ઈરાને યુદ્ધ સમાપ્ત કરવા માટે ત્રણ શરતો સાથે અમેરિકા સાથે વાતચીત શરૂ કરી
છેલ્લું અપડેટ : 20 Sept 2026
સોર્સ : gstv
ઈરાને અમેરિકા સાથેનો સંઘર્ષ સમાપ્ત કરવા માટે પહેલ કરી છે અને તે માટે ત્રણ શરતો રજૂ કરી છે. હવે નિર્ણય લેવાની જવાબદારી અમેરિકા અને રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ પર છે. ઈરાનની સર્વોચ્ચ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા પરિષદના સચિવ મોહસેન રેઝાઈએ શનિવારે પુષ્ટિ કરી હતી કે ઈરાને કતાર અને પાકિસ્તાનમાં મધ્યસ્થીઓ દ્વારા અમેરિકાને વાતચીત ફરી શરૂ કરવા અને યુદ્ધ સમાપ્ત કરવા માટેની પોતાની શરતો જણાવી દીધી છે. રેઝાઈએ એક મીડિયા સંસ્થાને આપેલા ઈન્ટરવ્યુમાં જણાવ્યું હતું કે અમેરિકાએ આ શરતો અંગે પોતાની સ્થિતિ જલ્દી સ્પષ્ટ કરવી જોઈએ.
ત્રણ શરતો કઈ છે?
કતાર મારફતે અમેરિકાને જણાવવામાં આવેલી ત્રણ મુખ્ય શરતો નીચે મુજબ છે: તમામ મોરચે લશ્કરી સંઘર્ષો અને દુશ્મનાવટને સંપૂર્ણપણે અટકાવવા; અમેરિકા દ્વારા જપ્ત કરાયેલી ઈરાનની તમામ સંપત્તિઓ પાછી સોંપવી; અને ઈરાની બંદરો પર લાદવામાં આવેલા દરિયાઈ નાકાબંધી (maritime blockade) ને તાત્કાલિક હટાવવી. રેઝાઈએ સ્પષ્ટ કર્યું કે અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ દ્વારા લેવામાં આવેલા આક્રમક પગલાં ઈરાનને 'પરમાણુ અપ્રસાર સંધિ' (NPT) માંથી બહાર નીકળવા માટેનું કારણ પૂરું પાડે છે. જોકે, તેમણે નોંધ્યું હતું કે ઈરાને NPT છોડવાનો હજુ સુધી કોઈ અંતિમ નિર્ણય લીધો નથી અને આવું પગલું સંપૂર્ણપણે અમેરિકાના વર્તન પર નિર્ભર રહેશે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે ઈરાન હાલમાં તેના પરમાણુ સિદ્ધાંત અને સામૂહિક વિનાશના શસ્ત્રો પર પ્રતિબંધ મૂકતા 'ફતવા' (ધાર્મિક આદેશ) નું પાલન કરે છે, જોકે ભવિષ્યના પગલાં અંગે કોઈ ખાતરી આપી શકાતી નથી.
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિની ગણતરી ખોટી સાબિત થઈ
ઈરાનના સુરક્ષા વડાએ જણાવ્યું હતું કે ઈરાન અંગે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનું આકલન અને ગણતરીઓ સંપૂર્ણપણે ખોટી સાબિત થઈ છે. તેમણે ભારપૂર્વક કહ્યું કે આ સંઘર્ષ ઈઝરાયેલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુ દ્વારા ભડકાવવામાં આવ્યો હતો. તેમણે ચેતવણી આપી હતી કે ટ્રમ્પની ધમકીઓનું કોઈ પરિણામ આવશે નહીં અને ઈરાન નિર્ણાયક યુદ્ધ માટે સંપૂર્ણ રીતે તૈયાર છે. રેઝાઈએ એવો પણ દાવો કર્યો હતો કે ઈરાની સશસ્ત્ર દળો અમેરિકી સેનાની નબળાઈઓથી સારી રીતે વાકેફ છે અને અમેરિકી હવાઈ હુમલાઓનો સામનો કરવાની અભૂતપૂર્વ ક્ષમતા ધરાવે છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે અગાઉના કરારમાંથી અમેરિકાના ખસી ગયા બાદ તેહરાન વોશિંગ્ટન પ્રત્યેની પોતાની રણનીતિ બદલવા માટે મજબૂર બન્યું હતું. તેમણે એ પણ નોંધ્યું હતું કે ઈરાને તાજેતરમાં અમેરિકી વિમાનવાહક જહાજ નજીક એન્ટી-શિપ મિસાઈલનું સફળ પરીક્ષણ કરીને પોતાની તૈયારીનું પ્રદર્શન કર્યું હતું.
અગાઉ, ઈરાની વિદેશ પ્રધાન અબ્બાસ અરાઘચીએ ઈરાન સામે અમેરિકા અને ઇઝરાયલ દ્વારા લેવામાં આવેલી લશ્કરી કાર્યવાહી તેમજ ઈરાની અધિકારીઓની લક્ષિત હત્યાઓની નિંદા કરી હતી. તેમણે ચેતવણી આપી હતી કે જો આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાય આવી કાર્યવાહીનો અસરકારક રીતે જવાબ આપવામાં નિષ્ફળ જશે, તો આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદા દ્વારા સ્થાપિત સીમાઓ ધીમે ધીમે ભૂંસાઈ જશે. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે જો સંયુક્ત રાષ્ટ્ર જેવી આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓ આક્રમણને રોકવામાં અને નિયમ તોડનારાઓને જવાબદાર ઠેરવવામાં અસમર્થ રહેશે, તો તેમની વિશ્વસનીયતા અને કાયદેસરતા સાથે ચેડા થશે.
