'છાતીમાં ઇન્ફેક્શન' શું છે? આશા ભોંસલે પણ આ બીમારીનો ભોગ બન્યા હતા?

પ્રખ્યાત ગાયિકા આશા ભોંસલે (92)નું રવિવાર (12 એપ્રિલ)ના રોજ અવસાન થયું. તેમને એક દિવસ પહેલા જ શનિવારે હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા. અહેવાલો સૂચવે છે કે તેમને કાર્ડિયાક અરેસ્ટ થયો હતો; જોકે, તેમની પૌત્રી, ઝણાઈ ભોંસલેએ પાછળથી એક ટ્વીટ દ્વારા સ્પષ્ટતા કરી હતી કે તેમને અતિશય થાક અને છાતીમાં ચેપને કારણે હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા. બ્રીચ કેન્ડી હોસ્પિટલના ડૉ. પ્રીત સમદાનીએ પુષ્ટિ આપી હતી કે આશા ભોંસલેએ આજે ​​હોસ્પિટલમાં અંતિમ શ્વાસ લીધા હતા. તેમનું મૃત્યુ મલ્ટી ઓર્ગન નિષ્ફળતાને કારણે થયું હતું. હવે પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે છાતીમાં ચેપ શું છે? આ સ્થિતિ શા માટે થાય છે, અને તે જીવન માટે જોખમી કેવી રીતે સાબિત થઈ શકે છે? અહીં જાણો આ વિશે વિગતવાર...

છાતીમાં ચેપ

આરોગ્ય નિષ્ણાતો જણાવે છે કે ઉંમર સાથે છાતીમાં ચેપનું જોખમ વધે છે. જ્યારે આ ચેપ ઘણીવાર હળવા હોય છે અને આરામ અને દવાથી દૂર થઈ જાય છે, ત્યારે કેટલીક પરિસ્થિતિઓ છે જ્યાં ચેપ ગંભીર બનવાનું જોખમ નોંધપાત્ર રીતે વધી જાય છે. પહેલાથી અસ્તિત્વમાં રહેલા સહ-રોગ (કોમોપબિડિટી) ધરાવતા વ્યક્તિઓમાં ચેપનું ગંભીર સ્વરૂપ વિકસાવવાનું જોખમ વધારે હોય છે. આવા કિસ્સાઓમાં, આ સ્થિતિ જીવલેણ પણ સાબિત થઈ શકે છે.

છાતીમાં ચેપ એ એક એવી સ્થિતિ છે જે ફેફસાં અથવા વાયુમાર્ગોને અસર કરે છે. તે ઘણીવાર વાયરસ અથવા બેક્ટેરિયાને કારણે થાય છે. બ્રોન્કાઇટિસ અને ન્યુમોનિયા એ છાતીના ચેપના સૌથી સામાન્ય પ્રકારો છે.

બ્રોન્કાઇટિસ મોટા વાયુમાર્ગોને અસર કરે છે. જેમાં સામાન્ય રીતે કફ સાથે સતત ઉધરસ આવે છે, તે ઘણીવાર વાયરલ ચેપને કારણે થાય છે.

બીજી બાજુ ન્યુમોનિયા એ ફેફસાંની અંદર નાના વાયુમાર્ગો અને વાયુ કોથળીઓને અસર કરતો ચેપ છે. તે વધુ ગંભીર સ્થિતિ છે અને ઘણીવાર તેને તબીબી સારવારની જરૂર પડે છે. વૃદ્ધોમાં ન્યુમોનિયાનું જોખમ વધારે છે, જો સારવાર ન કરવામાં આવે તો, તે જીવલેણ પણ સાબિત થઈ શકે છે.

આરોગ્ય નિષ્ણાતોના મતે સામાન્ય શરદી અથવા ફ્લૂ પછી છાતીમાં ચેપ વિકસી શકે છે. શરૂઆતના લક્ષણો પર દેખરેખ રાખવી ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે જેથી સારવાર શક્ય તેટલી વહેલી તકે શરૂ કરી શકાય, જેનાથી કોઈપણ સંભવિત ગૂંચવણો ટાળી શકાય.

