રામાયણના ગીતોની ટીકા કરી માફી માંગતા લોકો પર એ. આર. રહેમાનનો કટાક્ષ; ચિલ કરવા હંસ ઝિમર સાથેની ઓફર જતી કર્યાનો ખુલાસો

દિગ્દર્શક નિતેશ તિવારીની બહુચર્ચિત ભવ્ય ફિલ્મ 'રામાયણ' માટે જ્યારે ઓસ્કાર વિજેતા એ. આર. રહેમાન અને હોલીવુડના દિગ્ગજ સંગીતકાર હંસ ઝિમરને સાથે લાવવામાં આવ્યા, ત્યારે સંગીત જગતમાં ભારે ઉત્સુકતા જોવા મળી હતી. ફિલ્મના ટાઈટલ અનાઉન્સમેન્ટ સાથે સામે આવેલા પ્રથમ સંગીતના ટુકડાને દર્શકોએ ખૂબ બિરદાવ્યો હતો, જોકે ત્યારબાદ રિલીઝ થયેલા ગીતોને લઈને સોશિયલ મીડિયા પર શરૂઆતમાં ટીકા અને પાછળથી પ્રશંસા જેવો મિશ્ર પ્રતિસાદ મળ્યો હતો. આ સમગ્ર ચર્ચા વચ્ચે એ. આર. રહેમાને 'રામાયણ'ના સંગીત સર્જન, હંસ ઝિમર માટે પોતાનો વર્ષો જૂનો 'નો કોલેબોરેશન' નિયમ તોડવા પાછળનું ખાસ કારણ તેમજ લોકોના મિશ્ર પ્રતિસાદ પર પોતાનો દ્રષ્ટિકોણ સ્પષ્ટ કર્યો છે.

પોતાની કારકિર્દીના ત્રણ દાયકા પછી રહેમાન પાસે 'રામાયણ' આવી, અને આ મહાન કથા માટે કંઈક અલગ કરવું પડશે તે વાતથી સંગીતકાર વાકેફ હતા. તેઓ સમજાવે છે, "પ્રથમ 10 વર્ષ પછી લોકો કહેતા હતા કે, 'અરે, તમે પહેલા ૧૦ વર્ષમાં જે કર્યું હતું તેવું જ કરવું જોઈએ.' પરંતુ હું 'રોકસ્ટાર' કે 'સ્લમડોગ મિલિયોનેર' જેવી જૂની સિદ્ધિઓ પર અટકીને બેસી ન શકું. તમે તમારી જાતને સ્થિર ન રાખી શકો—તમારે વહેતી નદી જેવા બનવું પડે. હવે રામાયણ આવી છે, અને આ ગીતો પાંચ અલગ-અલગ ભાષાઓમાં છે. આ એક એવી પૌરાણિક કથા છે જે લગભગ દરેક ભારતીય જાણે છે. તે એક ફિલ્મ છે, એક મહાકાવ્ય છે અને એવી વાર્તા છે જેને આખો દેશ જાણે છે. આ ગીતો બનાવવા અને ભારત તેમજ વિશ્વ સાથે આ ઉત્સવનો હિસ્સો બનવું એ ખૂબ મોટા સન્માનની વાત છે. આ એક મોટું સન્માન અને મોટી જવાબદારી છે."

રહેમાન હંમેશાં એકલા જ સંગીત આપવાનું પસંદ કરે છે અને અન્ય કોઈ સાથે કામ કરવાનું ટાળે છે. પરંતુ 'રામાયણ' સાથે તે બદલાઈ ગયું. બે વખત ઓસ્કાર જીતી ચૂકેલા રહેમાન, સર્વકાલીન સૌથી પ્રખ્યાત અને પ્રશંસનીય સંગીતકારોમાંના એક હંસ ઝિમર સાથે કામ કરી રહ્યા છે. આ સહયોગ વિશે વાત કરતાં તેઓ કહે છે, "સામાન્ય રીતે હું એકલા કામ કરવાનું પસંદ કરું છું કારણ કે હું મારા કામને લઈને વધુ પડતો પઝેસિવ નથી થઈ શકતો. હું તો કહી દઉં કે, 'તમે બધું કરી લો, હું જોઈશ!' પરંતુ આ કિસ્સામાં, તેમનું આ પ્રોજેક્ટમાં જોડાવું એક આશીર્વાદ સમાન છે કારણ કે તેનાથી આખો દ્રષ્ટિકોણ બદલાઈ જાય છે. જો ન્યૂઝીલેન્ડ કે યુરોપમાં કોઈ વ્યક્તિ હંસ ઝિમરનું નામ જોશે, તો તેઓ ફિલ્મ જોશે. જો તેઓ માત્ર ભારતીય નામો જોશે, તો કદાચ તેમને લાગશે કે આ કોઈ સામાન્ય ભારતીય ફિલ્મ છે, પરંતુ હંસ ઝિમરે આમાં જોડાઈને શું કર્યું છે તે જોવા માટે તેઓ ઉત્સુક બનશે. નિર્માતા દ્વારા લેવાયેલું આ એક શાનદાર પગલું છે."

