ફ્રાન્સમાં હિંસા પર મેક્રોનની ખુલ્લી ચેતવણી: ‘લૂંટફાટ અને નુકસાન કરનારાઓએ ભરપાઈ કરવી પડશે’

ફ્રાન્સના રાષ્ટ્રપતિ ઇમેન્યુઅલ મેક્રોને રવિવારે 18 ઑક્ટોબર, 2026ના રોજ વધતા જીવનનિર્વાહ ખર્ચ અને શાળાઓની કથળેલી સ્થિતિ સામે દેશવ્યાપી વિરોધ પ્રદર્શનો દરમિયાન ફાટી નીકળેલા રમખાણો તેમજ લૂંટફાટ અંગે જનતાનો “રોષ” અને “શરમ” વ્યક્ત કર્યા હતા. આ હિંસાના મામલે ઓછામાં ઓછા 1,800 લોકોની ધરપકડ કરવામાં આવી છે.

રાષ્ટ્રજોગ ટેલિવિઝન સંબોધનમાં શ્રી મેક્રોને જણાવ્યું હતું કે, “જે લોકોએ લૂંટફાટ કરી છે તેમણે નુકસાનીની ભરપાઈ કરવી પડશે, અને જે લોકોએ પ્રજાસત્તાકને નુકસાન પહોંચાડવાનો પ્રયાસ કર્યો છે તેમને જવાબદાર ઠેરવવામાં આવશે.”

તેમણે આ “અનિયંત્રિત હિંસા” માટે “કટ્ટર ડાબેરી જૂથોના વિદ્રોહી તત્વો અને તેમની સાથે જોડાયેલા અસંખ્ય ગુનેગારો”ને જવાબદાર ગણાવ્યા હતા.

અનેક શહેરોમાં નકાબપોશ જૂથોએ આગચંપી કરી અને સિટી હોલ સહિતની સરકારી ઇમારતો પર હુમલા કર્યાના એક દિવસ બાદ, શ્રી મેક્રોને વરિષ્ઠ સરકારી અધિકારીઓ સાથે તાકીદની કટોકટી બેઠક યોજી હતી. તેમણે જણાવ્યું કે તેમણે પ્રીફેક્ટ્સ (વહીવટી વડાઓ)ને આગામી સપ્તાહોમાં જાહેર ઇમારતો અને વ્યવસાયોના રક્ષણ માટે મેયરો સાથે મળીને કામ કરવા નિર્દેશ આપ્યો છે, જેમાં જરૂર પડ્યે વિરોધ પ્રદર્શનો પર પ્રતિબંધ મૂકવાનો પણ સમાવેશ થાય છે.

મધ્ય ફ્રાન્સના લિમોગ્સ શહેરમાં 19મી સદીના ઐતિહાસિક સિટી હોલને આગના લપેટાએ ઘેરી લીધો હતો, જેના કારણે તેની છત ધરાશાયી થઈ ગઈ હતી અને આખી ઇમારત લગભગ નાશ પામી હતી.

ભારે પોલીસ બંદોબસ્ત વચ્ચે રવિવારે (18 ઑક્ટોબર, 2026) પેરિસના 'પ્લેસ ડી લા રિપબ્લિક' ખાતે ફરી સેંકડો પ્રદર્શનકારીઓ એકઠા થયા હતા. જ્યારે કેટલાક નાના જૂથોએ સાઇકલ અને કચરાપેટીઓમાં આગ લગાવવાનો પ્રયાસ કર્યો, ત્યારે વિસ્તારમાં તણાવ વધતાં પોલીસ અધિકારીઓએ ટીયર ગેસના શેલ છોડ્યા હતા.

પેરિસ, માર્સેલી, લ્યોન અને બોર્દો સહિતના શહેરોમાં સેંકડો દુકાનો-વેપારોમાં થયેલી લૂંટફાટનો ઉલ્લેખ કરતાં આંતરિક બાબતોના મંત્રી લોરેન્ટ નુનેઝે 'X' પર લખ્યું: “વિરોધ કરવાનો અધિકાર એક મૂળભૂત અધિકાર છે. પરંતુ હિંસા દ્વારા જાણીજોઈને અને સામૂહિક રીતે અરાજકતા ફેલાવવી એ કોઈ અધિકાર નથી.”

