Health News : પાણીમાં પલાળતા જ બમણા થઈ જાય છે આ 7 વસ્તુઓના ફાયદા, જાણો ખાવાની સાચી રીત
છેલ્લું અપડેટ : 20 Jun 2026
ઘણા ખાદ્ય પદાર્થોને પાણીમાં પલાળીને ખાવાની સલાહ હંમેશા નિષ્ણાતો (એક્સપર્ટ્સ) આપતા હોય છે. અનાજ, નટ્સ (સૂકો મેવો), કઠોળ, દાળ વગેરેને પલાળીને ખાવાથી તેના ફાયદા બમણા થઈ જાય છે. તેમાં રહેલા પોષક તત્વોનું એબ્સોર્પ્શન (શરીરમાં શોષાવવાની ક્ષમતા) પણ વધી જાય છે. કેટલીક વસ્તુઓમાં એન્ટી-ન્યુટ્રિઅન્ટ્સ (પોષક તત્વો વિરોધી) સંયોજનો હોય છે, જે શરીરમાં પોષક તત્વોને શોષાવવામાં અવરોધ ઉભો કરવાનું કામ કરે છે. આવામાં તમને એવા કેટલાક ફૂડ્સ વિશે જણાવશું, જેને જો તમે પાણીમાં પલાળીને ખાશો તો તમને તેનો બમણો લાભ મળશે.
પલાળીને ખાવા માટેના સૌથી ફાયદાકારક ફૂડ્સ
બદામ પલાળીને ખાઓ
બદામ એક અત્યંત હેલ્ધી ડ્રાયફ્રૂટ છે. એક્સપર્ટ્સ હંમેશા બદામને પાણીમાં પલાળીને ખાવાની સલાહ આપે છે, કારણ કે પલાળ્યા પછી તે વધુ હેલ્ધી બની જાય છે. તેમાં રહેલા પોષક તત્વો સરળતાથી પચી જાય છે. બદામને પલાળ્યા પછી તેની છાલ કાઢી નાખવી જોઈએ, કારણ કે તેની છાલમાં 'ટેનિન' નામનું તત્વ હોય છે. આ ટેનિન પોષક તત્વોને શરીરમાં શોષાવતા રોકે છે. જ્યારે તમે બદામને રાતભર પાણીમાં પલાળી રાખો છો, ત્યારે તેની છાલ સરળતાથી નીકળી જાય છે. પલાળેલી બદામને પચાવવી પણ સરળ બને છે. સવારે ખાલી પેટે તમે પલાળેલી બદામ ખાઈ શકો છો.
ચિયા સીડ્સ (Chia Seeds) પલાળીને ખાઓ
ચિયા સીડ્સને પણ જો તમે પલાળીને ખાશો તો વધુ ફાયદો થશે. તેને ઓછામાં ઓછી 10-15 મિનિટ માટે પાણી કે દૂધમાં પલાળીને ખાઓ. તેમાં ઓમેગા-3 ફેટી એસિડ, ફાઈબર, પ્રોટીન અને એન્ટીઓક્સીડેન્ટ્સ ભરપૂર માત્રામાં હોય છે. જ્યારે તમે તેને પાણીમાં પલાળો છો, ત્યારે તે પાણી શોષી લે છે અને જેલ જેવું ટેક્સચર (માળખું) બનાવે છે. પલાળેલા ચિયા સીડ્સ જલ્દી પચી જાય છે અને શરીરમાં પોષક તત્વોને વધુ સારી રીતે શોષવામાં મદદ કરે છે.
કાળા ચણા પલાળીને ખાઓ
કાળા ચણા શરીરને ભરપૂર એનર્જી આપે છે. તમે કાળા ચણાને પલાળ્યા વગર સીધા રાંધી કે ખાઈ શકતા નથી. જો તમે તેને પલાળ્યા વગર રાંધશો, તો તે ચડવામાં ઘણો સમય લેશે અને ખાધા પછી પેટમાં ભારે લાગશે. પલાળ્યા પછી તે સરળતાથી સોફ્ટ થઈ જાય છે અને તેમાં રહેલા ફાઈટિક એસિડનું પ્રમાણ ઘટી જાય છે. પલાળેલા કાળા ચણા ખાવાથી ગેસ અને અપચાની સમસ્યા દૂર થઈ શકે છે.
