Parenting Tips : માતાની ગેરહાજરીમાં દાદીનો પ્રેમ: શું બાળક માતાને ભૂલી જશે?

આજના સમયમાં કરિયર અને પરિવાર વચ્ચે તાલમેલ બેસાડવો એ કોઈ પડકારથી ઓછો નથી, ખાસ કરીને એવી માતાઓ માટે જેઓ મેટરનિટી લીવ પછી ઓફિસ જોઈન કરે છે. એક કામકાજી માતા (Working Mom) ના મનમાં ઓફિસમાં કામ કરતી વખતે પણ અનેક સવાલો ચાલતા હોય છે, જેમ કે "શું બાળકે ખાધું હશે?", "શું તે ઊંઘી ગયો હશે?". પરંતુ સૌથી ઊંડો ડર જે ઘણી માતાઓને સતાવે છે તે એ છે કે: “મારું બાળક આખો દિવસ તેની દાદી (અથવા કેરગિવર) સાથે રહે છે, ક્યાંક તે મારાથી દૂર ન થઈ જાય? ક્યાંક તે તેમને જ પોતાની માતા ન માનવા લાગે?”.
જો તમે પણ આ ‘મધર ગિલ્ટ’ (Mother Guilt) માંથી પસાર થઈ રહ્યા છો, તો વિશ્વાસ રાખો કે તમે એકલા નથી. અહીં જાણો એક્સપર્ટ્સના મંતવ્યો દ્વારા આ ડરનું અસલ કારણ અને તમારા તથા તમારા બાળકના સંબંધને વધુ મજબૂત બનાવવાની રીતો.
શા માટે સતાવે છે આ ડર?
મનોવૈજ્ઞાનિકોના જણાવ્યા અનુસાર, આને ‘સેપરેશન એન્ઝાયટી’ (Separation Anxiety) કહેવામાં આવે છે, જે માત્ર બાળકોમાં જ નહીં પણ માતાઓમાં પણ હોય છે. જ્યારે તમે બાળકને બીજા કોઈની પાસે છોડીને જાઓ છો, ત્યારે તમારા મનમાં તમારી ‘મહત્તા’ ગુમાવવાનો ડર પેદા થાય છે. ખાસ કરીને જ્યારે બાળક દાદીના હાથનું ખાવાનું સરળતાથી ખાઈ લે છે અથવા તેમની પાસે જઈને શાંત થઈ જાય છે, ત્યારે માતાને પોતાના બોન્ડિંગ પર શંકા થવા લાગે છે.
એક્સપર્ટ શું કહે છે?
ડોક્ટર માધવી ભારદ્વાજનું માનવું છે કે બાળકનો દાદી સાથેનો લગાવ એક સકારાત્મક સંકેત છે, ખતરો નહીં. એ યાદ રાખો કે બાળક ‘એટેચમેન્ટ’ (Attachment) અને ‘લવ’ (Love) વચ્ચેનો તફાવત સમજે છે. દાદીનો પ્રેમ તેને સુરક્ષાનો અહેસાસ આપે છે, પરંતુ માતાનું સ્થાન કોઈ લઈ શકતું નથી. બાળક તમારી સુગંધ, તમારો અવાજ અને તમારી હાજરીને જન્મથી જ ઓળખે છે. દાદી સાથે રહેવાથી બાળક સામાજિક બને છે અને તેનામાં સંસ્કારોનો પાયો મજબૂત થાય છે.
સંબંધ મજબૂત કરવા માટે અપનાવો આ રીતો
જો તમે ઈચ્છતા હોવ કે ઓફિસ પછી પણ તમારો અને તમારા બાળકનો સંબંધ સૌથી ખાસ રહે, તો આ રીતો કામ આવશે:
ક્વોન્ટિટી નહીં, ‘ક્વોલિટી ટાઈમ’ પર આપો ભાર: તમે બાળકની સાથે ૧૦ કલાક વિતાવો છો કે ૨ કલાક એ મહત્વનું નથી, પરંતુ એ સમય દરમિયાન તમે કેટલી ‘પ્રેઝન્ટ’ (હાજર) છો તે મહત્વનું છે. ઓફિસથી આવ્યા પછી ફોન બાજુ પર મૂકી દો અને પૂરો સમય બાળકની વાતો સાંભળવામાં કે તેની સાથે રમવામાં વિતાવો.
મોર્નિંગ અને નાઈટ રૂટિન બનાવો: ઓફિસ જતા પહેલા તેને તૈયાર કરવું અથવા ઓફિસથી આવ્યા પછી તેને વાર્તા સંભળાવીને સુવડાવવું — આ તમારો ‘પર્સનલ ટાઈમ’ હોવો જોઈએ. આ રૂટિન બાળકને સંદેશ આપે છે કે દિવસની શરૂઆત અને અંત તમારી સાથે જ થશે.
દાદીને ‘દુશ્મન’ નહીં, ‘પાર્ટનર’ સમજો: જ્યારે તમે બાળકને દાદી સાથે ખુશ જુઓ છો, ત્યારે અસુરક્ષિત અનુભવવાને બદલે ખુશ થાઓ. એક સુરક્ષિત અને ખુશહાલ બાળક જ પોતાની માતા સાથે વધુ સારી રીતે જોડાઈ શકે છે. દાદીનો પ્રેમ બાળકના માનસિક વિકાસમાં મદદ કરે છે.
વીડિયો કોલનો સહારો લો: લંચ બ્રેક દરમિયાન ૨ મિનિટનો વીડિયો કોલ પણ બાળકના મનમાં તમારી છબી તાજી રાખે છે. તેને જણાવો કે તમે તેને યાદ કરી રહ્યા છો અને સાંજે તેના માટે કંઈક ખાસ લાવશો.
યાદ રાખો, એક ખુશહાલ માતા જ એક ખુશહાલ બાળકનો ઉછેર કરી શકે છે. તમારું કરિયર તમારી ઓળખ છે અને બાળકનું તેની દાદી સાથે રહેવું તેના માટે એક ‘એક્સ્ટ્રા સપોર્ટ સિસ્ટમ’ છે. તમારું બાળક તમને ક્યારેય નહીં ભૂલે, કારણ કે એક માતાનો પ્રેમ અને તેનું સ્થાન દુનિયામાં ‘અનરિપ્લેસેબલ’ (Unreplaceable) છે.
તેથી હવે જ્યારે તમે ઓફિસ જવા નીકળો ત્યારે ચહેરા પર સ્મિત રાખો. તમારું બાળક તમારા પાછા આવવાની એટલી જ આતુરતાથી રાહ જોવે છે, જેટલી આતુરતાથી તમે તેને મળવા તડપો છો.