સત્તાવાળાઓના જણાવ્યા અનુસાર સમગ્ર ફ્રાન્સમાં આશરે 5,50,000 લોકોએ વિરોધ પ્રદર્શનમાં ભાગ લીધો હતો, જ્યારે આયોજકોએ આ આંકડો આશરે 8,00,000 હોવાનો દાવો કર્યો હતો. સામાજિક અન્યાય સામે 2018માં શરૂ થયેલા “યલો વેસ્ટ” (Yellow Vest) આંદોલનને ફરી જીવંત કરવાની આશા સાથે પ્રદર્શનકારીઓએ મજૂર સંઘ, વિદ્યાર્થી સંગઠનો અને સામાજિક કાર્યકરોના આહ્વાન પર ભાગ લીધો હતો.

ફ્રાન્સમાં મોટા પાયે થતા પ્રદર્શનો ઘણીવાર શાંતિપૂર્ણ કૂચની વચ્ચે અસામાજિક તત્વો દ્વારા આચરવામાં આવતી હિંસાને કારણે ડહોળાઈ જાય છે, જે આખરે પોલીસ સાથેની અથડામણમાં પરિણમે છે. રવિવારે (18 ઑક્ટોબર, 2026) નોંધાયેલી ધરપકડોનો આંકડો ડિસેમ્બર 2018ના 'યલો વેસ્ટ' પ્રદર્શનો દરમિયાન એક જ દિવસમાં નોંધાયેલી લગભગ 2,000 ધરપકડોની નજીક પહોંચી ગયો હતો.

પેરિસ પોલીસે એક નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે હાર્ટ એટેકથી એક વ્યક્તિનું મોત નીપજ્યું છે, જોકે આ અંગે વધુ વિગતો આપવામાં આવી ન હતી. પેરિસ પ્રોસિક્યુટર ઑફિસે જણાવ્યું કે તેઓ આ મામલે તપાસ કરી રહ્યા છે.

તૂટેલી દુકાનો અને ક્ષતિગ્રસ્ત ચોક જોઈને પેરિસવાસીઓ દુઃખી

રવિવારે (18 ઑક્ટોબર, 2026) પેરિસના પ્લેસ ડી લા રિપબ્લિકની આસપાસ ઊખડી ગયેલા પથ્થરો, તૂટેલા કાચ અને શોરૂમના ક્ષતિગ્રસ્ત કાચના ટુકડા વેરાયેલા જોવા મળ્યા હતા. અન્ય પ્રવાસી અને શોપિંગ વિસ્તારોમાં પણ લૂંટફાટ અને નુકસાનના અહેવાલ મળ્યા હતા.

પેરિસ પોલીસે જણાવ્યું હતું કે રાજધાની ક્ષેત્રમાંથી 855 લોકોની ધરપકડ કરવામાં આવી છે. શહેરની પ્રોસિક્યુટર કચેરીએ જણાવ્યું કે તેમાંથી 557 લોકો હજુ પણ પોલીસ કસ્ટડીમાં છે.

આ ભારે વિનાશ અને હિંસા જોઈને સ્તબ્ધ થયેલા 57 વર્ષીય સરકારી કર્મચારી મેરી પેરેગ્ને કહ્યું, “હું વાસ્તવમાં આ સ્તરના વિનાશ અને વ્યક્ત થયેલી હિંસાથી આશ્ચર્યચકિત છું, મને સમજાતું નથી કે પરિસ્થિતિ આટલી હદે કેમ વણસી ગઈ.”

નુકસાનીનું નિરીક્ષણ કરી રહેલા પેરિસવાસીઓએ ચોકની મધ્યમાં આવેલા ફ્રાન્સના પ્રતીક સમાન 'મેરિયાને'ના સ્મારકના આંશિક રીતે ક્ષતિગ્રસ્ત આધારસ્તંભની તસવીરો લીધી હતી.

