નવરાત્રિના પહેલા દિવસ માટે ખાસ રેસિપી: માતાજીને ભોગ ધરો સ્વાદિષ્ટ મિઠાઈ
છેલ્લું અપડેટ : 11 Oct 2026
ભારતના મુખ્ય તહેવારોમાંનો એક નવરાત્રિનો પર્વ સમગ્ર દેશમાં મોટા જ ઉત્સાહ અને ઉમંગ સાથે ઉજવવામાં આવે છે. આ સનાતન ધર્મના સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ ધાર્મિક અને સાંસ્કૃતિક પર્વોમાંનો એક છે. નવરાત્રિના નવ દિવસો સુધી મા દુર્ગાના નવ સ્વરૂપોની આરાધના કરવામાં આવે છે. ભક્તો વિધિ-વિધાનથી માતાની પૂજા-અર્ચના કરે છે અને તેમને અલગ-અલગ પ્રકારના ભોગ અર્પણ કરે છે. આ તહેવાર માત્ર એક ઉત્સવ નથી, પરંતુ લોકકલા, સંગીત, નૃત્ય, ખાનપાન, હસ્તકલા અને સામૂહિક પરંપરાઓ સાથે જોડાયેલો એક વ્યાપક ઉત્સવ છે. દેશના અલગ-અલગ હિસ્સાઓમાં નવરાત્રિ ઉજવવાની રીતો અલગ છે, પરંતુ તેના કેન્દ્રમાં શક્તિ, ભક્તિ અને અસત્ય પર સત્યની જીતની ભાવના સમાન રહે છે. નવરાત્રિમાં ભારતીય ભોજનનો એક સમૃદ્ધ વારસો ઝળકે છે. આ દરમિયાન માતાને અવનવા ભોગ પણ અર્પણ કરવામાં આવે છે.
નવરાત્રિના પહેલા દિવસે મા દુર્ગાના પ્રથમ સ્વરૂપ શૈલપુત્રીની આરાધના કરવામાં આવે છે. આ દિવસે માતાને અનેક પ્રકારના ભોગ પણ ધરાવવામાં આવે છે, જેમાં નારિયેળ અને મખાનાની મિઠાઈ પણ સામેલ છે. બજારમાં મળતી મિઠાઈની સ્વચ્છતાને લઈને જો તમે અસમંજસમાં છો, તો ઘરે જ ઝટપટ આ મિઠાઈ બનાવીને માતાને અર્પણ કરી શકો છો.
નારિયેળ-મખાનાની મિઠાઈ માટેની સામગ્રી
2 કપ મખાના
1 કપ છીણેલું તાજું નારિયેળ
અડધો કપ દૂધ
3-4 મોટા ચમચી ખાંડ અથવા સ્વાદ મુજબ
1 મોટો ચમચી દેશી ઘી
1-2 નાની એલચીનો પાવડર
8-10 બદામ, ઝીણી સમારેલી
8-10 ઝીણા સમારેલા કાજુ
1 મોટો ચમચી કિસમિસ
1-2 મોટા ચમચી મખાનાનો પાવડર, જરૂરિયાત મુજબ
(ખાંડની જગ્યાએ ગોળનો પણ ઉપયોગ કરી શકો છો, જોકે, તેનાથી મિઠાઈનો રંગ અને સ્વાદ બદલાઈ જાય છે.)
ઓછા સમયમાં નારિયેળ-મખાનાની મિઠાઈ બનાવવાની રીત
સૌપ્રથમ એક કઢાઈને ગેસ પર મૂકીને ગરમ કરી લો. હવે તેમાં એક નાની ચમચી દેશી ઘી નાખીને ગરમ કરો. ત્યારબાદ મખાના નાખીને ધીમી આંચ પર સતત હલાવતા 5-7 મિનિટ સુધી શેકી લો. મખાના ક્રિસ્પી થઈ જાય એટલે ગેસ બંધ કરી દો. ઠંડા થયા પછી થોડા મખાના અલગ રાખી લો અને બાકીનાને મિક્સરમાં નાખીને દરદરા પીસી લો.
હવે એ જ કઢાઈમાં છીણેલું નારિયેળ નાખો અને ધીમી આંચ પર 2-3 મિનિટ સુધી હળવું શેકી લો. નારિયેળનો રંગ વધારે બદલાવવો જોઈએ નહીં. હળવું શેકવાથી તેનો સ્વાદ અને સુગંધ વધુ સારે આવે છે. હવે નારિયેળમાં દૂધ નાખીને સારી રીતે મિક્સ કરો. ત્યારબાદ ખાંડ નાખીને ધીમી આંચ પર રાંધી લો. જ્યારે દૂધ થોડું ઘટ્ટ થવા લાગે ત્યારે તેમાં પીસેલા મખાના નાખી દો. મિશ્રણને સતત હલાવતા રહેવું જેથી કઢાઈના તળિયે ચોંટે નહીં.
હવે તેમાં સમારેલી બદામ, કાજુ, કિસમિસ અને એલચી પાવડર નાખીને સારી રીતે મિક્સ કરી લો. મિશ્રણને ત્યાં સુધી પકાવો, જ્યાં સુધી તે ઘટ્ટ થઈને કઢાઈ છોડવા ન લાગે. જો મિશ્રણ ખૂબ નરમ લાગે તો થોડો મખાનાનો પાવડર ઉમેરી શકો છો. હવે એક પ્લેટ અથવા ટ્રેમાં થોડું ઘી લગાવીને ચીકણી કરી લો.
તૈયાર મિશ્રણને તેમાં નાખીને ચમચીથી એકસરખું ફેલાવી દો. ઉપરથી થોડા સમારેલા કાજુ-બદામ અને થોડા શેકેલા મખાના નાખીને હળવા હાથે દબાવી દો. તેને આશરે 30-40 મિનિટ સુધી ઠંડુ થવા દો. જ્યારે મિશ્રણ સારી રીતે જામી જાય ત્યારે ચાકુથી ચોરસ અથવા મનપસંદ આકારમાં કાપી લો. હવે તમે મા શૈલપુત્રીની પૂજા કર્યા પછી સાત્વિક રીતે તૈયાર કરેલી નારિયેળ-મખાનાની મિઠાઈનો ભોગ ધરી શકો છો.
