ડિજિટલ ચાંચિયાગીરી: હોર્મુઝમાં ભારતીય જહાજ પર ફાયરિંગ પાછળ કરોડોનું ‘ક્રિપ્ટો કૌભાંડ’?

નવી દિલ્હી: પશ્ચિમ એશિયાના સમુદ્રી માર્ગો પર અત્યારે માત્ર યુદ્ધનો જ ખતરો નથી, પરંતુ આધુનિક યુગના ‘સાઈબર ચાંચિયાઓ’ પણ સક્રિય થયા છે. તાજેતરમાં હોર્મુઝની ખાડીમાં ભારતીય વેપારી જહાજ 'સનમાર હેરાલ્ડ' (Sanmar Herald) પર ઈરાની દળો દ્વારા કરવામાં આવેલા ફાયરિંગ પાછળ એક મોટા ક્રિપ્ટોકરન્સી કૌભાંડનો પર્દાફાશ થયો છે.

આ પણ વાંચો :

ઈરાનમાં સરકારનું ચાલે છે કે સેનાનું? ભારતીય જહાજો પર હુમલા બાદ મોટો સવાલ!

બે ભારતીય જહાજો પર ગોળીબાર બાદ ભારતે હોર્મુઝમાં ટેન્કરો માટે નવી એડવાઇઝરી બહાર પાડી

કેપ્ટનનો તે ફ્રેન્ટિક કોલ અને સુરક્ષામાં ચૂક

ગત શનિવારે જ્યારે ઈરાનના ઈસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સ (IRGC) એ સનમાર હેરાલ્ડ પર ગોળીબાર શરૂ કર્યો, ત્યારે જહાજના કેપ્ટને રેડિયો પર અત્યંત ગભરાયેલા અવાજે બૂમો પાડી હતી. તેમણે કહ્યું, "સેપાહ નેવી! આ મોટર ટેન્કર સનમાર હેરાલ્ડ છે. તમે જ અમને પસાર થવાની મંજૂરી (Clearance) આપી હતી! મારું નામ તમારી યાદીમાં બીજા નંબરે છે, છતાં તમે ફાયરિંગ કેમ કરો છો?"

આ રેડિયો કોલ પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે જહાજના ક્રૂ મેમ્બર્સ એવા ભ્રમમાં હતા કે તેમની પાસે સત્તાવાર પરવાનગી છે. પરંતુ, વાસ્તવમાં તેઓ એક ઘાતક ફિશિંગ સ્કેમનો શિકાર બન્યા હતા.

શું છે આ ‘ક્રિપ્ટો-ટ્રાન્ઝિટ’ સ્કેમ?

દરિયાઈ જોખમનું સંચાલન કરતી ગ્રીક પેઢી MARISKS અને બ્રિટિશ એજન્સી UKMTO ના અહેવાલ મુજબ, આંતરરાષ્ટ્રીય ઠગ ટોળકીઓ ઈરાની અધિકારીઓ હોવાનો ડોળ કરીને મધદરિયે ફસાયેલા જહાજોનો સંપર્ક કરી રહી છે.

• મોડસ ઓપરેન્ડી: ઠગો જહાજોને ઈમેલ કે મેસેજ મોકલે છે કે જો તેઓ સુરક્ષિત રીતે હોર્મુઝની ખાડી પસાર કરવા માંગતા હોય, તો તેમણે 'ટ્રાન્ઝિટ ફી' ચૂકવવી પડશે.

• ક્રિપ્ટોમાં માંગ: આ ફી રોકડમાં નહીં, પણ ટ્રેસ ન થઈ શકે તેવી ક્રિપ્ટોકરન્સી જેમ કે Bitcoin (BTC) અથવા USDT માં માંગવામાં આવે છે.

• ફેક ડોક્યુમેન્ટ્સ: પેમેન્ટ મળ્યા બાદ આ ઠગો જહાજોને નકલી પરવાનગી પત્રો મોકલે છે. સનમાર હેરાલ્ડના કિસ્સામાં પણ આવું જ બન્યું હોવાની પ્રબળ આશંકા છે.

ભારતીય જહાજો પર આફત

શનિવારે માત્ર સનમાર હેરાલ્ડ જ નહીં, પણ સાઉદી અરેબિયા જઈ રહેલા અન્ય એક ભારતીય જહાજ 'જગ અર્નવ' (Jag Arnav) પર પણ હુમલો થયો હતો. આ સિવાય એક ફ્રેન્ચ કન્ટેનર શિપ અને એક ક્રૂઝ શિપને પણ નિશાન બનાવવામાં આવ્યા હતા. આ ઘટનાઓને પગલે ભારતીય વિદેશ મંત્રાલયે ઈરાની રાજદૂતને તેડું મોકલીને ભારતની 'ગંભીર ચિંતા' વ્યક્ત કરી છે.

શા માટે જહાજો ફસાય છે?

હોર્મુઝની ખાડી એ વિશ્વના ક્રૂડ ઓઈલ સપ્લાય માટેનો સૌથી મહત્વનો માર્ગ છે. છેલ્લા બે મહિનાથી અહીં તણાવને કારણે સેંકડો જહાજો અટવાયા છે. શિપિંગ કંપનીઓ પોતાના જહાજો અને ક્રૂની સુરક્ષા માટે અત્યંત ચિંતિત છે, જેનો ફાયદો આ સાઈબર અપરાધીઓ ઉઠાવી રહ્યા છે.

સુરક્ષા એજન્સીઓની ચેતવણી

UKMTO એ તમામ શિપિંગ કંપનીઓને એલર્ટ જાહેર કર્યું છે કે ઈરાની દળો ક્યારેય ક્રિપ્ટોકરન્સીમાં ફી માંગતા નથી. જો કોઈ જહાજને આવા મેસેજ મળે, તો તેમણે તુરંત સત્તાવાર ચેનલો દ્વારા તેની ખરાઈ કરવી જોઈએ.

આ ઘટનાએ સાબિત કર્યું છે કે આજના સમયમાં સમુદ્રી સુરક્ષા માત્ર મિસાઈલો અને તોપોથી જ નહીં, પણ સાઈબર સુરક્ષાથી પણ જોખમમાં છે. એક નકલી મેસેજના કારણે ભારતીય નાવિકોના જીવ જોખમમાં મુકાયા હતા.