સાઉદીએ પાઇપલાઇન બંધ કરી દીધી, હોર્મુઝ પર પહેલેથી જ રક્ષિત; શું ભારતમાં મોંઘુ થશે પેટ્રોલ અને ડીઝલ?
છેલ્લું અપડેટ : 14 Sept 2026
સોર્સ : gstv
સાઉદી અરેબિયાએ હોર્મુઝની સામુદ્રધુની (Strait of Hormuz) ને બાયપાસ કરતી એક મહત્વપૂર્ણ પાઇપલાઇન બંધ કરી દીધી છે. આ પગલાને કારણે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધુ ઉછાળો આવ્યો છે અને તે ૩ ટકાથી વધુ વધીને પ્રતિ બેરલ ૧૦૮ ડોલરની આસપાસ પહોંચી ગયા છે. સાઉદી વિદેશ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે ઇરાકથી આવેલા અનેક ડ્રોન હુમલાઓએ રિયાધ અને મદીના વિસ્તારોમાં આવેલી 'ઈસ્ટ-વેસ્ટ' પાઇપલાઇનને નિશાન બનાવી હતી, જેનાથી માળખાગત સુવિધાઓને ભારે નુકસાન થયું હતું અને કેટલાક લોકો ઘાયલ થયા હતા. સાઉદી અરેબિયાનું કહેવું છે કે સુરક્ષા તપાસ હાથ ધરવા માટે સાવચેતીના પગલા રૂપે આ પાઇપલાઇન બંધ કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હતો.નોંધનીય છે કે આ પાઇપલાઇનની દૈનિક ક્ષમતા 5-7 મિલિયન બેરલ છે. તે યુએસ-ઈરાન સંઘર્ષને કારણે સપ્લાયમાં થતા વિક્ષેપોને ઘટાડવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
પાઇપલાઇનમાં વિક્ષેપ બજારની ચિંતાઓ વધારે
નિષ્ણાતો માને છે કે આ પાઇપલાઇનમાં વિક્ષેપથી બજારની ચિંતા વધી છે. ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધારો અને વૈશ્વિક ઇન્વેન્ટરીઓ અચાનક સપ્લાયની અછત સામે મર્યાદિત બફર આપે છે તે હકીકતને ધ્યાનમાં રાખીને ભારતીય તેલ કંપનીઓ ચિંતિત છે. જો પરિસ્થિતિ ચાલુ રહે તો તેઓ હાલમાં ક્રૂડ ઓઇલની ઉપલબ્ધતા, સોર્સિંગ અને ખર્ચ પર આ વિક્ષેપની સંભવિત અસરનું મૂલ્યાંકન કરી રહ્યા છે.
તેલના ભાવ વધી શકે છે
લાલ સમુદ્રમાં ક્રૂડ ઓઇલના પરિવહન માટે સાઉદી અરેબિયાની પૂર્વ-પશ્ચિમ પાઇપલાઇન મહત્વપૂર્ણ છે. જો વિક્ષેપ ચાલુ રહે છે, તો વૈકલ્પિક ક્રૂડ પુરવઠો સુરક્ષિત કરવો મુશ્કેલ અથવા ખર્ચાળ સાબિત થઈ શકે છે. ભારત ક્રૂડ આયાત પર ખૂબ આધાર રાખે છે; પરિણામે, ધ્યાન તેલ કંપનીઓ કેટલી ઝડપથી નવા વિકલ્પો ઓળખી શકે છે તેના પર રહેશે.નિષ્ણાતોનો અંદાજ છે કે જો વિક્ષેપ ચાલુ રહે છે, તો ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ અસ્થિર રહેશે, અને ઓછી ઉપલબ્ધતા એકંદર ખરીદી અને પરિવહન ખર્ચને અસર કરશે. ભારતીય તેલ કંપનીઓને તેમના સોર્સિંગમાં વૈવિધ્યીકરણ કરવાની જરૂર પડી શકે છે, કારણ કે વધતા ખર્ચથી માર્જિન સંકોચાઈ શકે છે - જે બોજ ઇંધણના ભાવમાં વધારા દ્વારા જનતા પર નાખવામાં આવે તેવી શક્યતા છે
