શિવલિંગ પર પારિજાત ચઢાવતી વખતે ન કરો આ ભૂલ, જાણો ફૂલ તોડ્યા કે ધોયા વિના કેમ ચઢાવાય છે?
છેલ્લું અપડેટ : 24 Sept 2026
પારિજાત અથવા હરસિંગારનો છોડ તેની મનમોહક સુગંધ અને ધાર્મિક મહત્વ માટે જાણીતો છે. ભારતીય ધાર્મિક પરંપરાઓમાં આ ફૂલને વિશેષ પવિત્ર માનવામાં આવે છે. પૌરાણિક માન્યતાઓ અનુસાર પારિજાતને સ્વર્ગમાંથી પૃથ્વી પર લાવવામાં આવ્યો હતો. એટલું જ નહીં, હરિવંશ પુરાણમાં પણ પારિજાતને ઇચ્છાઓ પૂર્ણ કરનાર વૃક્ષ તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યો હોવાનો ઉલ્લેખ મળે છે.
પારિજાતની એક ખાસિયત એ છે કે તેના સફેદ ફૂલો રાત્રિના સમયે ખીલે છે અને સવાર થતાં પહેલાં જ જમીન પર ખરી પડે છે. આ કારણે તેની સાથે જોડાયેલી પૂજા અને ધાર્મિક પરંપરાઓમાં પણ કેટલાક વિશેષ નિયમો માનવામાં આવે છે.
ભગવાન શિવને પારિજાતના ફૂલ ચઢાવવાની માન્યતા
ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર પારિજાતના ફૂલ ભગવાન શિવને પ્રિય માનવામાં આવે છે. ભક્તો માને છે કે શિવલિંગ પર પારિજાતના ફૂલ અર્પણ કરવાથી ભગવાન શિવની કૃપા પ્રાપ્ત થાય છે અને મનોકામનાઓ પૂર્ણ થવાની માન્યતા છે. જોકે, શિવલિંગ પર આ ફૂલ ચઢાવતી વખતે કેટલીક પરંપરાઓનું પાલન કરવાની સલાહ આપવામાં આવે છે.
પારિજાતનું ફૂલ ઝાડ પરથી તોડવું કેમ ટાળવામાં આવે છે?
પારિજાતના ફૂલો સાથે જોડાયેલી સૌથી ખાસ માન્યતા એ છે કે તેને ઝાડ પરથી તોડીને પૂજા માટે ઉપયોગમાં ન લેવા જોઈએ. કારણ કે આ ફૂલ સામાન્ય રીતે રાત્રે ખીલીને સવારે આપમેળે જમીન પર પડી જાય છે. ધાર્મિક પરંપરા અનુસાર જમીન પર પડેલા તાજા પારિજાતના ફૂલોને એકત્ર કરીને ભગવાનને અર્પણ કરી શકાય છે. ઝાડ પરથી ફૂલ તોડવું યોગ્ય માનવામાં આવતું નથી.
પારિજાતના ફૂલને ધોવાની જરૂર કેમ નથી?
અન્ય ફૂલોની જેમ પારિજાતને પાણીથી ધોઈને ભગવાનને અર્પણ કરવાની પરંપરા નથી. માન્યતા અનુસાર આ ફૂલ રાત્રે સ્વયં ખીલે છે અને સવાર સુધીમાં જમીન પર ખરી પડે છે, તેથી તેને અત્યંત પવિત્ર માનવામાં આવે છે. આ કારણોસર જમીન પરથી વીણેલા તાજા પારિજાતના ફૂલોને સીધા જ પૂજામાં ઉપયોગમાં લેવાની પરંપરા જોવા મળે છે.
પારિજાતના છોડનું ધાર્મિક અને વાસ્તુ મહત્વ
પારિજાતનો છોડ માત્ર સુંદરતા અને સુગંધ માટે જ જાણીતો નથી, પરંતુ ભારતીય પૌરાણિક કથાઓ અને આધ્યાત્મિક પરંપરાઓમાં પણ તેનું વિશેષ સ્થાન છે. હિન્દુ પૌરાણિક માન્યતાઓ અનુસાર પારિજાત સમુદ્ર મંથન દરમિયાન પ્રાપ્ત થયેલા દિવ્ય રત્નોમાંનો એક હતો. બીજી એક પ્રચલિત માન્યતા અનુસાર ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ પારિજાતનું વૃક્ષ પૃથ્વી પર લાવ્યા હતા.
પારિજાતના ફૂલોનો ઉપયોગ વિવિધ ધાર્મિક વિધિઓ, મંદિરો અને પૂજામાં કરવામાં આવે છે. તેને શુદ્ધતા, પ્રેમ અને ભક્તિનું પ્રતીક પણ માનવામાં આવે છે.
પારિજાતના છોડમાં ઔષધીય ગુણો હોવાની પણ માન્યતા
ધાર્મિક મહત્વ ઉપરાંત પારિજાતના છોડને પરંપરાગત ઔષધીય ઉપયોગ માટે પણ ઓળખવામાં આવે છે. લોકચિકિત્સા અને આયુર્વેદિક પરંપરાઓમાં તેના પાંદડા, ફૂલ, છાલ, બીજ અને થડનો વિવિધ રીતે ઉપયોગ થતો હોવાનો ઉલ્લેખ મળે છે. પારિજાતના ફૂલોની સુગંધને કારણે તેમાંથી સુગંધિત વસ્તુઓ પણ બનાવવામાં આવે છે.
નોંધ:- આ લેખમાં આપવામાં આવેલી તમામ માહિતી વિવિધ સ્રોતો જેવા કે - પંચાંગો/ ઉપદેશો/ ધાર્મિક માન્યતાઓ/જ્યોતિષીઓ/ શાસ્ત્રોમાંથી સંકલિત કરવામાં આવી છે અને તમને પ્રસારિત કરવામાં આવી છે. અમારો હેતુ માત્ર માહિતી પૂરી પાડવાનો છે. GSTV આની પુષ્ટિ નથી કરતું. તેના માટે કોઈ નિષ્ણાતનું માર્ગદર્શન લેવું
