Health News : જીવન આપનારો ઓક્સિજન ક્યારે બને છે જીવલેણ? માલદીવમાં સ્કૂબા ડાઇવિંગ કરતા 5 લોકોના મોત
છેલ્લું અપડેટ : 17 May 2026
માલદીવમાં હાલમાં થયેલા સ્કૂબા ડાઇવિંગ અકસ્માતે સમુદ્રના ઊંડાણમાં છુપાયેલા એક જીવલેણ જોખમને ઉજાગર કર્યું છે. આ અકસ્માતમાં 5 ઇટાલિયન પ્રવાસીઓના મોત થયા છે, જેઓ અંડરવોટર કેવ (પાણીની અંદરની ગુફા)ને એક્સપ્લોર કરવા માટે ઊંડા પાણીમાં ઉતર્યા હતા. એવું કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે, આ અકસ્માત માલદીવના વાવુ એટોલ વિસ્તાર નજીક થયો હતો, જ્યાં ડાઇવર્સ લગભગ 160 ફૂટની ઊંડાઈ સુધી નીચે ઉતરી ગયા હતા.
મૃતકોમાં પ્રખ્યાત દરિયાઈ જીવવિજ્ઞાની (મરીન બાયોલોજિસ્ટ) મોનિકા મોન્ટેફાલ્કોન અને તેમની 20 વર્ષની પુત્રી પણ સામેલ હતા. આ સિવાય રિસર્ચ ફેલો મ્યુરિયલ ઓડેનિનો, મરીન બાયોલોજી ગ્રેજ્યુએટ ફેડેરિકો ગુઆલ્તિયેરી અને ડાઇવિંગ ઇન્સ્ટ્રક્ટર જિયાનલુકા બેનેડેટ્ટીએ પણ પોતાનો જીવ ગુમાવ્યો હતો. અહેવાલ મુજબ, 14 મેના રોજ આ ગ્રુપ અલીમાથા ટાપુ નજીક સમુદ્રની અંદર બનેલી ગુફાઓની શોધખોળ કરી રહ્યું હતું, પરંતુ ડાઇવિંગ કર્યા પછી તેઓ સપાટી પર પાછા ફરી શક્યા નહીં.
ઓક્સિજન ટોક્સિસિટી મોતનું કારણ?
નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે, આ અકસ્માતનું એક મોટું કારણ 'ઓક્સિજન ટોક્સિસિટી' હોઈ શકે છે. ઓક્સિજન આપણા જીવન માટે જરૂરી છે, પરંતુ વધુ દબાણવાળી પરિસ્થિતિઓમાં આ જ ઓક્સિજન શરીર માટે ખતરનાક બની શકે છે. સમુદ્રમાં ઊંડાઈ વધવાની સાથે દબાણ પણ વધતું જાય છે, જેના કારણે શરીરમાં ઓક્સિજનની અસર સામાન્ય કરતાં વધુ થઈ જાય છે.
ઓક્સિજનની વધુ માત્રા પણ જીવલેણ
એક્સપર્ટના જણાવ્યા અનુસાર, ઓક્સિજનની વધુ માત્રા શરીરમાં ઝેરી તત્વો પેદા કરી શકે છે, જે મગજ અને શરીરના અન્ય અંગોને નુકસાન પહોંચાડે છે. ઊંડા સમુદ્રમાં ડાઇવિંગ દરમિયાન સૌથી મોટું જોખમ 'સેન્ટ્રલ નર્વસ સિસ્ટમ ઓક્સિજન ટોક્સિસિટી'નું હોય છે. તેના લક્ષણો અચાનક દેખાઈ શકે છે.
ઓક્સિજન ટોક્સિસિટીના લક્ષણો
ઓક્સિજન ટોક્સિસિટી દરમિયાન ચક્કર આવવા, મૂંઝવણ અનુભવવી, આંખોની સામે ધૂંધળાપણું આવવું, સ્નાયુઓમાં આંચકા આવવા, ઉબકા આવવા અને અચાનક ખેંચ (આંચકી) આવવા જેવી સમસ્યાઓ થઈ શકે છે. જો પાણીની અંદર કોઈ ડાઇવરને ખેંચ આવી જાય, તો તેના ડૂબી જવાનું જોખમ ખૂબ વધી જાય છે.
સમુદ્રના ઊંડાણમાં છુપાયેલું જોખમ
સામાન્ય રીતે સ્કૂબા ડાઇવિંગમાં લોકો સામાન્ય હવા જેવા ગેસનો ઉપયોગ કરે છે, પરંતુ વધુ ઊંડાઈ પર આ જ ગેસ ખતરનાક સાબિત થઈ શકે છે. અનુભવી ડાઇવર્સ ઘણી વખત ખાસ ગેસ મિશ્રણનો ઉપયોગ કરે છે, પરંતુ જો તેની માત્રા યોગ્ય ન હોય તો ઓક્સિજન ઝેરી સાબિત થઈ શકે છે. ગુફાઓમાં ડાઇવિંગ કરવું વધુ જોખમી હોય છે. ત્યાં પ્રકાશ ઓછો હોય છે, પાણીનો પ્રવાહ ઝડપી હોઈ શકે છે અને ગભરાટ વધવાને કારણે શ્વાસ ઝડપી ચાલવા લાગે છે. આનાથી શરીરમાં ઓક્સિજનની અસર વધુ વધી શકે છે. ખરાબ હવામાન, જોરદાર પવન, તણાવ અને થાક પણ આ જોખમને વધારનારા પરિબળો માનવામાં આવે છે.
