VIDEO: નાગપુરના 17 વર્ષના હિતેને રચ્યો ઇતિહાસ: બનાવ્યો દુનિયાનો સૌથી નાનો રોબૉટિક આર્મ, ગિનીસ બુકમાં નોંધાયું નામ
છેલ્લું અપડેટ : 13 Jul 2026
મહારાષ્ટ્રના નાગપુરના રહેવાસી 17 વર્ષના વિદ્યાર્થી હિતેન ધારપુરેએ વિજ્ઞાન જગતમાં એક મોટી સિદ્ધિ હાંસલ કરી છે. હિતેને દુનિયાનો સૌથી નાનો અને સંપૂર્ણપણે કામ કરી શકે તેવો ઇલેક્ટ્રો-મિકેનિકલ રોબૉટિક આર્મ (યાંત્રિક હાથ) બનાવ્યો છે. આ અદ્ભુત અને અનોખી શોધ બદલ હિતેનનું નામ પ્રતિષ્ઠિત 'ગિનીસ વર્લ્ડ રેકોર્ડ'માં નોંધાઈ ગયું છે.
આંગળીના કદ કરતાં પણ અડધો છે આ રોબૉટિક આર્મ
જાણીને નવાઈ લાગશે કે હિતેને બનાવેલા આ રોબૉટિક આર્મનું કદ માત્ર 39.250 મિલીમીટર છે, જે માણસની આંગળીના કદ કરતાં પણ લગભગ અડધું છે. આ પહેલાં વિશ્વના સૌથી નાના રોબૉટિક આર્મનો ગિનીસ વર્લ્ડ રેકોર્ડ 44.49 મિલીમીટરનો હતો. હિતેને આ કદમાં 5.24 મિલીમીટરનો ઘટાડો કરીને નવો વર્લ્ડ રેકોર્ડ પોતાના નામે કર્યો છે. કદમાં નાનો હોવા છતાં આ ડિવાઇસ કોઈપણ કામગીરી ચોકસાઈપૂર્વક કરવા સક્ષમ છે. તે નાની વસ્તુઓને મજબૂતાઈથી પકડી શકે છે અને સરળતાથી ઉઠાવી પણ શકે છે.
આ આધુનિક ટેક્નોલોજીની મદદથી તૈયાર થયું ડિવાઇસ
હિતેને આ નાનકડો રોબૉટિક આર્મ તૈયાર કરવા માટે 'FDM-બેઝ્ડ 3D પ્રિન્ટિંગ ટેક્નોલોજી'નો ઉપયોગ કર્યો છે. આ સિવાય તેમાં માઇક્રો સર્વો મોટર્સ, PWM-બેઝ્ડ કંટ્રોલ સિસ્ટમ અને ખાસ પ્રકારની ડિઝાઇનવાળા મિકેનિકલ જોઇન્ટ્સ (સાંધા) લગાવવામાં આવ્યા છે. આ આધુનિક સિસ્ટમના કારણે જ આ ડિવાઇસ કદમાં આટલું નાનું હોવા છતાં કોઈપણ અડચણ વગર ખૂબ જ સરળતાથી ઓપરેટ કરી શકાય છે.
3-એક્સિસ મોશન પાથ પર કરે છે કામ
આ રોબૉટિક આર્મની કાર્યશૈલી ખૂબ જ રસપ્રદ છે. આ ડિવાઇસનો મોશન પાથ 'થ્રી-એક્સિસ' (3-Axis)વાળો છે, જેની મદદથી તે અત્યંત નાની અને હલકી વસ્તુઓને પકડીને એક જગ્યાએથી બીજી જગ્યાએ સરળતાથી લઈ જઈ શકે છે. સંરક્ષણ અને તબીબી નિષ્ણાતોના મતે, ભવિષ્યમાં આ ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ હેલ્થકેર ક્ષેત્રે (જટિલ સર્જરીમાં) અને પ્રિસિઝન એન્જિનિયરિંગમાં મોટા પાયે થઈ શકે છે.
નાનપણની જિજ્ઞાસા બની સફળતાનું કારણ
હિતેનની આ ઐતિહાસિક સફળતા પર તેની માતાએ ગર્વ અનુભવતા જણાવ્યું હતું કે, હિતેનને નાનપણથી જ એન્જિનિયરિંગમાં ખૂબ રસ હતો. તે નાનો હતો ત્યારે રમકડાંથી માત્ર રમતો જ નહોતો, પરંતુ તે રમકડાં કેવી રીતે કામ કરે છે તે સમજવા માટે તેમને ખોલી નાખતો હતો. તેની આ જ જિજ્ઞાસા અને ખોજ કરવાની વૃત્તિના કારણે ઇલેક્ટ્રોનિક્સ ક્ષેત્રે તેનો રસ વધ્યો અને આજે તેણે આખી દુનિયામાં ભારતનું નામ રોશન કર્યું છે.
