BJPએ પાંચ રાજ્યોની ચૂંટણીમાં ખર્ચ્યા ₹529 કરોડ, એકલા પશ્ચિમ બંગાળમાં જ ₹286 કરોડ વપરાયા
છેલ્લું અપડેટ : 24 Sept 2026
2026માં યોજાયેલી વિધાનસભા ચૂંટણીઓ દરમિયાન ભારતીય જનતા પાર્ટી (BJP)એ આસામ, કેરળ, તમિલનાડુ, પશ્ચિમ બંગાળ અને પુડુચેરીમાં કુલ ₹529.38 કરોડનો ચૂંટણી ખર્ચ (Election Expenditure) કર્યો હતો. પાર્ટીએ ચૂંટણી પંચ (Election Commission)ને સોંપેલા ખર્ચના અહેવાલમાં આ માહિતી આપી છે. ખાસ વાત એ છે કે કુલ ખર્ચના અડધાથી વધુ એટલે કે લગભગ ₹286 કરોડનો ખર્ચ માત્ર પશ્ચિમ બંગાળમાં કરવામાં આવ્યો હતો.
પશ્ચિમ બંગાળમાં સૌથી વધુ ₹286 કરોડનો ખર્ચ
પશ્ચિમ બંગાળમાં BJPએ કુલ આશરે ₹286 કરોડ ખર્ચ્યા હતા. ઉપલબ્ધ ખર્ચ અહેવાલ મુજબ, તેમાં ₹217.16 કરોડ સામાન્ય પાર્ટી ચૂંટણી પ્રચાર (General Party Campaign) પાછળ ખર્ચવામાં આવ્યા હતા.
આ ઉપરાંત ઉમેદવારો સંબંધિત ખર્ચ માટે ₹69.83 કરોડ ફાળવવામાં આવ્યા હતા. આ રકમમાંથી ₹58.80 કરોડ ઉમેદવારોને આપવામાં આવ્યા હતા. પશ્ચિમ બંગાળમાં પાર્ટીનો કુલ ખર્ચ ₹286 કરોડ રહ્યો, જે પાંચેય રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશમાં થયેલા કુલ ખર્ચનો લગભગ 54 ટકા છે.
આસામમાં ₹96.26 કરોડનો ખર્ચ
BJPના ખર્ચમાં પશ્ચિમ બંગાળ બાદ આસામનો નંબર આવે છે. પાર્ટીએ આસામ વિધાનસભા ચૂંટણી દરમિયાન કુલ ₹96.26 કરોડ ખર્ચ્યા હતા.
આ રકમમાંથી સામાન્ય ચૂંટણી પ્રચાર માટે આશરે ₹76.73 કરોડ ખર્ચાયા હતા, જ્યારે ઉમેદવારો સાથે જોડાયેલા ખર્ચ માટે લગભગ ₹19.54 કરોડનો ઉપયોગ થયો હતો. અહેવાલ મુજબ જાહેરાતો અને સ્ટાર પ્રચારકોની મુસાફરી પાછળ પણ મોટી રકમ ખર્ચાઈ હતી.
કેરળ અને તમિલનાડુમાં કેટલો ખર્ચ થયો?
BJPએ કેરળમાં આશરે ₹82.67 કરોડનો ચૂંટણી ખર્ચ કર્યો હતો. બીજી તરફ તમિલનાડુમાં પાર્ટીનો ખર્ચ ₹51.56 કરોડ રહ્યો હતો.
તમિલનાડુમાં સામાન્ય પાર્ટી પ્રચાર માટે ₹44.51 કરોડ અને ઉમેદવારો સંબંધિત ખર્ચ માટે આશરે ₹7.05 કરોડ ખર્ચવામાં આવ્યા હતા. મીડિયા જાહેરાતો (Media Advertisements) અને સ્ટાર પ્રચારકોની મુસાફરી પણ ખર્ચની મોટી શ્રેણીઓમાં સામેલ હતી.
પુડુચેરીમાં ₹11.89 કરોડનો ખર્ચ
પાંચ રાજ્યોની ચૂંટણી સાથે જોડાયેલા ખર્ચમાં પુડુચેરીમાં BJPએ સૌથી ઓછી રકમ ખર્ચી હતી. પાર્ટીના અહેવાલ મુજબ અહીં કુલ ₹11.89 કરોડનો ચૂંટણી ખર્ચ થયો હતો.
