Health: સાવધાન! Eye dropsનો વધુ પડતો ઉપયોગ આંખોને કરી શકે છે નુકસાન, જાણો ક્યારે લેવી જોઈએ ડોક્ટરની સલાહ
છેલ્લું અપડેટ : 05 Mar 2026
જ્યારે પણ આપણી આંખોમાં કોઈ સમસ્યા થાય છે—જેમ કે એલર્જી, ઈન્ફેક્શન, ડ્રાય આઈ અથવા ગ્લુકોમા—ત્યારે સારવાર માટે સૌથી પહેલા આઈ ડ્રોપ્સનો સહારો લેવામાં આવે છે. સામાન્ય રીતે આ દવાઓ સુરક્ષિત માનવામાં આવે છે, પરંતુ કેટલાક કિસ્સાઓમાં તેની આડઅસરો પણ જોવા મળી શકે છે.
આઈ ડ્રોપ્સ નાખ્યા પછી કયા લક્ષણો સામાન્ય છે અને ક્યારે તમારે તાત્કાલિક ડોક્ટર પાસે જવું જોઈએ.
શું સામાન્ય છે અને શું નહીં?
જ્યારે તમે આંખોમાં દવા નાખો છો, ત્યારે થોડી સેકન્ડો માટે હળવી બળતરા, ખંજવાળ કે ઝાંખું દેખાવું એ એકદમ સામાન્ય બાબત છે. આનાથી ગભરાવાની જરૂર નથી. પરંતુ જો આ બળતરા લાંબા સમય સુધી રહે અથવા દરેક વખતે ડ્રોપ્સ નાખતી વખતે અસહ્ય દુખાવો થાય, તો તમારે સાવધ થઈ જવું જોઈએ.
આંખો ખૂબ લાલ થઈ જવી, સોજો આવવો, સતત પાણી આવવું અથવા પાંપણો પર ખંજવાળ આવવી, આ બધું દવાની એલર્જી અથવા સેન્સિટિવિટીના સ્પષ્ટ સંકેતો હોઈ શકે છે.
લાંબા ગાળાનો ઉપયોગ અને સ્ટેરોઇડ્સના જોખમો
પ્રિઝર્વેટિવ્સવાળા ડ્રોપ્સ:
જે આઈ ડ્રોપ્સમાં પ્રિઝર્વેટિવ્સ (દવાને લાંબો સમય બગડતી અટકાવતા તત્વો) હોય છે, તેનો લાંબા સમય સુધી ઉપયોગ કરવાથી આંખોની શુષ્કતા વધી શકે છે.
સ્ટેરોઇડ ડ્રોપ્સ:
જો સ્ટેરોઇડવાળા આઈ ડ્રોપ્સનો ઉપયોગ ડોક્ટરની સલાહ વગર કરવામાં આવે, તો તેનાથી આંખોનું દબાણ વધી શકે છે, જે ગ્લુકોમા (ઝામર) જેવી ગંભીર બીમારીનું જોખમ ઊભું કરે છે. તેથી, આવી દવાઓ હંમેશા ડોક્ટરની દેખરેખ હેઠળ જ વાપરવી જોઈએ.
ગંભીર લક્ષણો, જેને ક્યારેય અવગણશો નહીં
કેટલાક કિસ્સાઓમાં આડઅસરો માત્ર આંખો સુધી મર્યાદિત રહેતી નથી. જો આઈ ડ્રોપ્સ વાપર્યા પછી તમને નીચે મુજબના લક્ષણો જણાય, તો તે ગંભીર એલર્જીક રિએક્શન હોઈ શકે છે:
1. માથાનો દુખાવો અથવા ચક્કર આવવા.
2. ઉબકા આવવા
3. શ્વાસ લેવામાં તકલીફ થવી.
આવા લક્ષણો દેખાય ત્યારે મોડું કર્યા વગર તરત જ તબીબી મદદ લેવી જોઈએ. ખાસ કરીને બાળકો, વૃદ્ધો અને જેમને પહેલેથી આંખની બીમારી હોય તેમણે વધુ સાવધાની રાખવી જરૂરી છે.
આડઅસરોથી બચવાના સરળ ઉપાયો
દવાનો સાચો ફાયદો મેળવવા અને આડઅસરોથી બચવા માટે આ બાબતોનું ધ્યાન રાખો:
હાથ ધોવા: દવા નાખતા પહેલા તમારા હાથ સાબુથી સારી રીતે ધોઈ લો.
સંપર્ક ટાળો: ધ્યાન રાખો કે ડ્રોપરની અણી તમારી આંખ, પાંપણ કે ત્વચાને અડે નહીં.
નિયત માત્રા: ડોક્ટરે જેટલા ટીપાં અને જેટલી વાર કહ્યું હોય, તેનાથી વધુ ઉપયોગ ન કરો.
નિષ્ણાતની સલાહ: કોઈપણ અસામાન્ય લક્ષણને અવગણશો નહીં અને સમયસર આઈ સ્પેશિયાલિસ્ટનો સંપર્ક કરો.
