Temple / બિકાનેરના કરણી માતા મંદિરમાં ઉંદરોને અર્પણ કરવામાં આવે છે ભોગ, અહીં દર્શનમાત્રથી પૂરી થાય છે ઈચ્છાઓ

ભારતની ધાર્મિક પરંપરાઓ તેમની અનોખી માન્યતાઓ અને વિવિધતા માટે જાણીતી છે. દરેક મંદિર અને તીર્થસ્થળ પાછળ એક ચમત્કારિક કથા અથવા પરંપરા છુપાયેલી છે. રાજસ્થાનના બિકાનેર જિલ્લામાં કરણી માતા મંદિર સાથે પણ આવી જ કથા જોડાયેલી છે. આ મંદિર તેની અનોખી માન્યતાઓ માટે વિશ્વભરમાં પ્રખ્યાત છે. ચાલો તેની વિશિષ્ટતા અને ત્યાં કેવી રીતે પહોંચવું તે વિશે જાણીએ.

કરણી માતા કોણ હતા?

કરણી માતાને 14મી સદીના સંત માનવામાં આવે છે, જેમને સ્થાનિક લોકો દેવી દુર્ગાના અવતાર માને છે. તે ચારણ જાતિના હતા અને તપસ્વી જીવન જીવતી વખતે, બિકાનેર અને જોધપુરના કિલ્લાઓનો પાયો નાખ્યો હતો. કરણી માતા તેમના ચમત્કારો અને આશીર્વાદ માટે પ્રખ્યાત હતી અને હજુ પણ "માતા" તરીકે પૂજાય છે.

મંદિરની સૌથી ખાસ વિશેષતા - ઉંદરો

આ મંદિર વિશ્વભરમાં ઉંદરોના મંદિર તરીકે જાણીતું છે. અહીં લગભગ 25,000 ઉંદરો રહે છે, જે સ્થાનિક રીતે "કાબા" તરીકે ઓળખાય છે. આ ઉંદરો મંદિર સંકુલમાં મુક્તપણે ફરે છે અને તેમને દેવીનું સ્વરૂપ માનવામાં આવે છે. સૌથી નોંધપાત્ર વાત એ છે કે ઉંદરોને અર્પણ કરવામાં આવતા પ્રસાદને અત્યંત પવિત્ર માનવામાં આવે છે. ભક્તો તેમને ખૂબ જ ભક્તિભાવથી દૂધ અને મીઠાઈઓ અર્પણ કરે છે.

સફેદ ઉંદરોને ખાસ પવિત્ર માનવામાં આવે છે, કારણ કે તેમને કરણી માતા અને તેમના પુત્રોના અવતાર માનવામાં આવે છે. જો કોઈ શ્રધ્ધાળુને સફેદ ઉંદર જોવા મળે તો તે સૌભાગ્યની નિશાની માનવામાં આવે છે. અહીં કોઈ ઉંદરને ભૂલથી પણ મારવો, એક ગંભીર પાપ માનવામાં આવે છે, અને જો કોઈ એવું કરે છે, તો ભક્તે પ્રાયશ્ચિત તરીકે ઉંદરના સ્થાને સોનાનો ઉંદર અર્પણ કરવો પડે છે.

મંદિર દરરોજ સવારે મંગળા આરતી અને ભોગની પરંપરા નિભાવવામાં આવે છે. અહીં વર્ષમાં બે વખત ચૈત્ર અને આશો નવરાત્રી પર કરણી માતાનો મેળો ભરાય છે. હજારો ભક્તો આ મેળાઓમાં આવે છે.

કરણી માતા મંદિરની કથા

એવું કહેવાય છે કે કરણી માતાના સાવકોક પુત્ર, લક્ષ્મણનું તળાવમાં ડૂબી જવાને કારણે મૃત્યુ થયું હતું. માતાએ યમરાજને તેના પુત્રને પુનર્જીવિત કરવા માટે પ્રાર્થના કરી હતી. શરૂઆતમાં, યમરાજે ના પાડી, પરંતુ પછીથી, કરણી માતાની વિનંતી પર, તેમણે વરદાન આપ્યું કે ફક્ત લક્ષ્મણ જ નહીં પરંતુ તેમના બધા વંશજો ઉંદર તરીકે પુનર્જન્મ પામશે. આ જ કારણ છે કે આ મંદિરમાં ઉંદરોનું વિશેષ મહત્ત્વ છે.

મંદિર સ્થાપત્ય

આ મંદિર 20મી સદીની શરૂઆતમાં બિકાનેરના મહારાજા ગંગા સિંહ દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું હતું. આખી ઈમારત આરસપહાણથી બનેલી છે અને મુઘલ શૈલીને પ્રતિબિંબિત કરે છે. પ્રવેશદ્વાર પર ચાંદીના દરવાજા દેવી સાથે સંબંધિત વાર્તાઓથી કોતરેલા છે. ગર્ભગૃહમાં ત્રિશૂળ અને મુગટ સાથે કરણી માતાની મૂર્તિ છે, જેની બાજુમાં તેમની બહેનોની મૂર્તિઓ છે.

કરણી માતા મંદિર કેવી રીતે પહોંચવું?

મંદિર દેશનોકમાં સ્થિત છે, જે બિકાનેરથી લગભગ 30 કિલોમીટર દૂર છે. બિકાનેર રાજસ્થાનના મુખ્ય શહેરો સાથે રેલ અને રોડ દ્વારા સારી રીતે જોડાયેલું છે.

• રેલ દ્વારા - દેશનોક રેલ્વે સ્ટેશન મંદિરની ખૂબ નજીક છે, જ્યારે બિકાનેર જંકશન મુખ્ય સ્ટેશન છે જ્યાંથી તમે ટેક્સી અથવા બસ દ્વારા મંદિર સુધી પહોંચી શકો છો.
• રોડ દ્વારા - બિકાનેરથી દેશનોક સુધી નિયમિત બસો અને ટેક્સીઓ ઉપલબ્ધ છે.
• હવાઈ માર્ગે - નજીકનું એરપોર્ટ જોધપુર છે, જે બિકાનેરથી લગભગ 250 કિમી દૂર છે. ત્યાંથી, તમે ટ્રેન અથવા બસ દ્વારા મંદિર સુધી પહોંચી શકો છો.