હોર્મુઝમાં માઇન્સ સાથે અથડાયું સુપરટેન્કર, ભીષણ આગ; ઈરાને અન્ય જહાજોને આપી ચેતવણી

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz)માં તણાવ વચ્ચે ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ (IRGC)એ મોટો દાવો કર્યો છે. IRGCના જણાવ્યા અનુસાર, એક સુપરટેન્કર (Supertanker) સમુદ્રમાં બિછાવવામાં આવેલી બે નૌસેનાકીય માઇન્સ (Naval Mines) સાથે અથડાયું હતું. અથડામણ બાદ જહાજમાં ભીષણ આગ ફાટી નીકળી હતી અને તેને સંપૂર્ણપણે રોકવું પડ્યું હતું. જોકે, ઈરાને જહાજનું નામ, ધ્વજ, તેમાં રહેલા માલસામાન કે ક્રૂ વિશે કોઈ માહિતી જાહેર કરી નથી.
માઇન્સ સાથે અથડાયા બાદ જહાજમાં લાગી આગ
IRGCના દાવા મુજબ, આ સુપરટેન્કર હોર્મુઝ સ્ટ્રેટના દક્ષિણ ભાગમાંથી એવા માર્ગે પસાર થવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું હતું, જેને ઈરાન અનધિકૃત અને ગેરકાયદેસર માને છે. આ દરમિયાન જહાજ બે નૌસેનાકીય માઇન્સ સાથે અથડાયું હતું.
અથડામણ બાદ જહાજમાં મોટા પ્રમાણમાં આગ લાગી હતી. આગના કારણે સુપરટેન્કરને સંપૂર્ણપણે રોકી દેવામાં આવ્યું હતું. હાલ સુધી આ ઘટનામાં કોઈ વ્યક્તિના મોત કે ઈજાની સત્તાવાર માહિતી સામે આવી નથી.
ઈરાને અન્ય જહાજોને પણ આપી ચેતવણી
આ ઘટનાની વચ્ચે ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થતા અન્ય જહાજોને પણ ચેતવણી આપી છે. IRGCએ કહ્યું છે કે જે જહાજો ઈરાન દ્વારા નક્કી કરવામાં આવેલા નેવિગેશન નિયમો (Navigation Rules)નું ઉલ્લંઘન કરશે, તેમને પણ ગંભીર પરિણામોનો સામનો કરવો પડી શકે છે.
ઈરાને શિપિંગ કંપનીઓને અમેરિકી સેનાના નિર્દેશોનું પાલન ન કરવાની પણ અપીલ કરી છે. આ ચેતવણી બાદ વિશ્વના મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગોમાંથી એક ગણાતા હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની સુરક્ષાને લઈને ચિંતા વધુ વધી છે.
માઇન્સને લઈને અમેરિકા-ઈરાન વચ્ચે તણાવ
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં માઇન્સનો ખતરો અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના વધતા સૈન્ય તણાવનું પણ એક મહત્વનું કારણ બની રહ્યો છે. અમેરિકી સેનાએ ઈરાનના લારક આઇલેન્ડ (Larak Island) પર કાર્યવાહી કરી હોવાનો દાવો કર્યો છે.
અમેરિકી સેનાના જણાવ્યા અનુસાર, લારક આઇલેન્ડ પર ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડના બે લોન્ચ સિસ્ટમને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા હતા. અમેરિકાનો આરોપ હતો કે આ સિસ્ટમ દ્વારા હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ફરીથી દરિયાઈ માઇન્સ મૂકવાની તૈયારી કરવામાં આવી રહી હતી.
આંતરરાષ્ટ્રીય શિપિંગ માટે વધ્યો ખતરો
અમેરિકી સેન્ટ્રલ કમાન્ડે અગાઉ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં માઇન્સની સંભવિત હાજરીને આંતરરાષ્ટ્રીય શિપિંગ (International Shipping) માટે ગંભીર ખતરો ગણાવ્યો હતો. અમેરિકા અનુસાર, સ્ટ્રેટના આંતરરાષ્ટ્રીય શિપિંગ માર્ગ પાસે રહેલી કેટલીક માઇન્સ દૂર કરવામાં આવી હતી, પરંતુ ઈરાની સૈન્ય દ્વારા ફરીથી માઇન્સ મૂકવાની તૈયારી કરવામાં આવી રહી હતી.
હવે સુપરટેન્કર માઇન્સ સાથે અથડાયું હોવાના ઈરાનના દાવાથી આ સમગ્ર વિસ્તારમાં જહાજોની અવરજવર અંગે ચિંતા વધી છે. જો દરિયાઈ માર્ગ પર માઇન્સનો ખતરો યથાવત રહે છે, તો વૈશ્વિક વેપાર અને ક્રૂડ ઓઇલ (Crude Oil)ની સપ્લાય પર પણ તેની અસર પડી શકે છે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ ઊર્જા માર્ગોમાંનું એક છે. તેથી અહીં વધતો સૈન્ય તણાવ માત્ર ઈરાન અને અમેરિકા પૂરતો સીમિત નથી, પરંતુ આંતરરાષ્ટ્રીય શિપિંગ અને વૈશ્વિક ઊર્જા બજાર માટે પણ મહત્વપૂર્ણ બની રહ્યો છે.

