નાણાકીય વર્ષ 2025-2026માં ભારતથી યુએસ સ્માર્ટફોન નિકાસમાં 86%નો ધરખમ વધારો, એપલની મુખ્ય ભૂમિકા

અમદાવાદ: એપ્રિલ ૨૦૨૬માં ભારતથી અમેરિકામાં થતી સ્માર્ટફોનની નિકાસ વાર્ષિક ધોરણે ૪૭.૨૪% વધીને ૨.૪૩ બિલિયન ડોલરને પાર પહોંચી ગઈ છે. આ જંગી વૃદ્ધિમાં Apple (એપલ) કંપનીએ મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી છે. નોંધનીય છે કે, આ વધારો એવા સમયે નોંધાયો છે જ્યારે ચીન પર મળતો ૧૦% આયાત ડ્યૂટીનો લાભ સમાપ્ત થઈ ગયો છે. અગાઉ, એપ્રિલ ૨૦૨૫માં ભારતે અમેરિકાને ૧.૬૫ બિલિયન ડોલરના સ્માર્ટફોન નિકાસ કર્યા હતા.
એપ્રિલ ૨૦૨૬માં અમેરિકામાં ભારતની કુલ ૮.૪૭ બિલિયન ડોલરની નિકાસમાં એકલા સ્માર્ટફોનનો હિસ્સો ૨૯% રહ્યો હતો, જે ભારતીય અર્થતંત્રમાં આ ક્ષેત્રનું વધતું મહત્વ દર્શાવે છે. આ ઉપરાંત, એપ્રિલ મહિનામાં અમેરિકાની કુલ સ્માર્ટફોન આયાતમાં ભારતનો હિસ્સો લગભગ ૭૦% જેટલો હતો.
ભારતમાંથી સ્માર્ટફોન નિકાસ વધારવાની એપલની વ્યૂહરચના યુએસ બજાર માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહી છે. તાજેતરના મહિનાઓમાં એવી ચિંતાઓ વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી કે, ઉત્પાદન ક્ષમતા ચીનથી ભારતમાં સ્થાનાંતરિત કરવાથી યુએસમાં આઇફોન નિકાસ વધવાની ગતિ ધીમી પડી શકે છે. તેનું કારણ એ છે કે, ભારત હવે ચીનની તુલનામાં કોઈ વધારાનો આયાત ડ્યૂટી લાભ ધરાવતું નથી.
વર્તમાન પરિસ્થિતિની વાત કરીએ તો, ચીનમાં સ્માર્ટફોનનું ઉત્પાદન ભારત કરતાં હજુ પણ સસ્તું છે. તેમ છતાં, ભારતથી યુએસમાં સ્માર્ટફોન નિકાસમાં નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬માં નોંધપાત્ર ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. આ નિકાસ ૧૦.૫૬ બિલિયન ડોલરથી વધીને ૧૯.૬૭ બિલિયન ડોલર થઈ ગઈ છે, જે વાર્ષિક ધોરણે ૮૬.૨%નો ધરખમ વધારો દર્શાવે છે.
નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ દરમિયાન ભારતમાં ઉત્પાદિત થયેલા આઇફોનના કુલ નિકાસ મૂલ્યમાંથી આશરે ૭૮% આઇફોન એકલા યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ (અમેરિકા) માં મોકલવામાં આવ્યા હતા. ભારતમાંથી અમેરિકામાં સ્માર્ટફોન નિકાસ કરતી અન્ય અગ્રણી કંપનીઓમાં લેનોવો (Lenovo) નો પણ સમાવેશ થાય છે.
જોકે ભારતમાં આઇફોનનું ઉત્પાદન કરવું ચીન કરતા ૬ થી ૮% વધુ ખર્ચાળ છે, પરંતુ ભારત સરકાર દ્વારા આપવામાં આવતા નાણાકીય પ્રોત્સાહનો (PLI સ્કીમ વગેરે) એ કંપનીઓ માટે નિકાસ ક્ષમતા ચીનથી ભારતમાં સ્થાનાંતરિત કરવાનું અત્યંત આકર્ષક બનાવ્યું છે.