74 વર્ષીય જીન ફોઇસીએ જણાવ્યું કે તેઓ વિરોધ પ્રદર્શનમાં જોડાવા માંગતા હતા, પરંતુ જ્યારે તેમણે “દરેક જગ્યાએ તોફાન વિરોધી પોલીસનો કાફલો અને આગના લબકારા” જોયા ત્યારે તેઓ ઘરે પરત ફર્યા. તેમણે કહ્યું, “હું ખૂબ ડરી ગયો હતો. હું જન્મથી જ પેરિસનો રહેવાસી છું, તેથી જ્યારે હું અહીં પહોંચ્યો, ત્યારે આ ભયાનક સ્થિતિ જોઈને મારી આંખમાં આંસુ આવી ગયા; આ જોઈને મને ખૂબ દુઃખ થાય છે.”

26 વર્ષીય માર્ગો યુડેએ જણાવ્યું કે તે આંદોલનનું સમર્થન કરતી હતી, પરંતુ “આ બાબત આ હદે વણસી જશે તેવું વિચાર્યું ન હતું.” તેણે ઉમેર્યું, “આ તોફાની તત્વો ઘૂસી આવ્યા હતા અને તે જોઈને મારું દિલ તૂટી ગયું છે, કારણ કે આ તત્વો સમગ્ર આંદોલનની વિશ્વસનીયતા ખતમ કરી રહ્યા છે.”

રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી પહેલા રાજકીય નેતાઓમાં આક્ષેપબાજી શરૂ

આગામી વસંત ઋતુમાં યોજાનારી રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને તમામ રાજકીય પક્ષોના નેતાઓએ શનિવારના (17 ઑક્ટોબર, 2026) રમખાણોના પરિણામોને રાજકીય લાભમાં ફેરવવાનો પ્રયાસ શરૂ કર્યો છે.

દક્ષિણપંથી કટ્ટર નેતા અને રાષ્ટ્રપતિ પદના દાવેદાર મરીન લે પેને રવિવારે સોશિયલ મીડિયા પર પોસ્ટ કરેલા એક વીડિયોમાં મેક્રોનની મધ્યમમાર્ગી સરકારની આકરી ટીકા કરતા કહ્યું કે, “સરકાર થાકી ગયેલી, દિશાહીન અને પોતાની લાચારી પર માત્ર ટિપ્પણી કરવા સિવાય કંઈપણ કરવા માટે અસમર્થ દેખાઈ રહી છે.”

બીજી તરફ, કટ્ટર ડાબેરી નેતા જીન-લુક મેલેન્ચોને વડાપ્રધાન સેબેસ્ટિયન લેકોર્નુ પર “આગ સાથે રમત” કરવાનો આરોપ લગાવતા દાવો કર્યો હતો કે, “સ્થિતિને વધુ બગાડીને તમે માત્ર તમામ યુવાનો અને મજૂર સંઘોને એક કરવામાં સફળ રહ્યા છો.” શનિવારે પેરિસ કૂચમાં જોડાયેલા શ્રી મેલેન્ચોને ભારપૂર્વક કહ્યું કે, “મારો સંદેશ સ્પષ્ટ છે: જેઓ આપણી લડતમાં સામેલ છે તેમને લૂંટફાટ કે વિનાશ સાથે કોઈ લેવાદેવા નથી.”

અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે તેમના 'ટ્રુથ સોશિયલ' પ્લેટફોર્મ પર “ફ્રાન્સ સળગી રહ્યું છે!” એવી પોસ્ટ મૂકી હતી, અને આ અશાંતિને “સંપૂર્ણપણે અલગ દુનિયામાંથી આવતા લોકોના ઇમિગ્રેશન (સ્થળાંતર)” સાથે જોડતા દેખાયા હતા. તેમણે લખ્યું, “બહુ મોડું થઈ જાય તે પહેલાં તમારી સરહદો સીલ કરો અને નિયંત્રણ મેળવો!”

જોકે, ફ્રાન્સના સત્તાવાળાઓ અને પોલીસે આ રમખાણોને ઇમિગ્રન્ટ્સ સાથે જોડ્યા નથી અને વારંવાર સ્પષ્ટતા કરી છે કે આ હિંસા માટે “કટ્ટર ડાબેરી જૂથો” અને તેમની સાથે લૂંટફાટ કરવા જોડાયેલા તત્વો જવાબદાર છે.