‘હાઉસવાઇફ’ હોય તો ‘હાઉસ-હસબન્ડ’ કેમ નહીં? હાઈકોર્ટે કહ્યું- તેને સામાન્ય બનાવવાની જરૂર
છેલ્લું અપડેટ : 25 Sept 2026
મદ્રાસ હાઈકોર્ટની મદુરાઈ બેન્ચે પતિ-પત્ની વચ્ચે ઘરકામ, બાળકોની જવાબદારી અને પરિવારના ભરણપોષણને લઈને મહત્વપૂર્ણ ટિપ્પણી કરી છે. એક ડોક્ટર દંપતીના વૈવાહિક વિવાદની સુનાવણી દરમિયાન કોર્ટે કહ્યું કે જો સમાજમાં ‘હાઉસવાઇફ’ એટલે કે ગૃહિણીની ભૂમિકા સ્વાભાવિક માનવામાં આવે છે, તો ‘હાઉસ-હસબન્ડ’ એટલે કે ઘર સંભાળતા પતિની ભૂમિકાને પણ સામાન્ય રીતે સ્વીકારવી જોઈએ.
કમાણી અને ઘર સંભાળવાની જવાબદારીને સમાન સન્માન
જસ્ટિસ જી. આર. સ્વામીનાથન અને જસ્ટિસ એમ. ડી. સુમતિની ખંડપીઠે કહ્યું કે પરિવાર સમાજનું મૂળભૂત એકમ છે. પરિવાર ચલાવવા માટે કમાણી કરવી અને ઘર તથા બાળકોની સંભાળ રાખવી—બંને જવાબદારીઓને સમાન સન્માન મળવું જોઈએ.
કોર્ટે નોંધ્યું કે ‘હોમમેકર’ શબ્દ કોઈ એક લિંગ પૂરતો મર્યાદિત ન હોવો જોઈએ. જો પતિ ઘરકામ અને બાળકોની જવાબદારીમાં સમાન ભાગીદારી કરે, તો તેને પણ સ્વાભાવિક સામાજિક ભૂમિકા તરીકે જોવામાં આવી શકે છે.
મહિલાઓના કારકિર્દી સંબંધિત મુદ્દા પર પણ ટિપ્પણી
કોર્ટે કહ્યું કે કેટલીક મહિલાઓ લગ્નને પોતાની કારકિર્દી અને તકો વચ્ચેના અવરોધ તરીકે જોતી હોવાની સ્થિતિ જોવા મળે છે. પતિઓ ઘર અને બાળકોની જવાબદારીમાં વધુ ભાગીદારી કરે તો વૈવાહિક જીવનમાં સંતુલન લાવવામાં મદદ મળી શકે છે.
કોર્ટે સુપ્રીમ કોર્ટના અગાઉના કેટલાક ચુકાદાઓનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો, જેમાં ગૃહિણીઓ દ્વારા કરવામાં આવતા ઘરકામના આર્થિક મૂલ્યને માન્યતા આપવામાં આવી છે.
શું હતો ડોક્ટર દંપતીનો વિવાદ?
આ કેસ તિરુવન્નામલાઈના ડોક્ટર દંપતી સાથે સંબંધિત હતો. બંનેની વર્ષ 2011માં પુડુચેરીની મેડિકલ કોલેજમાં કામ દરમિયાન મુલાકાત બાદ લગ્ન થયા હતા. પ્રથમ બાળકના જન્મ પછી પત્ની પોતાના માતા-પિતાના ઘરે રહીને બાળકની સંભાળ રાખતી હતી, જ્યારે પતિ કાર્ડિયોલોજીમાં ઉચ્ચ અભ્યાસ કરી રહ્યા હતા.
વર્ષ 2016માં તેમના બીજા બાળકનો જન્મ થયો. કોવિડ-19 મહામારી બાદ વર્ષ 2020માં બંને ફરી સાથે રહેવા લાગ્યા, પરંતુ ત્યારબાદ વૈવાહિક સંબંધોમાં ગંભીર મતભેદો ઊભા થયા.
પત્નીએ વૈવાહિક અધિકારોની પુનઃસ્થાપના માટે અરજી કરી હતી, જ્યારે પતિએ છૂટાછેડા માટે અરજી કરી હતી. થેની ફેમિલી કોર્ટે બંને અરજીઓ ફગાવી દીધી હતી, ત્યારબાદ મામલો મદ્રાસ હાઈકોર્ટની મદુરાઈ બેન્ચ સુધી પહોંચ્યો હતો.
બંને પક્ષો પરસ્પર સંમતિથી અલગ થવા તૈયાર
હાઈકોર્ટની મધ્યસ્થી અને ટિપ્પણી બાદ બંને પક્ષો પરસ્પર સંમતિથી અલગ થવા માટે તૈયાર થયા. સમજૂતી હેઠળ પતિ પત્ની અને બાળકોના કલ્યાણ માટે કુલ ₹2.5 કરોડ ચૂકવવા સંમત થયો.
આ રકમમાંથી ₹1.5 કરોડ કોર્ટના આદેશ બાદ ત્રણ મહિનાની અંદર પત્નીના બેંક ખાતામાં જમા કરાવવાના છે. ઉપરાંત બંને બાળકોના નામે ₹50-50 લાખની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) એક વર્ષની અંદર કરાવવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો.
સમજૂતી અને નાણાકીય શરતો પૂર્ણ કરવાની વ્યવસ્થા બાદ મદ્રાસ હાઈકોર્ટે બંને અપીલોનો નિકાલ કરીને પરસ્પર સંમતિથી છૂટાછેડાને મંજૂરી આપી.