કતાર અને પાકિસ્તાન વાટાઘાટો ફરી શરૂ કરવા માટે કામ કરી રહ્યા છે
અહેવાલ મુજબ, ગયા મહિને સમજૂતી કરારની સમાપ્તિ પછી કતાર અને પાકિસ્તાન તેહરાન અને વોશિંગ્ટન વચ્ચે વાટાઘાટો ફરી શરૂ કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. ફેબ્રુઆરીના અંતમાં અમેરિકા અને ઇઝરાયલ દ્વારા ઇરાન પર હુમલાઓ પછી શરૂ થયેલા સંઘર્ષને સમાપ્ત કરવાના પ્રયાસોમાં પણ આ ક્ષેત્રના ઘણા દેશો રોકાયેલા છે.
ઇરાને 'કોડ 100' ચેતવણી જારી કરી
અહેવાલ સૂચવે છે કે ઇરાને આઇઆરજીસી, નિયમિત સેના અને સુરક્ષા દળો સહિત તેના તમામ સશસ્ત્ર દળો માટે 'કોડ 100' - તેનું ઉચ્ચતમ ચેતવણી સ્તર - જારી કર્યું છે. પરિસ્થિતિ વધુ વણસી શકે તેવી આશંકા વચ્ચે, ટ્રમ્પે કેમ્પ ડેવિડ ખાતેનો તેમનો સપ્તાહાંત ટૂંકાવી દીધો છે અને આજે રાત્રે વ્હાઇટ હાઉસ પરત ફરી રહ્યા છે. નેતન્યાહૂએ પણ તેમની યુએસ મુલાકાત ટૂંકી કરીને ઇઝરાયલ પાછા ફરવાનો નિર્ણય લીધો છે. મધ્ય પૂર્વમાં તમામ યુએસ દૂતાવાસોએ છેલ્લા કેટલાક કલાકોમાં સુરક્ષા ચેતવણીઓ જારી કરી છે.
ઇરાન પર અમેરિકા કરશે હુમલા?
મોહસેન રેઝાઇએ યુએસ દ્વારા બીજા હુમલાની શક્યતાને નકારી કાઢી નથી. તેમણે જણાવ્યું હતું કે, ઈરાની લશ્કરી મૂલ્યાંકન મુજબ, આવી ઘટના બનવાની ઉચ્ચ સંભાવના છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે ઈરાન આવી પરિસ્થિતિ માટે તૈયાર છે અને સંઘર્ષના પહેલા બે રાઉન્ડ પછી તેણે તેની લશ્કરી વ્યૂહરચનામાં ફેરફાર કર્યા છે.રેઝાઈના જણાવ્યા મુજબ, ઈરાનની વર્તમાન લશ્કરી યોજના યુએસ નૌકાદળના થાણાઓ અને અખાતથી ઓમાનના અખાત અને અરબી સમુદ્ર સુધી ફેલાયેલી સંપત્તિઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે.
તેમણે એવો પણ દાવો કર્યો હતો કે ઈરાને તાજેતરમાં યુએસ જહાજ અથવા વિમાનવાહક જહાજ નજીક મલ્ટી-વોરહેડ એન્ટી-શિપ મિસાઈલનું પરીક્ષણ કર્યું છે.
યુએસ બેઝ અને કંપનીઓ પર હુમલાની ચેતવણી
ઈરાની સુરક્ષા વડાએ ચેતવણી આપી હતી કે ઈરાન પર ભવિષ્યમાં કોઈપણ હુમલો મોટા પાયે બદલો લેવાનું કારણ બની શકે છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે આ પ્રદેશમાં યુએસ લશ્કરી થાણાઓ, તેમજ અમેરિકન વ્યાપારિક હિતો અને સ્થાનિક રીતે કાર્યરત યુએસ કંપનીઓને નિશાન બનાવી શકે છે. જ્યારે પૂછવામાં આવ્યું કે શું યુદ્ધ ટૂંક સમયમાં સમાપ્ત થઈ શકે છે, ત્યારે રેઝાઈએ જણાવ્યું હતું કે, વ્યવહારિક રીતે, સંઘર્ષ હજુ પણ ચાલુ છે. જો કે, તેમણે એ પણ નોંધ્યું હતું કે તેહરાનની વ્યૂહરચનાનો હેતુ શક્ય તેટલી ઝડપથી સંઘર્ષનો અંત લાવવાનો છે.
ઈરાન પરમાણુ નીતિમાં ફેરફારને નકારી કાઢે છે
ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમ અંગે, રેઝાઈએ કહ્યું કે તેહરાને પરમાણુ અપ્રસાર સંધિ (NPT) માંથી ખસી જવાનો નિર્ણય લીધો નથી. જોકે, તેમણે ચેતવણી આપી હતી કે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ દ્વારા લેવામાં આવેલા પગલાં ઈરાનને આવો નિર્ણય લેવા માટે દબાણ કરી શકે છે.તેમણે જણાવ્યું હતું કે ઈરાનની પરમાણુ નીતિમાં કોઈ ફેરફાર થયો નથી. તેહરાન પરમાણુ શસ્ત્રોના ઉપયોગ પર પ્રતિબંધ મૂકતા ધાર્મિક આદેશનું પાલન કરવાનું ચાલુ રાખે છે.