VIDEO / ઇન્ડોનેશિયાનો માઉન્ટ સુમેરુ જ્વાળામુખી ફાટ્યો, 13 કિલોમીટર સુધી ઉડી રાખ
છેલ્લું અપડેટ : 20 Nov 2025
ઇન્ડોનેશિયન ટાપુ જાવા પર સ્થિત માઉન્ટ સુમેરુ જ્વાળામુખી 19 નવેમ્બર, 2025ના રોજ બપોરે 2:13 વાગ્યે એક શક્તિશાળી વિસ્ફોટ સાથે ફાટી નીકળ્યો. તેને કારણે, ઇન્ડોનેશિયાની જ્વાળામુખી દેખરેખ એજન્સી, PVMBG એ ચેતવણીને ઉચ્ચતમ સ્તર IV સુધી વધારી દીધી. ભય ક્ષેત્ર હવે બધી દિશામાં 8 કિલોમીટર સુધી વિસ્તૃત કરવામાં આવ્યું છે.
દક્ષિણપૂર્વ દિશા 20 કિલોમીટર સુધી વિસ્તૃત કરવામાં આવી છે. વિસ્ફોટથી ગરમ લાવા અને રાખ (પાયરોક્લાસ્ટિક ફ્લો) નો શક્તિશાળી પ્રવાહ નીકળ્યો, જેણે દેખરેખ ઉપકરણોનો નાશ કરી દીધો અને સુપિત ઉરંગ જેવા ગામો સુધી પહોંચ્યો. રાખના વરસાદથી આસપાસના વિસ્તારમાં અંધારું થઈ ગયું, જેના કારણે 900થી વધુ લોકોને સ્થળાંતર કરવાની ફરજ પડી.
170 ફસાયેલા પર્વતારોહકોને બચાવી લેવામાં આવ્યા. હજુ સુધી કોઈ મૃત્યુની જાણ નથી કરવામાં આવી, પરંતુ અધિકારીઓ લાવાના પ્રવાહ અને મોટા વિસ્ફોટ સહિત વધુ જોખમોની ચેતવણી આપી રહ્યા છે. રાખ નજીકના વિમાનની ઉડાનોમાં પણ વિક્ષેપ પાડી રહી છે.
વિસ્ફોટમાં શું થયું?
માઉન્ટ સુમેરુ એ ઇન્ડોનેશિયામાં એક સક્રિય જ્વાળામુખી છે, જે પૂર્વ જાવાના લુમાજાંગ જિલ્લામાં સ્થિત છે. આ જ્વાળામુખી પહેલા પણ ઘણી વખત ફાટી નીકળ્યો છે, પરંતુ આજનો વિસ્ફોટ ખાસ કરીને શક્તિશાળી હતો. જ્વાળામુખીમાંથી ધુમાડો, રાખ અને ગરમ ખડકોનું વાદળ નીકળ્યું હતું. ઉચ્ચ જોખમને કારણે PVMBG એ તાત્કાલિક ચેતવણી આપી હતી.
સલામતી સુનિશ્ચિત કરવા માટે ભય ક્ષેત્રનો વિસ્તાર કરવામાં આવ્યો હતો. અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે દક્ષિણપૂર્વ બાજુ નદીઓના કિનારા વધુ જોખમમાં છે, કારણ કે ત્યાં ગરમ લાવા વહી શકે છે.
પાયરોક્લાસ્ટિક ફ્લો શું છે અને તે કેટલું ખતરનાક છે?
પાયરોક્લાસ્ટિક ફ્લો એ જ્વાળામુખીમાંથી નીકળતી ગરમ ગેસ, રાખ અને ખડકોનો એક શક્તિશાળી પ્રવાહ છે. તે ખૂબ જ ઝડપથી આગળ વધે છે (ક્યારેક 700 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે) અને બધું જ બાળી નાખે છે. આ વિસ્ફોટમાં, પ્રવાહ સુપિત ઉરાંગ ગામમાં પહોંચ્યો અને સર્વેલન્સ કેમેરા અને સાધનોનો નાશ કર્યો.
ગ્રામજનોએ જણાવ્યું કે આકાશમાં કાળા ધુમાડો છવાઈ ગયો છે, જેના કારણે શ્વાસ લેવામાં મુશ્કેલી પડી રહી છે. રાખનું જાડું લેયર રસ્તાઓ અને ઘરો પર પડ્યું, જેનાથી લોકો ડરી ગયા.
લોકો પર શું અસર પડી?
વિસ્ફોટના કારણે 900થી વધુ લોકો તેમના ઘર છોડીને સુરક્ષિત સ્થળોએ ચાલ્યા ગયા. સ્થાનિક અધિકારીઓ અને બચાવ ટીમોએ તાત્કાલિક કાર્યવાહી કરી. જ્વાળામુખી નજીક ફસાયેલા 170 પર્વતારોહકોને હેલિકોપ્ટર અને ટીમોનો ઉપયોગ કરીને બચાવવામાં આવ્યા. હજુ સુધી કોઈ મૃત્યુ કે ઈજાના અહેવાલ નથી, પરંતુ તબીબી ટીમો સ્ટેન્ડબાય પર છે.
નજીકના ગામોમાં વીજળી અને પાણીનો પુરવઠો ખોરવાઈ ગયો છે. રાખને કારણે એરપોર્ટ પર ફ્લાઈટ્સ રોકવામાં આવી શકે છે, જે એન્જિનમાં ઘૂસી શકે છે અને વિમાનોને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. ઇન્ડોનેશિયાની હવામાન એજન્સીએ જણાવ્યું હતું કે રાખનું વાદળ 13 કિલોમીટર સુધી પહોંચ્યું છે.
અધિકારીઓએ ચેતવણીઓ જારી કરી
PVMBGના વડાએ જણાવ્યું હતું કે જ્વાળામુખી હજુ પણ સક્રિય છે. વધુ લાવા પડવાની અને સંભવિત મોટા વિસ્ફોટનું જોખમ છે. લોકોને ભયજનક ક્ષેત્રથી દૂર રહેવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. ખેડૂતો અને માછીમારોને નદીઓની નજીક ન જવાની સલાહ આપવામાં આવી છે, કારણ કે ગરમ લાવા પાણીમાં ભળીને પૂર લાવી શકે છે.
સરકારે રાહત શિબિરો સ્થાપ્યા છે જ્યાં ખોરાક, પાણી અને દવા પૂરી પાડવામાં આવી રહી છે. ઇન્ડોનેશિયામાં આવા ઘણા જ્વાળામુખી છે, તેથી લોકો તૈયાર રહે છે, પરંતુ આ વખતે વિસ્ફોટ ખૂબ મોટો હતો.
સુમેરુ પહેલા પણ ફાટ્યો હતો
તાજેતરના વર્ષોમાં માઉન્ટ સુમેરુ ઘણી વખત ફાટી નીકળ્યો છે. 2022માં, એક મોટા વિસ્ફોટમાં ઘણા લોકો માર્યા ગયા હતા. સદનસીબે, આ વખતે, અગાઉથી ચેતવણી આપવામાં આવી હતી, તેથી નુકસાન ઓછું ગંભીર હતું. વૈજ્ઞાનિકો કહે છે કે જ્વાળામુખી પર નજર રાખવામાં આવી રહી છે અને જો જરૂરી હોય તો ચેતવણી વધારવામાં આવશે.