રહેમાને જણાવ્યું કે 'સ્લમડોગ મિલિયોનેર' પછી તરત જ તેમને ઝિમર સાથે કામ કરવાની તક મળી હતી, પરંતુ તેમણે તે જતી કરી હતી. સંગીતકારે હસતાં હસતાં કહ્યું, "તેમણે ખરેખર મને ૧૪-૧૫ વર્ષ પહેલાં ઓસ્કાર જીત્યા પછી સાથે કામ કરવા આમંત્રણ આપ્યું હતું, પરંતુ તે સમયે હું આરામના મૂડમાં હતો."

'રામાયણ'માંથી અત્યાર સુધીમાં ત્રણ ગીતો રિલીઝ થયા છે. સૌથી વધુ ચર્ચા 'રાવણ તાંડવ'ને લઈને થઈ હતી, જેને શરૂઆતમાં ટીકાઓ મળી હતી, પરંતુ પાછળથી સોશિયલ મીડિયા યુઝર્સે રહેમાનની માફી પણ માંગી હતી. સંગીતકારે કહ્યું કે તેમની પાસે આ પ્રતિક્રિયાઓ જોવાની ઊર્જા નહોતી, પરંતુ તેઓ ચર્ચાથી વાકેફ હતા. "અમે એટલું બધું કામ, ફિલ્ટરેશન, નવા વિચારો અને પુનરાવર્તનો કરીએ છીએ કે પ્રતિસાદ જોવા માટે કોઈ ઊર્જા જ બચતી નથી! અમે તેને સીધું રિલીઝ કરી દઈએ છીએ કારણ કે તે ઘણી કસોટીઓમાંથી પસાર થઈ ચૂક્યું હોય છે. મારો દીકરો મને કહેતો રહે છે કે, 'ગઈકાલે લોકો આ કહી રહ્યા હતા, હવે તેઓ માફી માંગી રહ્યા છે...' હું કહું છું કે સારું છે, મેં મારું કામ પૂરી પ્રામાણિકતાથી કર્યું છે અને આશા રાખું છું કે લોકો તેને વધાવશે."

એ. આર. રહેમાનના આગામી પ્રોજેક્ટ્સ

નમિત મલ્હોત્રા દ્વારા નિર્મિત અને નિતેશ તિવારી દ્વારા નિર્દેશિત 'રામાયણ' બે ભાગની ફિલ્મ છે, જેમાં પ્રભુ શ્રી રામના રોલમાં રણબીર કપૂર, રાવણ તરીકે યશ અને સીતાજીના પાત્રમાં સાઈ પલ્લવી છે. પ્રથમ ભાગ દિવાળી પૂર્વે ૫ નવેમ્બરે વિશ્વભરમાં રિલીઝ થશે. જ્યારે બીજો ભાગ દિવાળી ૨૦૨૭ની આસપાસ રિલીઝ થવાની શક્યતા છે. દરમિયાન, રહેમાન તેમના 'વન્ડરમેન્ટ ટૂર'ના ભાગરૂપે ૧ નવેમ્બરે મુંબઈના જિયો વર્લ્ડ ગાર્ડન અને ૨૧ નવેમ્બરે દિલ્હીના બેકયાર્ડ સ્પોર્ટ્સ ક્લબમાં લાઈવ પર્ફોર્મ કરશે. આ ત્રણ કલાકના મ્યુઝિકલ શોમાં તેમના ૯૦ના દાયકાના યાદગાર ગીતોની સાથે આધુનિક રચનાઓ પણ મોટા પાયે આંતરરાષ્ટ્રીય કલાકારો સાથે રજૂ કરવામાં આવશે.