હિન્દુ નવા વર્ષને શા માટે કહેવામાં આવે છે ગુડી પડવા? ઘરની સામે કેમ બાંધવામાં આવે છે ગુડી?

હિન્દુ નવું વર્ષ ચૈત્ર શુક્લ પ્રતિપદાથી શરૂ થાય છે. મહારાષ્ટ્રમાં તેને ગુડી પડવા, પંજાબમાં વૈશાખી, સિંધમાં ચેટીચાંદ, દક્ષિણ ભારતમાં યુગાદી, ઉગાદી અને પુથાંડુ, આંધ્રમાં ઉગાદીનમ, જમ્મુ અને કાશ્મીરમાં નવરેહ, કેરળમાં વિશુ, આસામમાં રોંગાલી બિહુ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

મહારાષ્ટ્ર અને હિન્દી ભાષી પ્રદેશમાં તેને ગુડી પડવા અને નવ સંવત્સર તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ વખતે વિક્રમ સંવત 2082 30માર્ચ, 2025ના રોજ શરૂ થશે અને ચૈત્ર કૃષ્ણ પ્રતિપદા 19 માર્ચ, 2026ના રોજ ગુરુવારના રોજ સમાપ્ત થશે. આવો જાણીએ કે તેને ગુડી પડવો કેમ કહેવામાં આવે છે.

ગુડી પડવાનો અર્થ

ગુડી પડવો બે શબ્દોથી બનેલો છે. જેમાં ગુડીનો અર્થ વિજય ધ્વજ અને પડવો એટલે પ્રતિપદા.

મરાઠી સમાજ ગુડી બનાવે છે, તેની પૂજા કરે છે અને તેને ઘરના પ્રવેશદ્વાર પર એક ઉચ્ચ સ્થાને મૂકે છે. પ્રાચીન સમયમાં, જ્યારે યોદ્ધાઓ યુદ્ધમાંથી વિજયી થઈને પાછા ફરતા હતા, ત્યારે તેઓ તેમના ઘરો અને મહેલોના પ્રવેશદ્વાર પર વિજય ધ્વજ તરીકે ફરકાવતા હતા. ત્યારથી, આ પરંપરા ચૈત્ર પ્રતિપદાના દિવસે નવા વર્ષ અને વિજય ઉજવણીના રૂપમાં ચાલુ રહી છે.

ગુડી માટેની સમગ્રી

એક લાકડી, રેશમી સાડી કે દુપટ્ટો, પીળા રંગનું કાપડ, ફૂલો, ફૂલની માળા, કડવા લીમડાના પાંચ પાન, પાંચ કેરીના પાન, રંગોળી, પ્રસાદ અને પૂજા સામગ્રી.

ઘર અને દરવાજાની સજાવટ

ગુડી પડવાની વિધિ સૂર્યોદય પહેલા શરૂ થાય છે. લોકો સવારે વહેલા ઉઠે છે અને શરીર પર તેલ લગાવીને સ્નાન કરે છે. રોજિંદા કામકાજ પૂર્ણ કર્યા પછી, ઘર અને પ્રવેશદ્વાર સુંદર રીતે શણગારવામાં આવે છે. ઘરના મુખ્ય પ્રવેશદ્વાર પર કેરીના પાનનું તોરણ બનાવીને મૂકવામાં આવે છે અને દરવાજાને સુંદર ફૂલોથી શણગારવામાં આવે છે. આ સાથે રંગોળી બનાવવામાં આવે છે.

ગુડી કેવી રીતે બનાવવી?

• ગુડી માટે લાકડી લો. લાકડીને સારી રીતે ધોઈ લો અને તેના પર રેશમી કાપડ અથવા સાડી બાંધો.
• આ પછી, લીમડાની એક ડાળી, પાંચ કેરીના પાન, ફૂલોની માળા, ખાંડની માળા મૂકો અને તેની ઉપર તાંબા, પિત્તળ અથવા ચાંદીનું કળશ અથવા ગ્લાસ મૂકો.
• હવે જ્યાં ગુડી મૂકવા માંગો છો તે જગ્યાને સાફ કરો અને તે જગ્યાની નજીક રંગોળી બનાવો.
• રંગોળી ઉપર એક બાજોઠ મૂકવામાં આવે છે અને તેના ઉપર લાકડી મૂકવામાં આવે છે.
• તૈયાર કરેલી ગુડી ઘરના દરવાજા પર, ઊંચી છત પર અથવા ગેલેરીમાં એટલે કે કોઈપણ ઊંચા સ્થાને મૂકવામાં આવે છે.

ગુડીની પૂજા

• ગુડીને યોગ્ય રીતે બાંધો અને તેના પર ફૂલો અને અગરબત્તીઓ મૂકો અને દીવો કરીને તેની પૂજા કરો.
• પછી પ્રસાદ તરીકે દૂધ, ખાંડ અને પેડા ચઢાવો. આ પછી, બપોરે ગુડીને મીઠો પ્રસાદ ચઢાવવામાં આવે છે.
• પરંપરા મુજબ, આ દિવસે શ્રીખંડ-પુરી અથવા પુરણપોળી ચઢાવવામાં આવે છે.
• સાંજે, સૂર્યાસ્ત સમયે, ગુડીને હળદર-કુમકુમ, ફૂલો, અક્ષત વગેરે અર્પણ કરીને ઉતારવામાં આવે છે.

આ દિવસે કડવા લીમડાનું સેવન સ્વાસ્થ્ય માટે સારું માનવામાં આવે છે. આ તહેવારની ઉજવણી પ્રસાદ તરીકે મીઠા લીમડાના પાન ખાવાથી શરૂ થાય છે. લીમડાના પાન, ગોળ અને આમલી મિક્સ કરીને ચટણી પણ બનાવવામાં આવે છે. આ દિવસે શ્રીખંડનું સેવન કરવું ખૂબ જ શુભ માનવામાં આવે છે. આ દિવસે પરંપરાગત વાનગીઓ બનાવવામાં આવે છે જેમ કે પુરણપોળી, પુરી અને શ્રીખંડ, ખીર, મીઠા ભાત જેને લોકપ્રિય રીતે શક્કર ભાત કહેવામાં આવે છે.

નોંધ:- આ લેખમાં આપવામાં આવેલી તમામ માહિતી વિવિધ સ્રોતો જેવા કે - પંચાંગો/ ઉપદેશો/ ધાર્મિક માન્યતાઓ/જ્યોતિષીઓ/ શાસ્ત્રોમાંથી સંકલિત કરવામાં આવી છે અને તમને પ્રસારિત કરવામાં આવી છે. અમારો હેતુ માત્ર માહિતી પૂરી પાડવાનો છે. GSTV આની પુષ્ટિ નથી કરતું. તેના માટે કોઈ નિષ્ણાતનું માર્ગદર્શન લેવું.