છાતીના ચેપના સંકેતો શું છે?

છાતીના ચેપના શરૂઆતના લક્ષણો ખૂબ જ હળવા હોઈ શકે છે - ઘણીવાર સામાન્ય શરદી અથવા ઉધરસ જેવા હોય છે - જેના કારણે તેને શોધવાનું સામાન્ય રીતે મુશ્કેલ બને છે. જો કે, જો ચોક્કસ લક્ષણો ચાલુ રહે છે, તો વ્યક્તિએ સાવધાની રાખવી જોઈએ. શક્ય તેટલી વહેલી તકે તબીબી સલાહ લેવી અને દવા શરૂ કરવી જરૂરી બની જાય છે.

• સતત ઉધરસ જે દૂર થતી નથી, કફ સાથે ઉધરસ.
• શ્વાસ લેવામાં તકલીફ 
• છાતીમાં દુખાવો અથવા છાતીમાં જકડાઈ જવાની લાગણી, ખાસ કરીને ખાંસી અથવા શ્વાસ લેતી વખતે.
• ઉંચો તાવ, ધ્રુજારી, અથવા તીવ્ર ઠંડી.
• અતિશય થાક અથવા નબળાઈની તીવ્ર લાગણી.

વૃદ્ધોને વધુ જોખમ કેમ હોય છે?

ડોકટરો સમજાવે છે કે છાતીનો ચેપ કોઈપણને અસર કરી શકે છે, પરંતુ તે વૃદ્ધોમાં વધુ વારંવાર જોવા મળે છે - અને વધુ ગંભીર હોઈ શકે છે. જેમ જેમ આપણે ઉંમર કરીએ છીએ, શરીરની બીમારીઓ સામે લડવાની ક્ષમતા કુદરતી રીતે ઘટતી જાય છે. સહ-રોગ (પહેલાથી અસ્તિત્વમાં રહેલી સ્વાસ્થ્ય સ્થિતિઓ)ના કિસ્સાઓમાં ચેપમાંથી સ્વસ્થ થવામાં વધુ સમય લાગી શકે છે. વૃદ્ધોમાં છાતીમાં ચેપ કેમ થાય છે તેના મુખ્ય કારણો વિશે જાણો.

• જેમ જેમ આપણી ઉંમર વધે છે તેમ તેમ રોગપ્રતિકારક શક્તિ નબળી પડે છે, જેના કારણે ચેપ સામે લડવું મુશ્કેલ બને છે.
  ક્રોનિક ઓબ્સ્ટ્રક્ટિવ પલ્મોનરી ડિસીઝ (COPD), હૃદયની સમસ્યાઓ અથવા ડાયાબિટીસ જેવી સ્થિતિઓ છાતીના ચેપનું જોખમ અને તીવ્રતા બંને વધારી શકે છે.
• વૃદ્ધિ સાથે, શારીરિક પ્રવૃત્તિમાં ઘટાડો ફેફસાના કાર્ય પર નકારાત્મક અસર કરી શકે છે.
  નબળું પોષણ અને ડિહાઇડ્રેશન છાતી સંબંધિત ગૂંચવણોનું જોખમ વધારે છે.
• અંગ નિષ્ફળતાનું જોખમ

આરોગ્ય નિષ્ણાતો ચેતવણી આપે છે કે જો વૃદ્ધોમાં છાતીનો ચેપ વધે છે, તો તે અંગ નિષ્ફળતાનું જોખમ નોંધપાત્ર રીતે વધારે છે. જ્યાં ચેપ આગળ વધે છે, ત્યાં બેક્ટેરિયા ફેફસાંમાંથી લોહીના પ્રવાહમાં સ્થળાંતર કરી શકે છે. આ બદલામાં ચેપ અન્ય અવયવોમાં ફેલાવાનું જોખમ વધારે છે. જો સમયસર નિયંત્રણમાં ન લાવવામાં આવે તો આ પરિસ્થિતિ અનેક અવયવોના કાર્ય કરવાનું બંધ કરવાની સંભાવના વધારે છે - પરિણામે અંગ નિષ્ફળતા - જે આખરે જીવલેણ સાબિત થઈ શકે છે.