VIDEO: Tech News / 6,000 મીટર સર કરનાર વિશ્વનો પ્રથમ હ્યુમનૉઇડ રોબોટ બન્યો પેમ્બા, હવે માઉન્ટ એવરેસ્ટ પર જઈને કરશે આ કામ
છેલ્લું અપડેટ : 07 Jul 2026
6,000 મીટર ઊંચા જ્વાળામુખી પર ચઢીને ઇતિહાસ રચનાર હ્યુમનૉઇડ રોબોટ હવે માઉન્ટ એવરેસ્ટ સર કરવાની તૈયારીમાં છે. તમને જણાવી દઈએ કે પેમ્બા નામના આ હ્યુમનૉઇડ રોબોટે લોહી થીજવી દેતી ઠંડી અને ઓક્સિજનની ભારે અછત વચ્ચે જ્વાળામુખીના ઢોળાવો પાર કર્યા હતા. જોકે, સૌથી દુર્ગમ અને તકનીકી રીતે મુશ્કેલ ભાગોમાં ટીમના સભ્યોએ તેને સહેજ સહારો પણ આપવો પડ્યો હતો. આ રોબોટ બનાવનાર વૈજ્ઞાનિકોનું કહેવું છે કે આ તો માત્ર શરૂઆત છે, તેમના આગામી મોટા લક્ષ્યોમાં માઉન્ટ એવરેસ્ટ, ત્યારબાદ ચંદ્ર અને અંતે મંગળ ગ્રહ પર કદમ મૂકવાનો સમાવેશ થાય છે.
1.32 મીટર ઊંચો અને 35 કિલોગ્રામ વજન ધરાવતો હ્યુમનૉઇડ રોબોટ 'પેમ્બા' ઇતિહાસ રચીને ઇક્વાડોરના બરફીલા અને અત્યંત ખતરનાક ચિમ્બોરાઝો જ્વાળામુખી પર 6,000 મીટરથી વધુની ઊંચાઈ સુધી સફળતાપૂર્વક ચઢી ગયો છે. આ સાથે જ, આટલી ઊંચાઈ પર પહોંચનારો આ વિશ્વનો પહેલો હ્યુમનૉઇડ રોબોટ પણ બની ગયો છે.
હવે આગામી લક્ષ્ય શું છે?
પેમ્બાને બનાવનારી ટીમનું કહેવું છે કે અત્યારે આ માત્ર શરૂઆત છે. તેમનું આગામી લક્ષ્ય માઉન્ટ એવરેસ્ટ પર આ હ્યુમનૉઇડની ક્ષમતાનું પરીક્ષણ કરવાનું છે. ત્યારબાદ આ જ ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ ચંદ્ર અને મંગળ ગ્રહ જેવા અંતરિક્ષ મિશનોમાં પણ કરવાની યોજના બનાવવામાં આવી રહી છે.
નેપાળમાં કેમ મોકલવામાં આવશે આ રોબોટ?
નેપાળમાં પ્રસ્તાવિત આ પ્રોજેક્ટનો હેતુ માત્ર રેકોર્ડ બનાવવાનો નથી, પરંતુ પેમ્બાને એવરેસ્ટ પર ઘણા મહત્વપૂર્ણ કાર્યો પણ સોંપવામાં આવશે. યોજના અનુસાર તેમાં નીચેના કામો સામેલ છે:
પર્વત પર ફેલાયેલો કચરો એકઠો કરવો.
પર્યાવરણને લગતો ડેટા એકત્ર કરવો.
ખતરનાક વિસ્તારો પર નજર રાખવી (નિરીક્ષણ કરવું).
અતિશય ઊંચાઈવાળા વિસ્તારોમાં રોબોટની કાર્યક્ષમતાની ચકાસણી કરવી.
આ પ્રોજેક્ટને એક અમેરિકન NGO અને એક નેપાળી એક્સપિડિશન કંપનીએ સંયુક્ત રીતે પ્રસ્તાવિત કર્યો છે.
એવરેસ્ટ પર કેવી રીતે પહોંચશે રોબોટ?
