈલાજ હજુ સુધી ઉપલબ્ધ નથી, પરંતુ તેને નિયંત્રિત કરી શકાય છે.
• નિયમિત બ્લડ ટ્રાન્સફયુઝન કરાવવું
• આયર્ન ચેલેશન થેરાપી (શરીરમાં આયર્નના સ્તરને નિયંત્રિત કરવા માટે) લેવી
• કેટલાક કિસ્સાઓમાં બોન મેરો ટ્રાન્સપ્લાન્ટ કરાવવું
• સંતુલિત આહાર લેવો અને સ્વચ્છતા રાખવી

નિવારણ માટેનું સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ પગલું એ છે કે લગ્ન પહેલા થેલેસેમિયા માટે પરીક્ષણ (થેલેસેમિયા કેરિયર ટેસ્ટ) કરાવવું. જો બંને પાર્ટનર કેરિયર હોય, તો તેમના બાળકને થેલેસેમિયા થવાનું જોખમ વધી જાય છે.

થેલેસેમિયા દિવસ 2025 થીમ

2025 માટે વિશ્વ થેલેસેમિયા દિવસ (World Thalassemia Day) ની થીમ છે "Together for Thalassaemia: Uniting Communities, Prioritizing Patients."

તમે શું કરી શકો છો?

• થેલેસેમિયા વિશે વધુને વધુ લોકોને જાગૃત કરો.
• ખાસ કરીને થેલેસેમિયાના દર્દીઓ માટે રક્તદાન કરો.
• લગ્ન પહેલા થેલેસેમિયા કેરિયર ટેસ્ટ કરાવો.
• સોશિયલ મીડિયા પર માહિતી શેર કરો અને આ ઝુંબેશનો ભાગ બનો.