દિવાળીના તહેવારોમાં સ્થાનિક ઉત્પાદનો ખરીદવા પીએમ મોદીની દેશવાસીઓને અપીલ
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ રવિવારે મન કી બાત કાર્યક્રમ દરમિયાન 'વોકલ ફોર લોકલ' પહેલના મહત્વ પર ફરી ભાર મૂકતા દિવાળી પહેલા લોકોને સ્થાનિક કારીગરોને ટેકો આપવા અને દેશમાં બનેલી વસ્તુઓ ખરીદવા અપીલ કરી હતી.
ભારતીય ઉત્પાદનોની વધતી જતી આંતરરાષ્ટ્રીય માંગ પર પ્રકાશ પાડતાં પીએમ મોદીએ બિહારના મખાના અને કર્ણાટકની તુવેર દાળ જેવા પ્રાદેશિક ઉત્પાદનોના ઉદાહરણ આપ્યા હતા, જે ભારતની બહાર પણ બજારો મેળવી રહ્યા છે. તેમણે મહારાષ્ટ્રના આદિવાસી ઉત્પાદનોનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો અને નોંધ્યું કે આદિવાસી કળાથી પ્રેરિત પેકેજિંગના કારણે તેમને વ્યાપક ઓળખ મેળવવામાં મદદ મળી છે.
પ્રસારણ દરમિયાન મોદીએ કહ્યું, "ખાદીની લોકપ્રિયતા સતત વધી રહી છે, જે એવા કારીગરોને સહારો આપી રહી છે જેમની કુશળતા આપણી પરંપરાઓને જીવંત રાખે છે. ચાલો આપણા સ્થાનિક કારીગરો દ્વારા બનાવવામાં આવેલી વસ્તુઓ પસંદ કરીને 'વોકલ ફોર લોકલ'ને વધુ મજબૂત બનાવીએ."
તેમનું આ નિવેદન દિવાળીના તહેવાર પહેલા આવ્યું છે, જ્યારે સામાન્ય રીતે કપડાં, ખાદ્યપદાર્થો, ભેટ-સોગાદો અને ઘરવખરીની વસ્તુઓ પાછળ ગ્રાહકોનો ખર્ચ વધતો હોય છે. આ અપીલ સ્થાનિક કારીગરો, પરંપરાગત હસ્તકળા અને સ્થાનિક સ્તરે ઉત્પાદિત વસ્તુઓને સ્થાનિક વપરાશને પ્રોત્સાહન આપવાના સરકારના પ્રયાસોના કેન્દ્રમાં મૂકે છે.
ઓર્ગેનિક કપાસની ખેતી પર વિશેષ ભાર
પીએમ મોદીએ પંજાબમાં પરંપરાગત અને ઓર્ગેનિક ખેતી પદ્ધતિઓને પુનર્જીવિત કરવાના પ્રયાસોની પણ પ્રશંસા કરી હતી. તેમણે રાજ્યના માળવા ક્ષેત્રમાં 'નવ-ત્રિંજન' નામની પહેલ દ્વારા કુદરતી કપાસની ખેતીને પ્રોત્સાહન આપતી સંસ્થા 'ખેતી વિરાસત મિશન'ની કામગીરી વિશે વાત કરી હતી.
મોદીએ જણાવ્યું કે, આ પહેલ હેઠળ કોઈપણ પ્રકારના રસાયણો વિના ઓર્ગેનિક કપાસ પકવવામાં આવે છે. આ કાર્યક્રમ કુદરતી રંગો ધરાવતા કપાસને પણ પ્રોત્સાહન આપે છે, જેનાથી આ પાકમાંથી બનતા યાર્ન અને કાપડમાં અલગથી કેમિકલ ડાઈનો ઉપયોગ કરવાની જરૂરિયાત ઘટી જાય છે.
આ પહેલ પરંપરાગત કૃષિ પદ્ધતિઓને વધુ ટકાઉ (સસ્ટેનેબલ) ઉત્પાદન પદ્ધતિઓ સાથે જોડવાના પ્રયાસો દર્શાવે છે, સાથે જ ખેડૂતો માટે નવી તકો ઊભી કરે છે અને સ્થાનિક સ્તરે ઉત્પાદિત કાપડ ઉદ્યોગને સહાયક બને છે.
સામૂહિક પ્રયાસોથી ઉત્તરાખંડની નદી જીવંત બની
વડાપ્રધાને ઉત્તરાખંડના ટિહરી ગઢવાલ જિલ્લામાં હેવલ નદીને પુનર્જીવિત કરવા માટેના સ્થાનિક સમુદાયના પ્રયાસોનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો.
તેમણે જણાવ્યું હતું કે, થોડા વર્ષો પહેલા નદીના જળસ્તરમાં મોટો ઘટાડો થયો હતો અને આસપાસના કુદરતી જળસ્ત્રોતો પણ સુકાવા લાગ્યા હતા. તેના જવાબમાં સ્થાનિક વહીવટીતંત્ર અને ગ્રામજનો એકઠા થયા અને સંરક્ષણ અભિયાન શરૂ કર્યું.
આ પ્રયાસોમાં વરસાદી પાણીનો સંગ્રહ, જમીનમાં પાણી ઉતારવાના ઉપાયો અને મોટા પાયે વૃક્ષારોપણ અભિયાનનો સમાવેશ થતો હતો. મોદીના જણાવ્યા અનુસાર, આ સામૂહિક પહેલથી હેવલ નદી તેમજ આસપાસના ડઝનેક કુદરતી જળસ્ત્રોતો ફરી જીવંત થયા છે.
સંબોધનના અંતે મોદીએ 'મન કી બાત'ને એક "તીર્થયાત્રા" ગણાવી હતી, જે તેમને દેશભરના લોકોના પ્રયાસો વિશે જાણવાની અને તેમના યોગદાનની પ્રશંસા કરવાની તક આપે છે.
