31 જુલાઈ પછી ITR ભરવું પડી શકે છે મોંઘું: લેટ ફી સાથે ગુમાવવા પડશે આ મોટા ફાયદા
છેલ્લું અપડેટ : 27 Jul 2026
જો તમે હજુ સુધી એસેસમેન્ટ યર 2026-27 (Assessment Year 2026-27) માટે તમારું ઇન્કમ ટેક્સ રિટર્ન (Income Tax Return - ITR) દાખલ નથી કર્યું, તો હવે તમારી પાસે વધુ સમય બાકી નથી રહ્યો. પગારદાર વર્ગ (Salaried Employees) અને બિન-ઓડિટ (Non-Audit) ટેક્સપેયર્સ માટે ITR ફાઇલ કરવાની છેલ્લી તારીખ 31 જુલાઈ 2026 છે.
સમયસર ITR ના ભરવા પર માત્ર લેટ ફી (Late Fee) જ નથી લાગતી, પરંતુ ટેક્સ બચતના ઘણા મહત્વપૂર્ણ ફાયદાઓ પણ હાથમાંથી નીકળી શકે છે. તેથી, છેલ્લી ઘડીની રાહ જોયા વગર સમયસર રિટર્ન ફાઇલ કરી દેવું જ સમજદારીભર્યું પગલું છે.
કોના માટે 31 જુલાઈ છેલ્લી તારીખ છે?
31 જુલાઈની ડેડલાઇન (Deadline) એવા વ્યક્તિઓ અને HUF (Hindu Undivided Family) માટે છે જેમના ખાતાઓનું ટેક્સ ઓડિટ (Tax Audit) કરાવવું જરૂરી નથી.
31 જુલાઈ 2026: નોકરીયાત વર્ગ (Salaried Staff) અને પેન્શનરો (Pensioners) માટે.
31 ઓગસ્ટ 2026: જે ટેક્સપેયર્સને બિઝનેસ કે પ્રોફેશનલ ઇન્કમ (Business or Professional Income) છે અને જેમને ઓડિટ લાગુ પડતું નથી, તેમના માટે ITR-3 અને ITR-4 ફાઇલ કરવાની છેલ્લી તારીખ.
31 ઓક્ટોબર 2026: જે કેસમાં ટેક્સ ઓડિટ (Tax Audit) જરૂરી છે તેમના માટે.
સમયસર ITR ભરવાથી થતા મુખ્ય ફાયદા
જો તમે નાણાકીય વર્ષ 2025-26 (Financial Year 2025-26) દરમિયાન શેરબજાર (Stock Market), મ્યુચ્યુઅલ ફંડ (Mutual Funds) કે અન્ય કોઇ પણ કેપિટલ એસેટ (Capital Asset) માં નુકસાન (Loss) સહન કર્યું હોય, તો સમયસર ITR ફાઇલ કરવું ખૂબ જ જરૂરી છે.
કેપિટલ લોસ કેરી ફોરવર્ડ (Capital Loss Carry Forward): સમયસર ITR દાખલ કરવાથી તમે આ શોર્ટ-ટર્મ કે લોંગ-ટર્મ કેપિટલ લોસને આવનારા 8 એસેસમેન્ટ યર (Assessment Years) સુધી આગળ ખેંચી શકો છો અને ભવિષ્યના કેપિટલ ગેઇન (Capital Gain) સામે તેને એડજસ્ટ (Offset) કરી શકો છો. 31 જુલાઈની ડેડલાઇન ચૂકી જવાથી આ મોટો ફાયદો બંધ થઈ જશે.
મોડું ITR ભરવા પર કેટલો દંડ (Late Penalty) લાગશે?
નિયત સમયમર્યાદા પૂરી થયા પછી ITR ફાઇલ કરવા પર ઇન્કમ ટેક્સ ડિપાર્ટમેન્ટ (Income Tax Department) દ્વારા લેટ ફી ચાર્જ કરવામાં આવે છે:
વાર્ષિક આવક (Annual Income) ₹5 લાખથી વધુ હોય તો લેટ ફી ₹5,000 સુધીઅને જો વાર્ષિક આવક ₹5 લાખ કે તેથી ઓછી હોય તો લેટ ફી ₹1,000 સુધી ચૂકવવી પડી શકે છે.
આ ઉપરાંત, જો તમારો ટેક્સ બાકી (Tax Due) હશે, તો સેક્શન 234A (Section 234A) હેઠળ દર મહિને 1% ના દરે વ્યાજ (Interest) પણ ચૂકવવું પડશે.
બિલેટેડ અને રિવાઇઝ્ડ રિટર્ન વચ્ચે શું તફાવત છે?
બિલેટેડ રિટર્ન (Belated Return): જે લોકો 31 જુલાઈ સુધીમાં ITR નથી ભરી શકતા, તેઓ 31 ડિસેમ્બર 2026 સુધી લેટ ફી અને વ્યાજ સાથે બિલેટેડ રિટર્ન ફાઇલ કરી શકે છે.
રિવાઇઝ્ડ રિટર્ન (Revised Return): જો તમે સમયસર ITR ફાઇલ કરી દીધું છે પરંતુ બાદમાં તેમાં કોઈ ભૂલ કે સુધારો ધ્યાને આવે છે, તો તેને 31 માર્ચ 2027 સુધી રિવાઇઝ્ડ રિટર્ન દ્વારા સુધારી શકાય છે.
નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ, છેલ્લી તારીખની રાહ જોયા વિના વહેલી તકે ITR ફાઇલ કરવાથી પેનલ્ટી અને વ્યાજમાંથી મુક્તિ મળે છે, લોસ કેરી ફોરવર્ડ કરવાનો લાભ મળે છે અને જો કોઈ ભૂલ થાય તો તેને સુધારવાનો સમય પણ મળી રહે છે.
