Tech News : Zoho મેઈલની ચાહક બની સરકાર, 12 લાખ કર્મચારીઓની બદલી E-mail ID
છેલ્લું અપડેટ : 14 Oct 2025
કેન્દ્ર સરકારે સ્વદેશી ટેકનોલોજીને પ્રોત્સાહન આપવા તરફ એક મોટું પગલું ભર્યું છે. પ્રધાનમંત્રી કાર્યાલય (PMO) સહિત 1.2 મિલિયનથી વધુ સરકારી કર્મચારીઓના ઈમેલ હવે નેશનલ ઇન્ફોર્મેટિક્સ સેન્ટર (NIC) ને બદલે ઝોહો પ્લેટફોર્મ પર હોસ્ટ કરવામાં આવે છે. ડેટા સુરક્ષા અને આત્મનિર્ભર ભારત અભિયાનના ભાગ રૂપે આ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે.
શું બદલાયું છે?
છેલ્લા એક વર્ષમાં તમામ કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓના ઇમેઇલ આઈડી નેશનલ ઇન્ફોર્મેટિક્સ સેન્ટર (NIC)થી ઝોહોના ભારતીય પ્લેટફોર્મ પર ટ્રાન્સફર કરવામાં આવ્યા છે. ઇમેઇલ ડોમેન (gov.in અને nic.in) એ જ રહેશે, પરંતુ ડેટા હવે ઝોહો દ્વારા હોસ્ટ અને મેનેજ કરવામાં આવશે. આ કરાર 2023માં સાત વર્ષ માટે સાઇન કરવામાં આવ્યો હતો.
આ બધું કેવી રીતે શરૂ થયું?
ઘણા કેન્દ્રીય મંત્રીઓએ તેના અંગત ઉપયોગ માટે ઝોહોની ઇમેઇલ સેવાનો ઉપયોગ કરવાનું શરૂ કર્યું હોવાના અહેવાલ છે. તાજેતરમાં, ગૃહમંત્રી અમિત શાહે પણ જાહેરાત કરી હતી કે તેમણે પોતાનું વ્યક્તિગત ઇમેઇલ એકાઉન્ટ ઝોહો મેઇલ પર ટ્રાન્સફર કર્યું છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે ભવિષ્યના તમામ મહત્વપૂર્ણ કામ આ ઇમેઇલ આઈડી દ્વારા કરવામાં આવશે.
ઓપન-સોર્સ ટૂલ્સને બદલે ઝોહો ઓફિસ સ્યુટનો ઉપયોગ
સરકારી કર્મચારીઓમાં લિબરઓફિસ અને અન્ય જેવા ઓપન-સોર્સ ટૂલ્સનો ઉપયોગ સામાન્ય હતો, જેનાથી ડેટા સુરક્ષા અંગે પ્રશ્નો ઉભા થયા હતા. સરકારે હવે ઝોહો ઓફિસ સ્યુટનો ઉપયોગ ફરજિયાત કર્યો છે. કર્મચારીઓ હવે વર્ડ ફાઇલો, પ્રેઝન્ટેશન અને સ્પ્રેડશીટ્સ જેવા કાર્યો માટે ઝોહોના સ્વદેશી સોફ્ટવેરનો ઉપયોગ કરશે.
ડેટા સુરક્ષા પ્રાથમિકતા
3 ઓક્ટોબરના રોજ જારી કરાયેલા આદેશમાં શિક્ષણ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે આ પગલું ભારતના સેવા-આધારિત અર્થતંત્રમાંથી ઉત્પાદન-આધારિત રાષ્ટ્રમાં પરિવર્તનનો એક ભાગ છે. સરકારે તેને સ્વદેશી ચળવળના ભાગ રૂપે વર્ણવ્યું હતું, જે ડિજિટલ સાર્વભૌમત્વ અને ડેટા સુરક્ષાને મજબૂત બનાવશે. NIC અને CERT-In જેવી સંસ્થાઓ તરફથી સુરક્ષા અહેવાલો પ્રાપ્ત થયા પછી જ ઝોહોને આ જવાબદારી સોંપવામાં આવી હતી.
ઝોહોમાં વિશ્વાસ કેમ વધી રહ્યો છે?
ઝોહોના સ્થાપક શ્રીધર વેમ્બુએ જણાવ્યું હતું કે તેની કંપની ગ્રાહક ડેટાની ગોપનીયતાનો સંપૂર્ણ આદર કરે છે અને તેનો ઉપયોગ વ્યાપારી હેતુઓ માટે કરતી નથી. તેણે ખાતરી આપી હતી કે કંપની એન્ડ-ટુ-એન્ડ એન્ક્રિપ્શન સહિત તમામ જરૂરી સુરક્ષા પગલાં અમલમાં મૂકી રહી છે અને વૈશ્વિક સ્તરે વપરાશકર્તાઓનો વિશ્વાસ મેળવવા માટે કામ કરી રહી છે.