આ રીતે પાંચેય ચૂંટણીમાં BJPના ખર્ચનો આંકડો પશ્ચિમ બંગાળ ₹286 કરોડ, આસામ ₹96.26 કરોડ, કેરળ ₹82.67 કરોડ, તમિલનાડુ ₹51.56 કરોડ અને પુડુચેરી ₹11.89 કરોડ રહ્યો હતો. આ તમામ આંકડાનો કુલ સરવાળો ₹529.38 કરોડ થાય છે.
ચૂંટણી દરમિયાન BJPને કેટલી રકમ મળી?
પાર્ટીના ચૂંટણી ખર્ચના દસ્તાવેજો અનુસાર, ચૂંટણીના સમયગાળા દરમિયાન BJPના કેન્દ્રીય સંગઠનને આશરે ₹1,494 કરોડની આવક (Receipts) મળી હતી. ચૂંટણી પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા બાદ પાર્ટીનું બેન્ક બેલેન્સ અને રોકડ સહિતનું ક્લોઝિંગ બેલેન્સ ₹7,689.06 કરોડ નોંધાયું હતું.
અગાઉ જાહેર થયેલા કેટલાક ખર્ચ દસ્તાવેજોમાં 6 મે 2026ના રોજ BJPનું ક્લોઝિંગ બેલેન્સ ₹7,627.2 કરોડ દર્શાવવામાં આવ્યું હતું. ત્યારબાદ ઉપલબ્ધ થયેલા વધુ ચૂંટણી ખર્ચ અહેવાલોમાં આ આંકડો બદલાયેલો જોવા મળે છે.
રાજકીય પાર્ટી અને ઉમેદવારના ચૂંટણી ખર્ચમાં શું તફાવત?
ચૂંટણીમાં ઉમેદવાર કેટલો ખર્ચ કરી શકે તેના માટે કાયદાકીય મર્યાદા (Expenditure Limit) નક્કી કરવામાં આવે છે. 2026ની વિધાનસભા ચૂંટણી માટે આસામ, કેરળ, તમિલનાડુ અને પશ્ચિમ બંગાળમાં એક વિધાનસભા બેઠકના ઉમેદવાર માટે મહત્તમ મર્યાદા ₹40 લાખ હતી, જ્યારે પુડુચેરીમાં આ મર્યાદા ₹28 લાખ હતી.
બીજી તરફ રાજકીય પક્ષોના સમગ્ર ચૂંટણી પ્રચાર ખર્ચ પર ઉમેદવાર જેવી ચોક્કસ મર્યાદા લાગુ પડતી નથી. ચૂંટણી પૂર્ણ થયા બાદ રાજકીય પક્ષોએ ચૂંટણી પંચ સમક્ષ પોતાના ખર્ચનો વિગતવાર હિસાબ રજૂ કરવાનો હોય છે.
ચૂંટણી ખર્ચમાં કઈ બાબતો સામેલ થાય છે?
રાજકીય પક્ષોના ચૂંટણી ખર્ચમાં પ્રવાસ (Travel), રેલીઓ (Rallies), જાહેરાતો (Advertisements), પ્રચાર સામગ્રી (Campaign Material), સ્ટાર પ્રચારકોની મુસાફરી અને ઉમેદવારોને આપવામાં આવતી રકમ જેવી વિવિધ બાબતોનો સમાવેશ થાય છે.
2026ની ચૂંટણી દરમિયાન ચૂંટણી પંચે પણ ખર્ચ પર નજર રાખવા માટે મોટી સંખ્યામાં એક્સપેન્ડિચર ઓબ્ઝર્વર્સ (Expenditure Observers), ફ્લાઇંગ સ્ક્વોડ ટીમો અને સ્ટેટિક સર્વેલન્સ ટીમો તૈનાત કરી હતી.
₹529 કરોડના ખર્ચમાં બંગાળનો હિસ્સો સૌથી મોટો
આંકડાઓ પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે BJPના ₹529.38 કરોડના કુલ ચૂંટણી ખર્ચમાંથી પશ્ચિમ બંગાળનો હિસ્સો લગભગ 54 ટકા રહ્યો હતો. બાકીની રકમ આસામ, કેરળ, તમિલનાડુ અને પુડુચેરીમાં ખર્ચાઈ હતી.
ચૂંટણી પંચને રજૂ કરવામાં આવેલા ખર્ચના અહેવાલો હવે રાજકીય પક્ષોના ચૂંટણી પ્રચાર પાછળ થયેલા ખર્ચ અને અલગ-અલગ રાજ્યોમાં સંસાધનોના ઉપયોગની તસવીર રજૂ કરી રહ્યા છે.