પ્રસ્તાવ મુજબ, પેમ્બાને અલગ-અલગ ભાગોમાં (પાર્ટ્સમાં) પર્વત પર લઈ જવામાં આવશે. ત્યારબાદ બેઝ કેમ્પ (૫,૩૬૪ મીટર) થી લઈને કેમ્પ-IV (૭,૯૨૦ મીટર) સુધીના વિવિધ સ્થળોએ તેને ફરીથી એસેમ્બલ (જોડવામાં) કરવામાં આવશે. ત્યારબાદ અંદાજ અનુસાર, તે પોતાની મિકેનિકલ ભુજાઓ (હાથ) ની મદદથી નાનો-મોટો કચરો જેમ કે જૂના સાધનો અને ખાદ્યપદાર્થોના પેકેટો એકઠા કરશે.
શું કોઈ પડકારો પણ આવી શકે છે?
હા, ચોક્કસ... માઉન્ટ એવરેસ્ટ પર તાપમાન ઘણીવાર -૨૦ ડિગ્રી સેલ્સિયસથી પણ નીચે જતું રહે છે. આટલી અસહ્ય ઠંડીમાં રોબોટની બેટરીઓ પ્રભાવિત થઈ શકે છે. આ જ કારણે ઇજનેરો તેમાં હીટેડ બેટરી કમ્પાર્ટમેન્ટ અને સ્પેસક્રાફ્ટ (અંતરિક્ષ યાન) માં વપરાતા ખાસ લુબ્રિકન્ટનો ઉપયોગ કરવાની તૈયારી કરી રહ્યા છે, જેથી આ મશીન અત્યંત ઠંડીમાં પણ યોગ્ય રીતે કામ કરતું રહે.
સંતુલન કોણ સંભાળશે?
પેમ્બા અસમાન અને લપસણી જમીન પર પોતાના કદમ જાતે જ એડજસ્ટ અને સંતુલિત કરી શકે, તે માટે ટીમ મશીન લર્નિંગ આધારિત સિસ્ટમ પર કામ કરી રહી છે. ઊંચાઈવાળા વિસ્તારોમાં મોબાઈલ નેટવર્ક ન હોવાને કારણે, ઓછી ઊંચાઈ પર સેટેલાઇટ કનેક્ટિવિટીનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે, જ્યારે ઊંચાઈ વધવા પર રોબોટ પોતાની ઓટોનોમસ (સ્વાયત્ત) ક્ષમતાના આધારે કામ કરશે.
નેપાળ સામે કાનૂની પડકાર
આ પ્રોજેક્ટ સામેનો સૌથી મોટો અવરોધ ટેક્નોલોજી નહીં, પણ કાયદો છે. હાલમાં નેપાળમાં બિન-માનવીય પર્વતારોહકો અથવા રોબોટ્સ માટે કોઈ કાનૂની જોગવાઈ કે નિયમો નથી. આ જ કારણે શરૂઆતમાં આ મિશનને મંજૂરી મળી શકી નહોતી. નેપાળ સરકાર હવે સુરક્ષાના ધોરણો, સંચાલન પ્રક્રિયા અને પરમિટ ફી (મંજૂરી શુલ્ક) ને લઈને નવું કાનૂની માળખું તૈયાર કરવા પર વિચાર કરી રહી છે.
કેટલો ખર્ચ આવી શકે છે?
આ મિશન સાથે જોડાયેલા નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે પરમિટ અને અભિયાનના સમયગાળાના આધારે આ મિશનનો અંદાજિત ખર્ચ આશરે ૨ લાખથી ૫ લાખ અમેરિકન ડોલર એટલે કે લગભગ ૧.૭ કરોડથી ૪.૨ કરોડ રૂપિયા સુધીનો હોઈ શકે છે. જો નેપાળમાં જરૂરી નિયમો લાગુ થઈ જાય છે.
પેમ્બા પાસેથી શું અપેક્ષાઓ છે?
આ હ્યુમનૉઇડને લઈને તેના ડેવલપર્સના મનમાં ઘણી આશાઓ છે. તેમનું માનવું છે કે જો પેમ્બા એવરેસ્ટ જેવા પડકારજનક વાતાવરણમાં સફળતાપૂર્વક કામ કરી લેશે, તો ભવિષ્યમાં તેનો ઉપયોગ માત્ર પર્વતારોહણ પૂરતો સીમિત નહીં રહે. આવા રોબોટ્સનો ઉપયોગ બચાવ અભિયાન (રેસ્ક્યૂ મિશન), વૈજ્ઞાનિક સંશોધન, પર્યાવરણીય દેખરેખ અને ભવિષ્યના ચંદ્ર તેમજ મંગળ મિશનોમાં પણ કરી શકાશે.