Iran Crisis/ અમેરિકાએ પોતાના નાગરિકોને તાત્કાલિક ઈરાન છોડવા આપી ચેતવણી

તેહરાન/વોશિંગ્ટન: ઈરાનમાં છેલ્લા કેટલાક અઠવાડિયાથી ચાલી રહેલા આર્થિક અને રાજકીય વિરોધ પ્રદર્શનોએ હવે હિંસક સ્વરૂપ ધારણ કરી લીધું છે. સ્થિતિ એટલી ગંભીર બની ગઈ છે કે અમેરિકાએ તેના નાગરિકો માટે 'ટ્રાવેલ એડવાઈઝરી' જારી કરીને તેમને તાત્કાલિક ઈરાન છોડી દેવાની સૂચના આપી છે.

શું છે વર્તમાન પરિસ્થિતિ?

ડિસેમ્બર 2025ના અંતમાં આર્થિક કટોકટી અને રાજકીય અસંતોષને કારણે શરૂ થયેલું આ આંદોલન હવે ઈરાનના તમામ 31 પ્રાંતોમાં ફેલાઈ ગયું છે. પ્રદર્શનકારીઓ સુપ્રીમ લીડર આયાતુલ્લા અલી ખામેનેઈ અને ઈસ્લામિક શાસન વિરુદ્ધ સૂત્રોચ્ચાર કરી રહ્યા છે. માનવાધિકાર સંગઠનોના મતે, સુરક્ષા દળોની કાર્યવાહીમાં અત્યાર સુધીમાં સેંકડો લોકોના મોત થયા છે અને હજારોની ધરપકડ કરવામાં આવી છે.

અમેરિકી નાગરિકો માટે ખાસ સૂચનાઓ

અમેરિકી સરકારે પોતાના નાગરિકોને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, જો સુરક્ષિત હોય, તો નાગરિકોએ આર્મેનિયા અથવા તુર્કીના જમીન માર્ગે ઈરાનમાંથી બહાર નીકળી જવું જોઈએ. ઈરાનમાં કોઈ અમેરિકી દૂતાવાસ ન હોવાથી સરકાર સીધી સહાય પૂરી પાડવામાં અસમર્થ છે. ખાસ કરીને બેવડી નાગરિકતા ધરાવતા લોકો પર ધરપકડનું વધુ જોખમ છે.

"ઈરાનમાં ઈન્ટરનેટ, મોબાઈલ અને લેન્ડલાઈન સેવાઓ પર પ્રતિબંધ છે, જેના કારણે સંપર્ક કરવો મુશ્કેલ બન્યો છે. રસ્તાઓ બંધ છે અને વિમાની સેવાઓ પણ મર્યાદિત છે."

તણાવ વધવાના મુખ્ય કારણો

1. આર્થિક કટોકટી: દેશમાં સતત વધતી મોંઘવારી અને બેરોજગારીને કારણે સામાન્ય જનતા રસ્તા પર ઉતરી આવી છે.

2. અમેરિકાના કડક પગલાં: અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન પર દબાણ વધારવા માટે 25% ટેરિફ જાહેર કર્યા છે અને લશ્કરી કાર્યવાહીના સંકેત પણ આપ્યા છે.

3. ઈન્ટરનેટ બ્લેકઆઉટ: ઈરાન સરકારે માહિતી છુપાવવા માટે સમગ્ર દેશમાં ઈન્ટરનેટ પર પ્રતિબંધ લાદી દીધો છે, જેથી હિંસાની સચોટ વિગતો બહાર આવવી મુશ્કેલ બની છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિક્રિયા

ઈરાન સરકારે આ વિરોધ પ્રદર્શનોને અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ દ્વારા પ્રેરિત 'રમખાણો' ગણાવ્યા છે. બીજી તરફ, અમેરિકા લશ્કરી વિકલ્પો પર વિચાર કરી રહ્યું છે, જેના કારણે ઈરાન પર સીધા હુમલાની આશંકા પણ સેવાઈ રહી છે. આ વૈશ્વિક અસ્થિરતાને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ચિંતાનું મોજું ફરી વળ્યું છે.