રાજમા પલાળીને ખાઓ
કેટલાક લોકો રાજમાને સીધા જ કુકરમાં પાણી નાખીને સીટી વગાડી દે છે, જેથી તે ચડી જાય અને રાંધવાનું સરળ બને. પરંતુ વધુ સારું એ રહેશે કે તમે તેને રાત્રે જ પાણીમાં પલાળીને રાખી દો. રાજમાને લગભગ 8 કલાક સુધી પાણીમાં પલાળી રાખવા જોઈએ, તો જ તે સારી રીતે ચડે છે. રાજમામાં 'લેક્ટિન' નામનું સંયોજન હોય છે, જે જો કાચું કે અધકચું રહી જાય તો સ્વાસ્થ્ય માટે હાનિકારક સાબિત થઈ શકે છે. કાળા ચણા કે રાજમા શરીરને ભરપૂર તાકાત, એનર્જી અને આયર્ન આપે છે, સાથે પેટ પણ હેલ્ધી રહે છે.
સોયાબીન પલાળીને ખાઓ
સોયાબીનમાં રહેલા ટ્રિપ્સિન ઇનહિબિટર અને ફાઇટેટ જેવા તત્વો પાચન અને પોષક તત્વોના શોષણને પ્રભાવિત કરી શકે છે. જ્યારે તમે સોયાબીનને પલાળો છો અને તેને સારી રીતે રાંધીને ખાઓ છો, ત્યારે આ તત્વોની ખરાબ અસર ઓછી થઈ જાય છે. સોયાબીન પ્રોટીનથી ભરપૂર હોય છે, જે મસલ્સ (સ્નાયુઓ) માટે ખૂબ હેલ્ધી છે અને તે સરળતાથી પચી પણ જાય છે.
મેથી દાણા પલાળીને ખાઓ
ડાયાબિટીસના દર્દીઓએ મેથીના દાણા પલાળીને ખાવા જોઈએ. સવારે તેનું પલાળેલું પાણી પી લેવું જોઈએ અને દાણા ચાવીને ખાઈ જવા જોઈએ. આનાથી શુગર લેવલ કંટ્રોલમાં રહે છે. પલાળવાથી મેથીના દાણા સોફ્ટ થઈ જાય છે અને તેની કડવાશ પણ થોડી ઓછી થઈ જાય છે, જેથી તે શરીરમાં જઈને સરળતાથી પચી જાય છે.
કિસમિસ પલાળીને ખાઓ
જ્યારે તમે કિસમિસને પલાળો છો, ત્યારે તેમાં પાણી ભરાવાને કારણે તે એકદમ સોફ્ટ અને ફૂલેલી થઈ જાય છે. ઘણા લોકોને તેને પચાવવામાં સરળતા રહે છે. પલાળેલી કિસમિસ ખાવાથી પાચનતંત્ર મજબૂત રહે છે અને શરીરને ત્વરિત ઉર્જા (એનર્જી) મળે છે.
પલાળીને ખાવાના મુખ્ય ફાયદાઓ
જ્યારે તમે કઠોળ, અનાજ કે નટ્સ પલાળીને ખાઓ છો, ત્યારે તે સરળતાથી પચી જાય છે.
અનાજ અને નટ્સને પલાળવાથી તેમાં રહેલા એન્ટી-ન્યુટ્રિઅન્ટ્સ (નુકસાનકારક તત્વો) નું પ્રમાણ ઓછું થઈ જાય છે.
બીજ અને નટ્સ પાણીમાં પલાળવાથી નરમ થઈ જાય છે અને જલ્દી ચડી જાય છે.
ખાદ્ય પદાર્થોમાં રહેલા જરૂરી પોષક તત્વોનું શરીરમાં શોષણ (Absorption) વધુ સારી રીતે થાય છે.
પલાળીને ખાવાથી અપચો, ગેસ અને પેટ ફૂલવા જેવી સમસ્યાઓ ઘણી ઓછી થઈ જાય છે.
નોંધ : આ સામાન્ય માહિતી છે, વ્યક્તિગત સલાહ નથી. તેથી કોઈ પણ સલાહ અપનાવતા પહેલા વિષયના નિષ્ણાત અથવા ડૉક્ટરની સલાહ જરૂર લો. કોઈ પણ નુકસાન માટે GSTV જવાબદાર રહેશે નહીં.
