ઓપરેશન સિંદૂરની પોસ્ટ રીપોસ્ટ કરવા બદલ વિદ્યાર્થીની સામે નોંધાયેલી FIR બોમ્બે હાઈકોર્ટે રદ કરી

ઓપરેશન સિંદૂર સંબંધિત સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટ રીપોસ્ટ કરવાના કેસમાં બોમ્બે હાઈકોર્ટે 20 વર્ષીય એન્જિનિયરિંગ વિદ્યાર્થીની સામે નોંધાયેલી FIR રદ કરી છે. જસ્ટિસ મિલિંદ જાધવે વિદ્યાર્થીનીની અરજી મંજૂર કરતાં તેની મર્યાદિત ભૂમિકા, પોસ્ટ ડિલીટ કર્યા બાદ માફી માગવી અને કસ્ટડીમાં વિતાવેલા સમય સહિતના પાસાઓને ધ્યાનમાં લીધા હતા. કોર્ટે નોંધ્યું હતું કે વિદ્યાર્થીનીએ સોશિયલ મીડિયા પર પહેલેથી ઉપલબ્ધ સામગ્રીને માત્ર રીપોસ્ટ કરી હતી. તેણે વિવાદ ઊભો થયા બાદ બે કલાકની અંદર પોસ્ટ ડિલીટ કરી દીધી હતી.

પોસ્ટમાં ‘પાકિસ્તાન ઝિંદાબાદ’નો ઉલ્લેખ

આ કેસ ઓપરેશન સિંદૂર બાદ ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે સર્જાયેલા સૈન્ય તણાવના સમયગાળાની સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટ સાથે સંબંધિત છે. એપ્રિલ 2025માં પહેલગામમાં થયેલા આતંકી હુમલા બાદ ભારતે ઓપરેશન સિંદૂર હાથ ધર્યું હતું. વિદ્યાર્થીનીએ જે સંદેશાઓ રીપોસ્ટ કર્યા હતા, તેના અંતમાં કથિત રીતે ‘પાકિસ્તાન ઝિંદાબાદ’ લખેલું હતું. આ પોસ્ટને કારણે વિવાદ ઊભો થયો હતો અને વિદ્યાર્થીનીની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. ત્યારબાદ તેને ન્યાયિક કસ્ટડીમાં મોકલવામાં આવી હતી અને પુણેની મેજિસ્ટ્રેટ કોર્ટે તેની જામીન અરજી નકારી હતી. જોકે, બોમ્બે હાઈકોર્ટે 25 મે, 2025ના રોજ તેને જામીન આપ્યા હતા.

માત્ર નારાજગીની શક્યતા ગુનાહિત કાર્યવાહી માટે પૂરતી નથી: કોર્ટ

સુનાવણી દરમિયાન હાઈકોર્ટે જણાવ્યું હતું કે વિવાદાસ્પદ પોસ્ટ ધાર્મિક સમુદાયો વચ્ચે તણાવ કે નફરત ઊભી કરવાની સંભાવના ધરાવતી હોઈ શકે છે. તેમ છતાં, કોઈ પ્રકાશનથી નારાજગી કે અસંતોષ પેદા થવાની માત્ર શક્યતાના આધારે જ ગુનાહિત કાર્યવાહી ચલાવવા માટે પૂરતું કારણ ઊભું થતું નથી. કોર્ટે સોશિયલ મીડિયા પર ધાર્મિક લાગણીઓ સાથે સંકળાયેલી સામગ્રી શેર કરતી વખતે સંવેદનશીલતા અને જવાબદારી જાળવવાની જરૂરિયાત પર પણ ભાર મૂક્યો હતો.

કોલેજમાંથી હાંકી કાઢવાના નિર્ણયને પણ પડકાર્યો હતો

વિદ્યાર્થીનીએ એડવોકેટ ફરહાના શાહ મારફતે હાઈકોર્ટમાં અરજી દાખલ કરી હતી. તેમાં તેણે પોતાની સામે નોંધાયેલી FIR ઉપરાંત કોલેજ દ્વારા 9 મે, 2025ના રોજ લેવાયેલા હાંકી કાઢવાના નિર્ણયને પણ પડકાર્યો હતો. વિદ્યાર્થીનીએ આ નિર્ણયને મનસ્વી અને ગેરકાયદેસર ગણાવ્યો હતો. અરજીમાં વિદ્યાર્થીનીએ દાવો કર્યો હતો કે તેણે કોઈ દુર્ભાવના વિના અન્ય ઇન્સ્ટાગ્રામ યુઝરની પોસ્ટ રીપોસ્ટ કરી હતી. ત્યારબાદ તેને જાહેરમાં અપમાનિત કરવામાં આવી હતી અને જાતિ તથા કોમ આધારિત અપમાનજનક ટિપ્પણીઓનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. વિદ્યાર્થીનીએ પોસ્ટ ડિલીટ કરીને માફી માગી હોવા છતાં કોલેજે તેની સામે કાર્યવાહી કરી હતી. કોલેજે કથિત રીતે તેની પ્રવૃત્તિને રાષ્ટ્રવિરોધી ગણાવી હતી અને કેમ્પસની શાંતિ તથા સુરક્ષા માટે જોખમરૂપ હોવાનું જણાવ્યું હતું. હાઈકોર્ટે હવે વિદ્યાર્થીની સામે નોંધાયેલી FIR રદ કરી છે. આ સાથે સોશિયલ મીડિયા પર વિવાદાસ્પદ સામગ્રી શેર કરવા અને તેના આધારે ફોજદારી કાર્યવાહી કરવા વચ્ચેના કાનૂની માપદંડો અંગે પણ કોર્ટની નોંધ મહત્ત્વપૂર્ણ બની છે.