આજે કે કાલે... ભાઈ બીજ ક્યારે છે? તિલક લગાવવાનો યોગ્ય તારીખ, શુભ સમય, નિયમો અને પૂજા પદ્ધતિ નોંધો

ભાઈ અને બહેન વચ્ચેના પ્રેમ અને અતૂટ બંધનનું પ્રતીક, ભાઈબીજનો તહેવાર હિન્દુ ધર્મમાં વિશેષ મહત્ત્વ ધરાવે છે. દિવાળીના બે દિવસ પછી ઉજવવામાં આવતો આ તહેવાર કારતક મહિનાના શુક્લ પક્ષના બીજા દિવસે આવે છે, જે પાંચ દિવસના દિવાળી તહેવારના અંતને ચિહ્નિત કરે છે.

આ દિવસે, બહેનો તેમના ભાઈઓના કપાળ પર તિલક લગાવે છે અને તેમના લાંબા આયુષ્ય, સુખ, સમૃદ્ધિ અને સારા સ્વાસ્થ્ય માટે પ્રાર્થના કરે છે. ભાઈઓ તેમની બહેનોને ભેટ આપે છે અને તેમની સુખાકારીનું રક્ષણ અને ખાતરી કરવાનો સંકલ્પ લે છે. ચાલો 2026માં ભાઈબીજની સાચી તારીખ, તિલક લગાવવાનો શુભ સમય, નિયમો અને પૂજાની સંપૂર્ણ પદ્ધતિ જાણીએ.

ભાઈ બીજ 2026ની ચોક્કસ તારીખ

દ્વિતીયા તિથિનો પ્રારંભ: 10 નવેમ્બર, બપોરે 2:00 વાગ્યે
દ્વિતીયા તિથિનો અંત: 11 નવેમ્બર, બપોરે 3:53 વાગ્યે

ઉદિયા તિથિના આધારે, ભાઈબીજ બુધવાર, 11 નવેમ્બર, 2026ના રોજ ઉજવવામાં આવશે. શાસ્ત્રોમાં જણાવાયું છે કે ભાઈબીજ વ્યાપિની દ્વિતીયા તિથિના દિવસે બપોરે ઉજવવામાં આવે છે. જોકે, 11 નવેમ્બરના રોજ મધ્યાહન વ્યાપિની તિથિ હાજર હોવાથી બુધવારે આ તહેવાર ઉજવવામાં આવી રહ્યો છે.

તિલક લગાવવાનો શુભ સમય: ભાઈબીજ પર તિલક લગાવવાનો શુભ સમય બપોરે 1:10થી 3:20 વાગ્યા સુધીનો છે. આ સમય દરમિયાન, બહેનો તેમના ભાઈઓને તિલક લગાવી શકે છે અને પ્રાર્થના કરી શકે છે.

ભાઈ બીજનું ધાર્મિક મહત્ત્વ

ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, ભાઈબીજને યમ દ્વિતીયા તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. દંતકથા અનુસાર, ભગવાન યમ આ દિવસે તેમની બહેન યમુનાના ઘરે ગયા હતા. યમુનાએ તેમનું સ્વાગત કર્યું, તેમના કપાળ પર તિલક લગાવ્યું અને તેમને ભોજન આપ્યું. તેમની બહેનના પ્રેમ અને આતિથ્યથી ખુશ થઈને, યમે તેમને વરદાન આપ્યું કે જે કોઈ ભાઈ આ દિવસે તેમની બહેનના ઘરે જાય છે અને તિલક  લગાવે છે તે અકાળ મૃત્યુના ભયથી મુક્ત થશે. ત્યારથી, ભાઈ બીજની ઉજવણી કરવાની પરંપરા પ્રચલિત છે.

ભાઈ બીજ પૂજા પદ્ધતિ

ભાઈ બીજ પર સવારે વહેલા ઉઠો, સ્નાન કરો અને તમારા ઘરના મંદિરમાં દેવતાઓની પૂજા કરો. પછી, ભગવાન ગણેશ, ભગવાન વિષ્ણુ અને યમરાજને સ્વચ્છ ચબુતરો પર યાદ કરો. પૂજા થાળીમાં રોલી, ચોખાના દાણા, દીવો, ફૂલો, મીઠાઈઓ અને નારિયેળ મૂકો. પછી, તમારા ભાઈને ચબુતરો પર બેસાડો અને તેના કપાળ પર તિલક લગાવો. તેના હાથ પર એક પવિત્ર દોરા બાંધો અને આરતી કરો. તેને મીઠાઈ ખવડાવો અને તેના સુખ, સ્વાસ્થ્ય અને લાંબા આયુષ્ય માટે પ્રાર્થના કરો. ભાઈઓએ પણ તેમની બહેનોને ભેટ આપવી જોઈએ અને તેમના સુખ અને સમૃદ્ધિ માટે પ્રાર્થના કરવી જોઈએ. બહેનો આ દિવસે તેમની શ્રદ્ધાના આધારે ઉપવાસ કરી શકે છે. પૂજા પછી, ભાઈઓ અને બહેનો સાથે બેસીને ભોજન કરે છે. ઘણી જગ્યાએ, યમુનામાં સ્નાન કરવું અને યમરાજની પૂજા કરવાનું પણ વિશેષ મહત્ત્વ માનવામાં આવે છે.

નોંધ:- આ લેખમાં આપવામાં આવેલી તમામ માહિતી વિવિધ સ્રોતો જેવા કે - પંચાંગો/ ઉપદેશો/ ધાર્મિક માન્યતાઓ/જ્યોતિષીઓ/ શાસ્ત્રોમાંથી સંકલિત કરવામાં આવી છે અને તમને પ્રસારિત કરવામાં આવી છે. અમારો હેતુ માત્ર માહિતી પૂરી પાડવાનો છે. GSTV આની પુષ્ટિ નથી કરતું. તેના માટે કોઈ નિષ્ણાતનું માર્ગદર્શન લેવું.