યુપીમાં ગઠબંધન થશે કે ઘમાસાણ? સપા-કોંગ્રેસ વચ્ચે સીટને લઈને ખેંચતાણ

ઉત્તર પ્રદેશ (Uttar Pradesh)માં આગામી વિધાનસભા ચૂંટણીને લઈને સમાજવાદી પાર્ટી (SP) અને કોંગ્રેસ (Congress) વચ્ચે સીટ વહેંચણી (Seat Sharing) અંગે ચર્ચા શરૂ થવાની છે. બંને પક્ષો વચ્ચે ગઠબંધન જળવાઈ રહેશે કે નહીં અને ચૂંટણીમાં કયો પક્ષ કેટલી બેઠકો પર લડશે, તેને લઈને રાજકીય ચર્ચા તેજ બની છે. જોકે બંને પક્ષોના નેતાઓ સાથેની વાતચીત પરથી સંકેત મળી રહ્યા છે કે ઈન્ડિયા ગઠબંધન (INDIA Alliance) સાથે મળીને ચૂંટણી લડી શકે છે.
કોંગ્રેસ 100થી ઓછી બેઠકો પર નહીં માને?
કોંગ્રેસના પ્રભારી રાજેન્દ્ર પાલ ગૌતમનું કહેવું છે કે પાર્ટીએ સમગ્ર ઉત્તર પ્રદેશમાં સંગઠન (Organization)ને મજબૂત કરવા માટે કામ કર્યું છે. ખાનગી ચર્ચામાં કોંગ્રેસના નેતાઓનું કહેવું છે કે સીટ વહેંચણીની શરૂઆત 150 બેઠકોની માગથી થઈ શકે છે, પરંતુ પાર્ટી 100થી ઓછી બેઠકો પર સમાધાન કરવા તૈયાર નથી.
કોંગ્રેસનું માનવું છે કે 2024ની લોકસભા ચૂંટણી બાદ રાહુલ ગાંધીનો રાજકીય કદ વધ્યો છે. તેઓ લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા (Leader of Opposition) છે. આ ઉપરાંત પ્રિયંકા ગાંધીની સક્રિય રાજકીય ભૂમિકા પણ કોંગ્રેસ માટે મહત્વપૂર્ણ બની છે.
સપા 60 બેઠકો આપવાના પક્ષમાં
બીજી તરફ સપાના સૂત્રોનું માનવું છે કે કોંગ્રેસની 100 બેઠકોની માગ ઘણી વધારે છે. સપા તરફથી એવી ગણતરી રજૂ કરવામાં આવી રહી છે કે કોંગ્રેસે 2024ની લોકસભા ચૂંટણીમાં ઉત્તર પ્રદેશની 6 બેઠકો જીતી હતી. આ આધારે કોંગ્રેસને આશરે 30 વિધાનસભા બેઠકોનો હિસ્સો મળવો જોઈએ, જોકે સમાધાન તરીકે 60 બેઠકો આપવામાં આવી શકે છે.
કોંગ્રેસ તરફથી આ દલીલનો જવાબ પણ આપવામાં આવી રહ્યો છે. કોંગ્રેસના નેતાઓનું કહેવું છે કે જો લોકસભાની જીતના આધારે બેઠકો નક્કી કરવામાં આવે તો સપાએ 37 લોકસભા બેઠકો જીતી હતી, એટલે તેને 185 વિધાનસભા બેઠકો મળવી જોઈએ. તેથી ગઠબંધનમાં માત્ર આંકડાના આધારે સીટ વહેંચણી થઈ શકે નહીં.
કોંગ્રેસે પણ તૈયાર કર્યું PDA ફોર્મ્યુલા
કોંગ્રેસે ઉત્તર પ્રદેશમાં પોતાની સામાજિક વ્યૂહરચના (Social Strategy) પણ તૈયાર કરી છે. પાર્ટી બ્રાહ્મણ, દલિત અને મુસ્લિમ મતદારોને જોડીને પોતાનું PDA સમીકરણ મજબૂત કરવા પ્રયાસ કરી રહી છે. ઈમરાન મસૂદને કાર્યકારી અધ્યક્ષ બનાવવામાં આવ્યા છે, જ્યારે રાજેન્દ્ર પાલ ગૌતમ દલિત સમુદાય સાથે જોડાયેલા સંગઠનાત્મક પ્રયાસોમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી રહ્યા છે.
2024ના પરિણામોથી વધ્યો આત્મવિશ્વાસ
2022ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં સપાએ અનેક પક્ષો સાથે મોટું ગઠબંધન કર્યું હતું, પરંતુ તેને 111 બેઠકો મળી હતી. બીજી તરફ 2024ની લોકસભા ચૂંટણીમાં અખિલેશ યાદવે કોંગ્રેસ સાથે ગઠબંધન કર્યું અને બંને પક્ષોએ ઉત્તર પ્રદેશની 80માંથી 43 બેઠકો જીતી હતી.
આ પરિણામ બાદ કોંગ્રેસ અને સપા બંનેને પોતાના રાજકીય પ્રભાવ અંગે વધુ આત્મવિશ્વાસ મળ્યો છે. હવે સૌથી મહત્વનો નિર્ણય રાહુલ ગાંધી, પ્રિયંકા ગાંધી અને અખિલેશ યાદવ વચ્ચેની બેઠક બાદ થવાની શક્યતા છે. માનવામાં આવે છે કે અંતે ત્રણેય નેતાઓ વચ્ચેની સીધી ચર્ચા જ સીટ વહેંચણીના અંતિમ ફોર્મ્યુલાને આકાર આપશે.

